Orman yangınlarıyla mücadeleye ilişkin

Ülke genelinde 2020-2025 yıllarında toplam 17.959 orman yangını meydana gelmiş olup bu yangınlarda 297.751 hektar orman alanı etkilenmiştir. 2025 yılında Orman Genel Müdürlüğü (OGM)Y'nün orman yangınlarına müdahale süresi ortalama 11 dakikaya kadar düşürülmüştür.

OGM envanterinde;

" 2020 yılında arazöz, su ikmal aracı ve su tankeri kapsamında toplam 1.358 adet araç, 2.270 adet ilk müdahale aracı ile dozer, greyder, ekskavatör ve treyler sınıfını oluşturan toplam 639 adet araç, e 2021 yılında arazöz, su ikmal aracı ve su tankeri kapsamında toplam 1.352 adet araç, 2.270 adet ilk müdahale aracı ile dozer, greyder, ekskavatör ve treyler sınıfını oluşturan toplam 658 adet araç, e 2022 yılında arazöz, su ikmal aracı ve su tankeri kapsamında toplam 1.373 adet araç, 2.283 adet ilk müdahale aracı ile dozer, greyder, ekskavatör ve treyler sınıfını oluşturan toplam 739 adet araç, e 2023 yılında arazöz, su ikmal aracı ve su tankeri kapsamında toplam 1.529 adet araç, 2.453 adet ilk müdahale aracı ile dozer, greyder, ekskavatör ve treyler sınıfını oluşturan toplam 798 adet araç, e 2024 yılında arazöz, su ikmal aracı ve su tankeri kapsamında toplam 1.727 adet araç, 2.654 adet ilk müdahale aracı ile dozer, greyder, ekskavatör ve treyler sınıfını oluşturan toplam 814 adet araç ve e 2025 yılında arazöz, su ikmal aracı ve su tankeri kapsamında toplam 1.787 adet araç, 2.751 adet ilk müdahale aracı ile dozer, greyder, ekskavatör ve treyler sınıfını oluşturan toplam 822 adet araç yer almıştır.

OGM tarafından önergede bahsedilen yıllar itibarıyla orman yangınlarına havadan müdahale kapsamında kullanılmış olan hava gücüne ilişkin veriler aşağıda belirtilmiştir. e 2020 yılında 30 adedi iç ve dış kaynaklardan kiralık, 7 adedi ise OGM envanterinde bulunan 33 adet helikopter, 3 adet uçak ve | adet İHA, e 2021 yılında 46 adedi iç ve dış kaynaklardan kiralık, 9 adedi ise OGM envanterinde bulunan 45 adet helikopter, 4 adet uçak ve 6 adet İHA, e 2022 yılında 78 adedi iç ve dış kaynaklardan kiralık, 38 adedi ise OGM envanteri ile MSB ve İçişleri Bakanlıkları envanterinde bulunan doğrudan kamuya ait 86 adet helikopter, 20 adet uçak ve 10 adet İHA,

" 2023 yılında 89 adedi iç ve dış kaynaklardan kiralık, 45 adedi ise OGM envanteri ile MSB ve İçişleri Bakanlıkları envanterinde bulunan doğrudan kamuya ait 100 adet helikopter, 24 adet uçak ve 10 adet İHA, e 2024 yılında 65 adedi iç ve dış kaynaklardan kiralık, 81 adedi ise Genel Müdürlüğümüz envanteri ile MSB ve İçişleri Bakanlıkları envanterinde bulunan doğrudan kamuya ait 105 adet helikopter, 27 adet uçak ve 14 adet İHA ve e 2025 yılında 58 adedi iç ve dış kaynaklardan kiralık, 88 adedi ise Genel Strateji Geliştirme Başkanlığı

Müdürlüğümüz envanteri ile MSB ve İçişleri Bakanlıkları envanterinde bulunan doğrudan kamuya ait 105 adet helikopter, 27 adet uçak ve 14 adet İHA aktif olarak görev yapmıştır.

2026 yılında ülke genelinde 119 adet helikopter, 28 adet uçak ve 14 adet İnsansız Hava Aracı (İHA) orman yangınlarıyla havadan mücadele kapsamında kullanılmak üzere hazırlanmıştır.

2026 yılı için envanterimizde 9 adet helikopter (6 adet yönetim, 3 adet yangın söndürme), 18 adet uçak (2 adet yönetim, 16 adet yangın söndürme) ile 12 adet İHA olmak üzere toplamda 39 adet hava aracı bulunmaktadır.

Söz konusu hava gücümüzün 68 adedi özel firmalara ait, 93 adedi ise Orman Genel Müdürlüğümüz envanteri ile Milli Savunma Bakanlığı ve İçişleri Bakanlığı envanterinde bulunan hava araçlarından oluşmaktadır.

