Çocuk işçiliğiyle mücadeleye ilişkin

Resmi istatistikler, her üç çocuktan birinin yoksulluk ya da sosyal dışlanma tehlikesiyle karşı karşıya olduğunu ortaya koymaktadır. Yaklaşık 2 milyon çocuk ağır yoksulluk koşullarında yaşam mücadelesi vermektedir. Bu çocukların yaklaşık 950 bini çalışmak zorunda kalırken, 1,5 milyona yakını eğitim sisteminin dışında bulunmaktadır.

Alım gücünün düşmesiyle birlikte sofralardan . et, balık, süt, yumurta gibi temel protein kaynakları giderek eksilmektedir. Çocukların yeterli ve dengeli beslenmeye erişimi sınırlanmakta, bu durum hem fiziksel gelişimlerini hem de ruhsal sağlıklarını olumsuz etkilemektedir. Mevcut koşullar, yoksulluğun kuşaklar boyunca aktarılma riskini büyütmekte ve sosyal adalet ile çocuk hakları açısından kaygı verici bir gerilemeye işaret etmektedir.

Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO) verilerine göre çocuk işçiliği yalnızca ekonomik değil, aynı zamanda temel bir insan hakları ihlalidir. Türkiye'nin taraf olduğu Birleşmiş Milletler Çocuk Haklarına Dair Sözleşme ve ILO'nun 182 Sayılı "En Kötü Biçimlerdeki Çocuk İşçiliğinin Yasaklanması Sözleşmesi" kapsamında devletin önleyici ve koruyucu tedbirleri alma yükümlülüğü bulunmaktadır. ,

Ancak denetim yetersizliği, kayıt dışı istihdamın yaygınlığı ve eğitimden kopuş, çocukların eğitim hakkından uzaklaştırılarak güvencesiz çalışmaya itildiğini göstermektedir.

Nitekim İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Meclisi tarafından açıklanan 2025 Çocuk İş Cinayetleri Raporu'na göre yalnızca 2025 yılında en az 94 çocuk çalışırken hayatını kaybetmiş, son 13 yılda çalışırken yaşamını yitiren çocuk işçi sayısı 836"ya ulaşmıştır. Ayrıca Veli-Der tarafından paylaşılan Milli Eğitim Bakanlığı 2024-2025 verilerine göre, en az 1,5 milyon çocuk örgün eğitim dışında kalmıştır. Özellikle kız çocuklarında okul terkinin arttığına dikkat çekilmektedir.

Yine İstanbul Ticaret Odası (İTO) Şubat ayı Meclis toplantısında yapılan bir sunumda; sokakta yaşayan çocuk sayısı, yetim/öksüz çocuklar ve resmi kayıtlarda çalışan çocuk sayısı gibi verilerle birlikte; "seks sektöründe kadın ve kızların toplam sayısının 100 bin" olduğu ileri sürülmüştür. Söz konusu sunumda çocuk nüfusu bağlamında bu veri çocukların da cinsel sömürü riskine maruz kaldığına dair ciddi bir endişe olarak gündeme taşınmıştır.

Tüm bu veriler, toplumsal krizlerin çocukların güvenliğini ve haklarının tehdit edildiğini göstermektedir. Bu çerçevede;