Ne eğitimde ne istihdamda bulunan genç sayısında yaşanan artışa ilişkin
Kaynak göster
Tahsin Becan (CHP), 2 Nisan 2026 tarihinde 7/42773 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Millî Eğitim Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 60 gün sonra, 1 Haziran 2026).
Tahsin Becan (CHP, Yalova). “Ne eğitimde ne istihdamda bulunan genç sayısında yaşanan artışa ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/42773, 2 Nisan 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-42773-ne-egitimde-ne-istihdamda-bulunan-genc-sayisinda-yasanan-artisa-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/32cddcdd-95de-4b58-b043-019d53595206
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- Bakanlığa iletildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 60 gün, bakanlığa iletilmesinden cevaba 53 gün. Tarihler TBMM kaydından ve cevap yazısından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın, Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın 98'inci ve Türkiye Büyük Millet
Meclisi İçtüzüğü' nün 96. ve 99'uncu maddelerine uygun olarak, T.C. Milli Eğitim Bakanı Sayın Yusuf TEKİN tarafından yazılı olarak yanıtlanması için gereğinin yapılmasını arz ederim. 31.03.2026
Tahsin BECAN Yalova Milletvekili
Gerekçenin tamamını göster (3 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
Türkiye'nin son yıllarda en önemli sorunlarından birini kamuoyunda "ev genci" olarak da adlandırılan 15-34 yaş aralığındaki gençlerin yaşadığı istihdam sorunu oluşturmaktadır. Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine göre, Türkiye'de 15-34 yaş aralığındaki yaklaşık 24 milyon genç nüfusun 6 milyon 519 binlik bölümü, ne eğitimde ne de istihdamda yer almaktadır. Bu durum, her dört gençten birinin eğitim ve üretim süreçlerinin dışında kaldığını gözler önüne sermektedir. Aynı verilere göre bu oran yüzde 26-27 seviyelerine kadar ulaşmış olup, Türkiye'nin OECD ülkeleri arasında bu alanda en yüksek oranlardan birine sahip olduğu ifade edilmektedir.
Bireysel örnekler, sorunun sadece istatistiksel değil, aynı zamanda sosyal bir kriz olduğunu ortaya koymaktadır. Eğitimini başarıyla sürdüren gençlerin dahi iş bulamama kaygısıyla eğitimden kopabildiği, üniversite mezunlarının uzun süre işsiz kaldığı ve gençlerin giderek umutsuzluğa sürüklendiği görülmektedir. Bu tablo, eğitim-istihdam planlaması arasındaki kopukluğu, genç işsizliğinin yapısal boyutunu ve kamu politikalarının yetersizliğini açıkça ortaya koymaktadır.
Bu çerçevede;
SORULAR
Türkiye'de ne eğitimde ne de istihdamda yer alan genç sayısının son 5 yılda artış nedenleri nelerdir? Bu artışa ilişkin Bakanlığınızın yaptığı analizler var mıdır? Varsa içeriği nedir?
Üniversite mezunu gençlerin iş bulamama oranının yüksek olmasının temel sebepleri nelerdir? Eğitim programları ile iş gücü piyasası arasındaki uyumsuzluğun giderilmesi için hangi çalışmalar yapılmaktadır?
Eğitimini yarıda bırakan gençlerin sayısı kaçtır? Bu gençlerin yeniden eğitim sistemine kazandırılmasına yönelik yürütülen programlar nelerdir?
"Ne eğitimde ne istihdamda" (NEET) olarak tanımlanan gençlerin bölgesel dağılımı nasıldır? Bu kapsamda dezavantajlı bölgeler için özel bir politika geliştirilmiş midir?
Mesleki eğitim ve teknik eğitim politikalarının genç işsizliğini azaltmadaki etkisi nedir? Bu alanlarda yeni bir reform planı bulunmakta mıdır?
İş bulamayan gençlerin psikososyal sorunlar yaşadığı dikkate alındığında, bu gençlere yönelik rehberlik ve destek mekanizmaları nelerdir?
Gençlerin eğitimden kopma ve işsiz kalma riskini azaltmak amacıyla Bakanlığınız ile diğer ilgili kurumlar arasında yürütülen koordinasyon çalışmaları var mıdır? Varsa içeriği nedir?