Kiralanan yangın söndürme uçakları ve helikopterleri, Kaan Havacılık (Türkiye), Kitz Air (Avusturya), PANH-AVIALIFT-BORDO Adi Ortaklığı (Türkiye-Rusya), UTAIR-MD Adi Ortaklığı (Türkiye-Rusya), Kırgızistan Acil Durumlar Bakanlığı (Kırgızistan), CMC Savunma Sanayi (Türkiye-ABD), Rusya Acil Durumlar Bakanlığı (Rusya), BORDO-EAB İş Ortaklığı (Türkiye-Ukrayna) ve TİTAN Firefighting SL (İspanya) firmaları aracılığıyla temin edilmiştir.

2025 yılı Mart ve Nisan aylarında, 53 adet hava aracının kiralanmasına yönelik sözleşmeler; Kaan Havacılık (Türkiye), Kitz Air (Avusturya), CMC Savunma Sanayi (Türkiye-ABD) ve TİTAN Firefighting SL (İspanya) firmaları ile 3 yıl süreli, PANH-AVIALIFT-BORDO Adi Ortaklığı (Türkiye-Rusya) ve UTAIR-MD Adi Ortaklığı (Türkiye-Rusya) ile ise | yıl süreli olarak imzalanmıştır.

Ayrıca, 30.03.2022 tarihinde Savunma Sanayii Başkanlığı ile Bordo Mimarlık-EAB İş Ortaklığı arasında imzalanan ve 2022-2026 yıllarını kapsayan 5 yıllık büyük tanker uçağı kiralama sözleşmesi de devam etmektedir.

Hava aracı kiralama hizmet alımı sözleşmelerinde yer alan görev süreleri, hava araçlarının bağlı oldukları ulusal ve uluslararası sivil havacılık otoritelerinin belirlediği teknik ve operasyonel kurallar ile uçuş emniyeti standartları dikkate alınarak belirlenmiştir. Bu kapsamda görev süreleri, hava araçlarının güvenli, etkin ve sürdürülebilir şekilde hizmet verebilmesini teminen düzenlenmiştir.

2002 yılında 73 ton olan su atma kapasitemiz, 2026 yılında 462 tona yükselmiştir. Ülkemiz, dünyada sadece 5 ülkede bulunan havadan yangın yönetim aracı OTAĞ'a sahiptir.

194'ü akıllı kule olmak üzere 776 gözetleme kulesi, 1.953 arazöz, 2.766 ilk müdahale aracı, | yangın mobil harekât merkezi yönetim aracı ve 878 iş makinesi bulunmaktadır.

2023 yılında imzalanan satın alma sözleşmesi kapsamında temin edilecek 20 adet, 3 ton su atma kapasiteli Airtractor ATS8O2F amfibi yangın söndürme uçağından 14 adedinin teslimi tamamlanmış ve aktif olarak havadan yangın söndürme faaliyetlerinde kullanılmaktadır. Kalan 6 adet uçağın 2 adedinin teslimi 2026 yılında gerçekleştirilecek olup diğer 4 adedinin tesliminin ise kademeli olarak 2027 yılına kadar tamamlanması planlanmaktadır.

Ayrıca, $ adet yerli ve milli yangın söndürme helikopteri üretimine yönelik olarak Türk Havacılık ve Uzay Sanayii A.Ş. (TUSAŞ) ile 2023 yılında sözleşme imzalanmış olup helikopterlerin ilk teslimatlarının 2028 yılında yapılması planlanmaktadır.

Yangınlara müdahale kapasitesinin artırılması amacıyla hava aracı tedarik projeleri SSB koordinasyonunda yürütülmekte olup satın alma bütçesi doğrudan Bakanlığımızca kullanılmamakta, Bakanlığımız tarafından Savunma Sanayii Destekleme Fonu'na (SSDF) Strateji Geliştirme Başkanlığı aktarılmaktadır. Bugüne kadar SSDF' ye toplamda 420,4 milyon ABD Doları ve 425,5 milyon TL aktarılmış ve/veya muhasebeleştirilmiş, 2026 yılı için 800 milyon TL bütçeleştirilmiştir. Bu kaynaklar 1-70 Helikopteri, AT-802F Uçağı ve yerli üretim yangın söndürme helikopteri projelerine tahsisli olup ödemeler teslimat takvimine bağlı sözleşme hükümlerine göre yapılmaktadır.

Ayrıca orman yangınlarıyla mücadelede 15.859 yangın işçisi, 4.419 teknik personel, 7.787 orman muhafaza memuru ve 141.283 gönüllü bulunmaktadır.

Yangın söndürme faaliyetlerinde kullanılan hava ve kara araçları tek bölgede değil dönem içerisinde meteorolojik veriler değerlendirilerek yangın risk durumu haritasına göre proaktif kaydırmalar yapılarak kullanılmaktadır.

