Tıbbi malzeme tedarik zincirinde yaşanan sıkıntılara ilişkin

Aşağıdaki sorularımın Hazine ve Maliye Bakanı Sayın Mehmet Şimşek tarafından Anayasa'nın 98'inci ve TBMM İçtüzüğü'nün 96'ncı maddesi gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

Türkiye'de sağlık hizmetlerinin sürdürülebilirliği açısından kritik öneme sahip olan tıbbi malzeme tedarik zincirinde ciddi yapısal sorunlar yaşanmaktadır. Özellikle üniversite hastanelerinin içinde bulunduğu mali darboğaz ve ödeme belirsizlikleri, tedarikçi firmaların faaliyetlerini sürdürülemez hale getirmiştir.

Mevcut global bütçe uygulaması; yüksek enflasyon, döviz kuru dalgalanmaları, ithalata bağımlı tıbbi ürün maliyetleri ve artan işletme giderleri karşısında yetersiz kalmaktadır. Bu çerçevede tedarikçi firmalar: 12 ayı aşan vadelerde ödeme almakta. Kamu hizmetinin sürekliliği için kendi öz kaynaklarını tüketmekte. Yüksek faiz oranlarıyla kredi kullanmaya zorlanmaktadır. Bu durum, sağlık tedarik sistemini piyasa temelli bir yapıdan çıkararak fiilen kamu finansmanının özel sektör üzerinden yürütüldüğü bir modele dönüştürmektedir. Özellikle Diyarbakır gibi bölgesel sağlık yükü yüksek illerde; hasta yoğunluğu, çevrelilere verilen hizmet ve artan malzeme ihtiyacı nedeniyle bu sorun daha ağır hissedilmektedir. Bu gelişmeler yalnızca firmaları değil; sağlık hizmetinin sürekliliğini, hastanelerin operasyonel kapasitesini ve kamu mali dengelerini doğrudan etkilemektedir. Bu kapsamda aşağıdaki soruların yanıtlanması büyük önem arz etmektedir.

Bu bağlamda,

SORULAR

1. Üniversite hastanelerinin tıbbi malzeme tedarikçilerine olan toplam borç tutarı ne kadardır? Bu borcun yıllara ve illere göre dağılımı nasıldır?

2. Söz konusu borçların ortalama ödeme süresi kaç gündür? 180 gün, 365 gün ve üzeri geciken ödeme tutarı ne kadardır?

3. Üniversite hastanelerine tahsis edilen global bütçenin belirlenmesinde hangi ekonomik göstergeler dikkate alınmaktadır? Bu bütçenin enflasyon ve döviz kuru karşısında güncellenme sıklığı nedir?

4. Tıbbi malzeme tedarikçilerinin maruz kaldığı finansman yükünün kamu maliyesi üzerindeki dolaylı etkilerine ilişkin Bakanlığınızca yapılmış bir etki analizi var mıdır?

5. Kamu sağlık hizmetinin sürdürülebilmesi adına özel sektörün finansman yükü üstlenmesi, mali disiplin ve bütçe ilkeleri açısından Bakanlığınızca nasıl değerlendirilmektedir?

6. Üniversite hastanelerinin birikmiş borçlarının tasfiyesine yönelik Bakanlığınızın kısa ve orta vadeli bir ödeme planı bulunmakta mıdır?

7. Tedarikçi firmaların kamu alacaklarına karşılık düşük faizli finansmana erişimini sağlamak amacıyla Hazine destekli bir mekanizma kurulması planlanmakta mıdır?

8. Tıbbi malzeme alımlarında kullanılan global bütçe modelinin; enflasyon, döviz kuru ve maliyet artışlarına duyarlı dinamik bir yapıya kavuşturulması yönünde bir çalışma var mıdır?

9. Üniversite hastanelerinin işçilik giderlerinin global bütçe dışında değerlendirilmesine yönelik bir mali düzenleme planlanmakta mıdır?

10. Diyarbakır gibi bölgesel sağlık hizmeti sunan illerde faaliyet gösteren üniversite hastanelerinin finansal yükünü azaltmaya yönelik özel bir bütçe veya destek programı bulunmakta mıdır?

11. Tedarik zincirinde yaşanabilecek kırılmaların sağlık hizmetlerine etkisine ilişkin Bakanlığınızca yapılmış bir risk analizi var mıdır?

12. Tıbbi malzeme tedarikinde arz güvenliğinin sağlanması amacıyla ulusal düzeyde bir stok yönetim veya erken uyarı sistemi kurulması planlanmakta mıdır?

13. Yerli tıbbi üretimin desteklenmesi amacıyla vergi teşvikleri, alım garantileri veya finansman kolaylıkları sağlanmasına yönelik yeni bir maliye politikası öngörülmekte midir?

14. Kamu alacaklarını tahsil edemeyen tedarikçi firmaların iflas riski karşısında Bakanlığınızca alınan veya alınması planlanan önlemler nelerdir?

15. Üniversite hastanelerinin mali verilerinin şeffaflaştırılması ve kamuoyuna açık hale getirilmesi yönünde bir düzenleme yapılması planlanmakta mıdır?