00 m nn nn nn... 0 Tb TT Tc Türkiye Büyük Millet Meclisi Halkla İlişkiler Binası 3.Kat No: F-327 Çankaya / Ankara 06543
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Yusuf Tekin, Milli Eğitim Bakanı ·
b) 21.04.2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1841955 sayılı yazınız.
c) 21.04.2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1842012 sayılı yazınız.
g) 24.04.2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1843513 sayılı yazınız.
d) 24.04.2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1845089 sayılı yazınız.
e) 29.04.2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1846863 sayılı yazınız.
f) 05.05.2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1849186 sayılı yazınız.
g) 11.05.2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1852982 sayılı yazınız. Bakanlığımıza İlgi (a-b-c-ç-d-e-f-g)'de kayıtlı yazılarla iletilen Yalova Milletvekili Tahsin BECAN'ın 7/42773, İstanbul Milletvekili Suat ÖZÇAĞDAŞ'ın 7/43021, Şanlıurfa Milletvekili
Mahmut TANAL'n 7/43022, Kocaeli Milletvekili Ömer Faruk GERGERLİOĞLU'nun 7/43268, Balıkesir Milletvekili Turhan ÇÖMEZ'in 7/43273, Çanakkale Milletvekili İsmet GÜNEŞHAN'ın 7/43419, Diyarbakır Milletvekili Serhat EREN'in 7/43528, Hatay Milletvekili Adnan Şefik ÇİRKİN'in
BAŞEVİRGEN'in 7/43634, Hakkari Milletvekili Vezir Coşkun PARLAK'ın 7/43637, Zonguldak Milletvekili Eylem Ertuğ ERTUĞRUL'un 7/43755 ile Manisa Milletvekili Şenol SUNAT'ın 7/44099 esas numaralı yazılı soru önergeleri incelenmiş olup konuya ilişkin bilgNer Ek'te sunulmuştur.
7/ 42773 GIK 138 7143528 QK 145 7/43021 GK 143 7/43623 6K 149 7 / 43022 Gk 143 7/43634 GK 149 7 / 43268 дK 143 7/43637 64 149 7/ 43273 Qk 143 7 / 43755 7143499 Gik 145 7/44099 Elektronik Ağ: www.meb.gov.tr Faks: (0312) 418 75 39 HIET MILT EN MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI
Bakanlığımızca gençlerin eğitim süreçlerinden kopmalarının önlenmesi, örgün eğitim dışında kalan bireylerin yeniden eğitime kazandırılması, mesleki ve teknik eğitim yoluyla istihdam edilebilirliklerinin artırılması ve eğitim-istihdam ilişkisinin güçlendirilmesi amacıyla ilgili kurum ve kuruluşlarla iş birliği içinde çalışmalar yürütülmektedir. Bu kapsamda hayat boyu öğrenme, açık öğretim, mesleki ve teknik eğitim, rehberlik ve kariyer yönlendirme hizmetleri bütüncül bir yaklaşımla ele alınmaktadır.
Örgün eğitim dışında kalan bireylerin eğitimlerini tamamlamalarına imkân sağlamak amacıyla açık öğretim kurumları hizmet vermektedir. Açık öğretim okulları, çeşitli nedenlerle öğrenimini tamamlayamayan bireylere de eğitim imkânı sunmakta; bireylerin kendilerini geliştirmelerine, bir üst eğitim kurumuna yerleşmelerine ve mesleki açık öğretim lisesi ile açık öğretim imam hatip lisesi gibi kurumlar aracılığıyla mesleki alanlarda yeterlilik kazanmalarına katkı sağlamaktadır. 2025-2026 eğitim öğretim yılı birinci döneminde açık öğretim kurumlarında yeni kayıt ve kayıt yenileme kapsamında toplam 871.037 aktif öğrenci bulunmakta olup bunların 323.770'i 18 yaş ve altı, 547.267'si ise 18 yaş üstündedir.
