Hürmüz Boğazı'nın İran tarafından kapatılmasının Türk bandıralı gemilere ve dış ticarete etkisine ilişkin
Kaynak göster
Türker Ateş (CHP), 12 Mart 2026 tarihinde 7/42116 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Ticaret Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 70 gün sonra, 21 Mayıs 2026).
Türker Ateş (CHP, Bolu). “Hürmüz Boğazı'nın İran tarafından kapatılmasının Türk bandıralı gemilere ve dış ticarete etkisine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/42116, 12 Mart 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-42116-hurmuz-bogazi-nin-iran-tarafindan-kapatilmasinin-turk-bandirali-gemilere-ve-dis-ticarete-e (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/b791f2fe-ec4f-4b9e-855d-019ce6347965
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 70 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Ticaret Bakanı Ömer BOLAT tarafından yanıtlanması için gereğini arz ederim.
Mart 2026 itibarıyla Orta Doğu'da tırmanan ABD-İsrail ve İran arasındaki çatışmalar, küresel ticaretin en kritik noktalarından biri olan Hürmüz Boğazı'nın İran tarafından geçişlere kapatılmasıyla yeni bir boyuta evrilmiştir. Bu güzergahın tıkanması, brent petrol fiyatlarında ani ve sert yükselişlere neden olmuş, küresel tedarik zincirinde büyük bir aksamaya yol açmıştır.
Türkiye'nin hem enerji ithalatı hem de bölge ülkeleriyle olan ticari bağları göz önüne alındığında, boğazın kapalı kalması ülke ekonomimiz üzerinde enflasyonist baskıyı artırma ve ham madde tedarikini durma noktasına getirme riski taşımaktadır. Bu bağlamda, Türk bayraklı gemilerin güvenliği ve ticaretin sürekliliği için alınan önlemlerin kamuoyuyla paylaşılması zaruridir.
Bu bağlamda;
SORULAR
Hürmüz Boğazı'nın kapatıldığı tarih itibarıyla, Basra Körfezi ve çevresinde mahsur kalan veya hareket kabiliyeti kısıtlanan Türk bayraklı ve/veya Türk sahipli toplam gemi sayısı kaçtır?
Bölgede bulunan gemilerimizin ve personelimizin güvenliğini sağlamak adına Dışişleri Bakanlığı ve Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı ile eşgüdümlü olarak yürütülen somut bir tahliye veya koruma planı bulunmakta mıdır? ,
Söz konusu krizin Türkiye'nin petrol ve doğal gaz tedarik zinciri üzerindeki olumsuz etkilerini minimize etmek amacıyla Bakanlığınızca alternatif güzergâhlar veya ticaret rotaları üzerinde bir çalışma başlatılmış mıdır?
Hürmüz Boğazı üzerinden yapılan ihracat ve ithalat kalemlerinde yaşanacak aksamalar nedeniyle, mücbir sebep kaynaklı zarar gören Türk firmalarına yönelik bir destek veya teşvik paketi planlanmakta mıdır?
Bölgedeki gerilimin orta ve uzun vadede Türkiye'nin dış ticaret hacmi hedefleri üzerindeki olası revizyonları nelerdir?
TBMM Halkla İlişkiler Binası Üçüncü Kat No: B309 Bakanlıklar / Ankara
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Ömer Bolat, Ticaret Bakanı ·
İlgi (o : 30.03.2026 tarihli ve 43452547-120.07.04-E.1826809 sayılı yazınız.
İlgide kayıtlı yazıları ekinde yer alan, Bolu Milletvekili Sayın Türker ATEŞ tarafından verilen 7/42116 sayılı yazılı soru önergesinin cevabı hazırlanarak ekte sunulmuştur.
Bilgilerini ve gereğini arz ederim.
OnaBalak
Prof. Dr. Ömer BOLAT Bakan
İnternet Adresi: www.ticaret.gov.tr
TİCARET BAKANLIĞI
Bolu Milletvekili Sayın Türker ATEŞ"e Ait 7/42116 Sayılı Yazılı Soru Önergesine İlişkin Cevaplar:
Bakanlığımız görev ve yetki alanına giren hususlar itibarıyla, önergenize ilişkin cevaplarımıza aşağıda yer verilmiştir:
1. 5) Körfez bölgesindeki son gelişmeler sonucu Hürmüz Boğazında trafiğin durma noktasına gelmesi Lojistik anlamda bölgedeki ticarette bir darboğaz yaşanmasına sebep olmuştur. Krizin etkilerinin bertaraf edilmesi noktasında, ülkemizin alternatif ulaştırma koridorları kapsamında gerçekleştirdiği ulaştırmaya yönelik altyapı yatırımlarının neticeleri son dönemlerde alınmaya başlamıştır. Bu kapsamda, Körfez Ülkeleri ile ticarete yönelik taşımacılık faaliyetleri kapsamında alternatif nitelikteki güzergâhlar devreye alınmaktadır.
Bu kapsamda, Kalkınma Yolu Projesi, Orta Koridor ve Zengezur Koridoru gibi girişimler aracılığıyla, taşımacılık alanında karşılıklı güven ve iş birliği esasına dayalı alternatif ticaret hatlarının geliştirilmesi hedeflenmektedir.
Bununla birlikte, Suudi Arabistan'la 15 Nisan 2026 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere, ikili ve transit taşımalarda şoförlere vize verilmesi uygulaması karşılıklı mutabakat ile başlatılmıştır.
Bölgedeki gerilimler küresel ticaret akışlarını zorlamaya devam etse de Türkiye'nin ihracat performansı güçlü seyrini korumaktadır. Bu performansın temelinde, uzun yıllardır hayata geçirilen pazar çeşitlendirme stratejileri yer almaktadır. Geleneksel pazarlarımız göz ardı edilmeksizin; Afrika, Latin Amerika, Güneydoğu Asya ve İslam İşbirliği Teşkilatı (İİT) üyesi ülkelere yönelik sistematik bir açılım politikası izlenmektedir.
Bakanlığımızca yürütülen pazar çeşitlendirme stratejileri, mevcut pazarlardaki payımızı korurken tedarik zincirlerini etkileyen şoklara karşı ihracatımızı daha dayanıklı hale getirmektedir. Bu doğrultuda, 2025 yılında 55 olan hedef ülke sayısı 2026 yılında 60'a yükseltilmiş olup, söz konusu pazarlarda kalıcı bir ticari varlık oluşturulması temel öncelikler arasında yer almaktadır.
Ayrıca, ihracatın artırılması, ihraç ürünlerinin uluslararası piyasalarda rekabet gücünün yükseltilmesi, pazarların geliştirilmesi ve ürün çeşitliliğinin artırılması amacıyla; ihracat, transit ticaret, ihracat sayılan satış ve teslimler ile döviz kazandırıcı hizmet ve faaliyetlere yönelik vergi, resim ve harç istisnaları ile dahilde işleme rejimine ilişkin tedbirler Bakanlığımızca uygulanmaktadır.
Öte yandan, bölgede yaşanmakta olan savaşın lojistik ve taşımacılık hizmetleri sektörü üzerindeki olumsuz etkilerinin minimize edilmesi hususundaki çalışmalar, devletimizin tüm ilgili kurum ve kuruluşları ile tam koordinasyon dahilinde yürütülmektedir.