İzmir Kadın Kapalı Cezaevinde yaşandığı iddia edilen hak ihlallerine ilişkin

Aşağıdaki soruların Adalet Bakanı Akın Gürlek tarafından Anayasa'nın 98'inci ve İçtüzüğün 96'ncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

Izmir Kadın Kapalı Ceza İnfaz Kurumu'nda tutulan mahpuslara, Aralık 2025'te "tutuklu/hükümlü kimlik kartı" taşıma zorunluluğu getirildiği, bu uygulamayı kabul etmeyen mahpusların ise temel haklarından mahrum bırakıldığı avukatları, insan hakları dernekleri, cezaevlerinde yaptığımız mahpus görüşleri ve basın aracılığı ile kamuoyuna yansımıştır.

Söz konusu uygulamayı kabul etmeyen mahpuslar; Tuğçenur Özbay, Güzin Tolga ve Zuhal Sürücü, aylardır açık ve kapalı görüş, telefon haklarını hiçbir şekilde kullanamamıştır. Kartsız bulundukları alandan çıkarılmama, bu nedenle gelen kargoları almaya götürülmemekte ve ihtiyaçları olan eşyaları teslim alamamaktadırlar. 2025 Aralık ayından bu yana sadece mahkemelerine götürülmek üzere bulundukları alandan çıkarılmış ve bunların çıkarılmaların çoğunda infaz koruma memurları ya da jandarmaların bulduğu bahanelerle mahkemeye götürülmemişlerdir. Bu süre boyunca avukat görüşleri engellenmiş, 10 Nisan 2026'ya kadar hiçbir avukat görüşüne izin verilmemiştir. Vasileri halen görüşememektedir. Yaptığımız ziyaretlerde, kendilerinin açık, kapalı ve telefonla görüş haklarının engellendiğini, görüşçü, avukat ve vasi ziyaretlemin engellendiğini, engellenmekte, sağlık hakkına erişimlerinin de fiilen engellendiğini tarafımıza aktarmışlardır.

Gerekçenin tamamını göster (3 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt

Geçtiğimiz yılın Aralık ayından itibaren sadece milletvekili ziyareti gerçekleştirebilirken, mahpuslardan Tuğçenur Özbay, bugün 77. gününde olduğu açlık grevine başlamış ve 11 kg kaybetmiştir. Ağzında yaralar çıkmıştır.

• Tutuklu/hükümlü kimlik kartı"na dair ilgili yönetmelikte, kartı kullanmamanın karşılığı kınama cezası iken üzerinde "Ceza ve Tevkif Evleri Güvenlik Stratejisi" yazan ve herhangi resmi vasfi bulunmayan bir döküman ile mahpusların bütün hakları askıya alınmıştır. Bahsi geçen dökümanda sadece acil sağlık durumlarında bulundukları alandan çıkarılacağı yazmaktadır. Açıkça sağlığa ilişkin teşhis ve tedavileri engellenecek bir ibareyle birlikte bütün insan hakları askıya alınmaktadır.

Bu bağlamda;

SORULAR

1. Izmir Şakran Kadın Kapalı Ceza İnfaz Kurumu'nda mahpuslara "tutuklu kimlik kartı" taşıma zorunluluğu getirilmiş midir? Getirilmişse bu uygulamanın yasal dayanağı nedir?

2. Söz konusu uygulama Bakanlığınızın talimatı ile mi hayata geçirilmiştir? Türkiye genelinde başka cezaevlerinde de uygulanmakta mıdır?

3. Kimlik kartını kabul etmeyen mahpusların açık/kapalı görüş, telefon, avukat, vasi, ziyaretçi görüşü ve sağlık hizmetlerine erişim haklarının engellendiği iddialarına dair soruşturma başlattınız mı?

4. Bu uygulama kapsamında mahpusların temel haklarının sınırlandırılması hangi mevzuata dayandırılmaktadır?

5. Anayasa ve yasalarla aykırı "Ceza ve Tevkif Evleri Güvenlik Stratejisi" adlı dökümanı Bakanlığınız mı yayınladı? Yayınladı ise hangi tarihte yayınladı?

6. Konuya ilişkin Bakanlığınıza ulaşan şikâyet ve başvuru sayısı kaçtır? Bu başvurulara verilen yanıtlar nelerdir?

7. Söz konusu uygulamanın kaldırılması veya yeniden düzenlenmesine yönelik bir çalışma yürütülmekte midir?

8. Mahpuslardan Tuçenur Özbay yalnızca geçen hafta avukat görüşüne çıkabilmiştir.

   Geçtiğimiz aylarda avukat görüşüne neden çıkamamıştır. Bakanlığınızın bu konu hakkında bilgisi var mıdır?

9. Mahpusların vasileriyle görüştürülmemesinin gerekçesi nedir?

10. Hukuka aykırı uygulamaları öneren bu belge nedeniyle tarafınıza ulaşan şikayet, suç duyurusu ve soru önergeleri üzerine bu dokümanı geri çekmeyi planlıyor musunuz?