Bakanlığımız Hayat Boyu Öğrenme Genel Müdürlüğü tarafından bireylerin hayat boyu öğrenmeye katılımını artırmak, örgün eğitim dışında kalan bireyleri yeniden eğitime kazandırmak ve istihdam edilebilirliklerini güçlendirmek amacıyla eğitim faaliyetleri yürütülmektedir. Milli Eğitim Bakanlığı 2024-2028 Stratejik Planı ve On İkinci Kalkınma Planı doğrultusunda örgün eğitim dışında kalan gençlerin öğrenme süreçlerine yeniden dâhil edilmesi, temel becerilerinin geliştirilmesi ve iş gücü piyasasıyla bağlarının güçlendirilmesi hedeflenmektedir. Bu çerçevede açık öğretim okulları, yaygın eğitim kursları ve esnek öğrenme fırsatları temel araçlar olarak kullanılmakta; yaygın eğitim programları altında 62 alanda 2.377 farklı kurs programı vatandaşların erişimine sunulmaktadır.
Mesleki ve teknik eğitim politikaları, gençlerin istihdam edilebilirliğini artırma, eğitimden kopma riskini azaltma ve iş gücü piyasasının ihtiyaç duyduğu becerileri kazandırma amacıyla yürütülmektedir. Mesleki ve Teknik Eğitim Yoluyla Sosyal ve Ekonomik Uyum Projesi kapsamında proje illerinde okula devam etmeyen öğrencilerin eğitime kazandırılması amacıyla ev ziyaretleri gerçekleştirilmekte; İstihdam İçin Mesleki Eğitim Programı kapsamında ise toplum temelli çalışmalar, iş yeri ve ev ziyaretleri yoluyla eğitimden kopan gençler belirlenerek eğitim sistemine kazandırılmaktadır. Söz konusu proje çalışmaları 14 ilde ve 44 mesleki eğitim merkezinde devam etmektedir.
Gençlerin eğitimden kopma ve işsiz kalma risklerinin azaltılması amacıyla Bakanlığımız ile Genç Hayat Vakfı arasında 29.07.2025 tarihinde "Eğitim Iş Birliği" protokolü imzalanmıştır. Protokol kapsamında örgün eğitim çağında olup eğitimde olmayan çocuklar ile eğitimden kopma riski bulunan öğrencilere yönelik tespit, önleme, izleme ve yönlendirme çalışmaları yürütülmekte; çocuk işçiliğinin önlenmesi, akran zorbalığını önleme çalışmaları, yaşam becerilerinin geliştirilmesi, istihdam edilebilirlik becerilerinin artırılması ve öğrencilerin fiziksel, psikolojik, duygusal ve sosyal gelişimlerinin desteklenmesine yönelik faaliyetler gerçekleştirilmektedir. İstanbul, Düzce, Diyarbakır, Samsun, Ordu, Giresun, Hatay, Adıyaman, Sakarya ve Şanlıurfa pilot illerinde protokol faaliyetleri devam etmektedir.
Na ait en * T.C.
Bakanlığımız ile Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı iş birliğinde yürütülen Yenilenebilir Enerji Sektöründe İstihdam Edilebilirliğin Artırılması Projesi de gençlerin eğitimden kopma ve işsiz kalma risklerini azaltmaya yönelik önemli çalışmalardan biridir. Proje kapsamında, ne eğitimde ne istihdamda olan veya bu riski taşıyan 18 yaş ve üzeri bireylere yönelik eğitim, beceri geliştirme ve istihdama yönlendirme faaliyetleri yürütülmektedir. Projenin ilk fazında 10 ilde kurulan yenilenebilir enerji atölyelerinde 128 kurs düzenlenmiş, 1.875 kursiyere uluslararası geçerliliğe sahip sertifikalar verilerek özellikle güneş ve rüzgâr enerjisi alanlarında teknik beceri kazandırılmıştır. Projenin ikinci fazında ise mezun kursiyerlerin İŞKUR sistemine kaydı, özgeçmiş hazırlama, iş başvuru teknikleri ve kariyer danışmanlığı hizmetleriyle istihdama geçişleri desteklenmektedir.