Ayrıca geçmiş yıllara ilişkin orman yangını verileri Ormancılık İstatistikleri Resmi İstatistik Programı kapsamında üretilmekte olup ilgili veriler düzenli olarak Orman Genel Müdürlüğümüzün kurumsal internet sayfasında kamuoyunun bilgisine sunulmaktadır.

Orman yangınlarının çıkış nedenleri ortalama 91 insan kaynaklıdır. Orman dışı yangınlar (Zirai alan yangınları vb.) da dâhil edildiğinde bu oran 9696'ya ulaşmaktadır. 2025 yılında çıkan 3.224 yangının "09'u doğal nedenler (yıldırım, gaz emisyonu) kaynaklıdır.

Orman yangınlarıyla mücadele kapsamında; e Her yıl orman yangınlarıyla mücadele edecek personele ve gönüllülere teorik ve uygulamalı orman yangınlarıyla mücadele eğitimi verilmektedir. Eğitimde; yangına müdahale, ilk yardım, kişisel koruyucu donanımların kullanımı, iş güvenliği, orman yangınlarında kullanılan araçlarla ilgili teorik ve uygulamalı eğitim yer almaktadır. e Halkın orman yangınları konusunda daha duyarlı olmasını sağlamak amacıyla yıl boyu bilinçlendirme çalışmaları yapılmaktadır. Orman köylerinde yaşayan köylü vatandaşlara, çoban, avcı ve arıcılara, öğrencilere, cezaevlerinde bulunan mahkumlara, kamu görevlilerine ve askeri personele orman yangınlarıyla ilgili farkındalık eğitimleri verilmektedir. e Kamu spotları hazırlanarak görsel, yazılı ve sosyal medyada gösterimleri yapılmaktır. e İHA'lar yangın tespiti ve yönetiminde kullanılmaktadır. e Yangın yönetiminde ve yangın riski tespitinde, yangın davranış modeli ve karar destek sistemi aktif olarak kullanılmaya başlanmıştır. e İnsansız mobil gözetleme kuleleri inşa edilerek ormanlarımız 7 gün 24 saat kameralar ile izlenmektedir. e Genç meşcere bakımları sezon öncesinde tamamlanmaktadır. e Yol kenarı bakımları yaptırılarak yangın riski azaltılmaya çalışılmaktadır. e Orman yangınları adet ve alan olarak meteorolojik şartların etkisiyle her yıl değişkenlik gösterebilmektedir. Yangın önleme tesisleri (YARDOP) yapılarak ve mevcut tesislerin bakımı tamamlanarak çıkabilecek yangınların büyüme riski azaltılmaya çalışılmaktadır. e Hava ve kara araçlarımızın yangınlara daha kısa sürede ve daha etkin bir şekilde müdahale edebilmesi için inşa edilen 4.852 havuz ve gölet kullanıma hazır hale getirilmektedir. gi " j TARIM VE ORMAN BAKANLIĞI 4 Strateji Geliştirme Başkanlığı e Orman köylerine traktörler ile birlikte orman yangınlarda kullanılmak üzere su tankerleri dağıtılmaktadır. e Orman yangın riskinin yüksek olduğu alanlarda, en kısa zamanda müdahale edecek şekilde ilk müdahale araçları, arazözler ve ekipler 1.700 farklı noktada konuşlandırılmıştır. e 2003 yılında ortalama 40 dakikayı bulan yangınlara müdahale süresi 11 dakikaya kadar düşürülmüştür. e Ülkemiz ormanlarının içerisinde başta yangınla mücadele olmak üzere, üretim, bakım, koruma ve diğer ormancılık faaliyetlerinde kullanılan yaklaşık 240 bin km orman yolunun bakımı yapılmış ve ulaşılabilir hale getirilmiştir. e Yerleşim yerleri arasında ulaşımı sağlayan ve orman içerisinden geçen yangın riski yüksek yolların kenarlarında, bakım budama, seyreltme ve temizlik çalışmaları ile yangınla mücadele tesisleri, yangın emniyet yol ve şeritlerinin bakımları yapılmıştır. se Ormanlarımızın atıklardan temizlenmesi ve yol kenarlarındaki yanıcı maddelerin azaltılmasına yönelik 2024 yılında "Orman Benim" kampanyası başlatılmış olup 2026 yılında da devam etmektedir. e Orman Genel Müdürlüğümüzün orman yangınları, doğal afetler ve acil durumlara müdahale kabiliyetini artırmak amacıyla Orman Arama Kurtarma Ekipleri (ORKUT) kurulmuştur. Bu ekipler, yangın öncesi ve sonrası kurtarma operasyonlarını yürütmek, orman alanlarındaki arama kurtarma faaliyetlerini koordine etmek ve gerektiğinde diğer afetlere müdahale etmektedirler.