Eğitimin her kademesinde öğrencilerin akademik, sosyal-duygusal ve kariyer gelişimlerini desteklemeye yönelik rehberlik hizmetleri sunulmaktadır. Akademik gelişim alanında devamsızlığın nedenleri ve önlenmesi, hedef belirleme, motivasyon, öğrenme stilleri, öz disiplin, sınav kaygısıyla baş etme, verimli ders çalışma ve zaman yönetimi gibi başlıklarda çalışmalar yürütülmektedir. Mesleki rehberlik kapsamında ise öğrencilerin iş dünyasını tanımaları, mesleklerin gerektirdiği nitelikler ile kendi ilgi, yetenek, değer ve kişisel özellikleri arasında bağ kurmaları, kariyer planlama, özgeçmiş hazırlama, iş görüşmesi becerileri, iş ve meslek etiği ile staj gibi konularda farkındalık kazanmaları hedeflenmektedir.
Öğrencilerin eğitimden kopma ve işsiz kalma risklerini azaltmak amacıyla mesleki yönlendirme süreçleri veriye dayalı biçimde güçlendirilmektedir. Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli doğrultusunda öğrencilerin kendini tanıma, amaç belirleme ve sorumluluk alma becerileri desteklenmekte; mesleki yönelim süreçleri yalnızca tercih aşaması olarak değil, yaşam boyu öğrenme temelli bir gelişim alanı olarak ele alınmaktadır. Bu kapsamda geliştirilen bilgisayar destekli Ulusal Mesleki İlgi, Ulusal Mesleki Beceri ve Ulusal Mesleki Değer Envanterleriyle ortaokul ve lise öğrencilerinin kendilerine uygun programlara yönelmeleri desteklenmekte, yanlış alan seçimlerinden kaynaklanan uyumsuzlukların ve okul terki riskinin azaltılması amaçlanmaktadır. Söz konusu envanterlerin geliştirilmesi sürecinde ilgili Bakanlık birimleri arasında koordinasyon sağlanmış olup çalışmalar gençlerin eğitim ile istihdam arasındaki bağını güçlendirmeyi hedeflemektedir.
Yükseköğretim Kurulu Başkanlığından alınan 31659 sayılı konuya ilişkin yazıları Ek'te yer almaktadır.
YIK T.C. 49305199 Sayı : E-57802651-610-31659 Konu : Soru Önergeleri-7/42773
Yalova Milletvekili Tahsin BECAN tarafından verilen 7/42773 esas numaralı Soru Önergesi Kurulumuz Başkanlığınca incelenmiş olup, ilgili soru önergesine ilişkin cevap ekte sunulmaktadır.
7/42773 esas numaralı soru önergesi cevabı Yükseköğretim çağındaki gençlerimizin yeteneklerine göre sektör karşılığı olan mesleklere yönelik yetkinlik kazanmaları için Meslek Yüksekokulları yeniden yapılandırılmakta, iş yerinde ve uygulamalı eğitimler yaygınlaştırılmaktadır. Bu doğrultuda:
1. Üniversitelerin bünyesinde organize sanayi bölgelerinde açılan Meslek Yüksekokullarının;
a) Bölgede bulunan ilgili sektör kuruluşları ile iş birliği halinde yeni programlar açılmış,
b) Meslek Yüksekokullarının organize sanayisi bölgesinde açılması, bu bölgedeki iş yerlerine (fabrika vb.) eleman temin edilmesi ve Meslek Yüksekokulu öğrencilerine mezuniyet sonrasında iş imkanının sağlanması amaçlanmaktadır.
Yükseköğretim ilişkin yürütülen çalışmalar, sürecin tüm paydaşların görüş, değerlendirme ve katkılarını içerecek şekilde yürütülmesine önem verilmekte ve bu doğrultuda ilgili kamu kurum ve kuruluşları, meslek örgütleri ile sivil toplum kuruluşlarının katılımıyla istişare süreçleri devam etmektedir. Çalışmalar belirli bir seviyeye ulaştığında kamuoyu ile paylaşılacaktır.
Eğitimini Yarıda Bırakanlar ve Diğer Yükseköğretim Programlarına Kayıt Yaptıranlar
Yıl Yükseköğretim Programına
2021 139.613 82.328
2022 136.581 82.898
2023 134.338 83.645
2024 152.718 86.074
2025 150.769 81.467
Genel Toplam 714.019 416.412
Yusuf TEKİNMilli Eğitim Bakanı