" Bakanlığımız başta Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı (AFAD) olmak üzere, Jandarma Genel Komutanlığı, Milli Savunma Bakanlığı, Karayolları Genel Müdürlüğü ve belediyelerle iş birliği içerisinde çalışmaktadır.

Ayrıca, Meteoroloji Genel Müdürlüğü tarafından hazırlanarak, Bakanlığımız kullanımına sunulan ve orman yangınlarının çıkma olasılığının fazla olduğu bölgelerin günler öncesinden tahmin edilmesine imkân sağlayan MEUS (Meteorolojik Erken Uyarı Sistemi) başarılı bir şekilde kullanılmaktadır. MEUS sistemi sayesinde yangın çıkma ihtimalinin fazla olduğu günlerde, riskli bölgelerde konuşlu yangınlarla mücadele unsurlarımız teyakkuz durumuna geçirilmekte ve olası orman yangınlarına daha kısa bir zaman periyodunda müdahale edilmektedir. Bunun yanı sıra Yangıncell Sistemi ile İş Emri Takip ve Navigasyon Sistemi orman yangınlarıyla mücadele çalışmalarında kullanılan teknolojik yeniliklerdendir.

Anayasa'ınızın 169*uncu maddesince orman alanları güvence altına alınmıştır. Yanan alanlar Orman Genel Müdürlüğümüzce yeniden ağaçlandırılmaktadır.

Orman yangınlarıyla mücadele faaliyetleri için 2024 yılında 22.253.767.000 TL, 2025 yılında 29.529.331.000 TL, 2026 yılında ise 33.594.430.000 TL bütçe ayrılmıştır.

2025 yılı bütçesi, 2024 yılına göre yaklaşık "632,7 oranında artış göstermiştir. 2026 yılı bütçesi ise 2025 yılına göre yaklaşık 9013,8 oranında artmıştır.

Orman içerisinden geçen tüm elektrik hatları için Enerji ve Tabi Kaynaklar Bakanlığının ilgili iletim ve dağıtım şirketleri ile protokoller bulunmaktadır. Her yıl bu şirketler yazılı olarak uyarılarak bakımları yaptırılmakta, yangına sebebiyet vermeleri durumunda da gerekli yasal prosedürler uygulanmaktadır.

Ülke genelinde; 2020 yılında 173 km, 2021 yılında 152 km, 2022 yılında 374 km, 2023 yılında Strateji Geliştirme Başkanlığı

164 km, 2024 yılında 255 km ve 2025 yılında 168 km olmak üzere toplam 1.286 km yangın yolu yapılmıştır.

Orman ve orman kaynaklarının korunması, geliştirilmesi ve genişletilmesi, ekosistem bütünlüğü içinde topluma sağlayacağı faydaların sürdürülebilir şekilde artırılması OGM'nin görevleri arasındadır.

Bu minvalde son 21 yılda yapılan ağaçlandırma çalışmalarıyla orman varlığımızda *012,5 artış sağlanmıştır.

6831 sayılı Orman Kanunu'nun ek 16'ncı maddesi kapsamında orman sınırları dışına çıkarılacak alanlar ilgili yönetmelik hükümleri çerçevesinde değerlendirilerek bilim ve fen bakımından orman olarak muhafazasında hiçbir yarar görülmeyen ve tarım alanına dönüştürülmesi de mümkün olmayan yerler ile 28.04.2018 tarihinde üzerinde yerleşim yeri bulunan ya da yerleşim yeri oluşturulması uygun olan taşlık, kayalık, verimsiz ve fiilen orman vasfı taşımayan alanlar orman sınırları dışına çıkartılarak tapuda Hazine adına tescil edilmektedir. Orman sınırları dışına çıkartılan alanın iki katından az olmamak üzere Hazinenin mülkiyetinde bulunan taşınmazlar OGM"ye orman tesis etmek üzere tahsis edilmektedir.

2020-2025 yılları arasında 297.751 hektar alan orman yangınlarından etkilenmiş olup bu alanın 62.263 hektarında örtü yangını geçirmesi veya arazinin taşlık kayalık olması nedeniyle hiçbir işlem yapılmamış kendi haline bırakılmıştır. Geriye kalan 235.489 hektarın 177.571 hektarında yeniden ormanlaştırma çalışmaları tamamlanmıştır. 2024 ve 2025 yılı yangınlarından 2026 yılına devreden 57.918 hektar sahada çalışmaların 2026 yılı sonuna kadar tamamlanması hedeflenmiştir. Bu çalışmalarda yaklaşık 10,1 milyon fidan dikilmiş ve 202 ton tohum ekimi gerçekleştirilmiştir.

İbrahim YUMAKLIBakan