Mersin ilindeki lojistik sektöründe yaşanan daralmaya ilişkin

İlgide kayıtlı yazıları ekinde yer alan, Mersin Milletvekili Sayın Mehmet Emin EKMEN tarafından verilen 7/43665 sayılı yazılı soru önergesinin cevabı hazırlanarak ekte sunulmuştur.

Bilgilerini ve gereğini arz ederim.

Mersin Milletvekili Sayın Mehmet Emin EKMEN'e Ait 7/43665 Sayılı Yazılı Soru Önergesine İlişkin Cevaplar:

Bakanlığımız görev ve yetki alanına giren hususlar itibarıyla, önergenize ilişkin cevaplarımıza aşağıda yer verilmiştir:

1. 11) Dış ticaret işlemlerinde gümrük süreçlerinin daha da kolaylaştırılması, lojistik süreçlerin hızlandırılarak operasyonel verimliliğin artırılması ve bu suretle dış ticaret erbabına zaman ve maliyet tasarrufunun sağlanması adına, sadece Mersin ilindeki gümrük idarelerinde değil, ülke sathındaki tüm gümrük idarelerindeki gümrük işlemlerinin dijitalleştirilmesine yönelik çalışmalar sürekli devam etmektedir.

Bu kapsamda, eşyanın gümrük beyanı ve gümrük süreçlerinde idareye sunulması gereken formlar, eşyanın gümrük sahasına girişinden çıkışına kadarki tüm gümrük süreçlerinin gerçek zamanlı olarak elektronik ortamda yürütülmesine imkân sağlayan çok katmanlı yapıdaki "BİLGE Sistemi" aracılığıyla yapılabildiğinden, gümrük beyanı açısından halihazırda tam dijitalleşme sağlanmıştır.

Bununla birlikte, kâğıdın ve manuel gümrük işlemlerinin yerini aldığı Tek Pencere Sistemi, Kağıtsız Gümrük Uygulamaları, Yükümlü Kayıt ve Takip Sistemi, Serbest Bölgeler Bilgi Sistemi, e-ATA/TR Programı ve denizyolu gümrük işlemlerinin dijitalleştirilmesi adına Konteyner ve Liman Takip Sistemi ile Liman Tek Pencere Sistemi gibi hayata geçirilen dijital gümrük uygulamaları da gümrük işlemlerinin dijitalleştirilmesi bağlamında önemli adımlardır.

Ayrıca, tek beyan ve tek teminatla kesintisiz taşıma imkânı sunan Yeni Bilgisayarlı Transit Sistemi (NCTS), İhracat Refakat Belgesi, hava, demir ve deniz yolu taşımalarındaki transit basitleştirme uygulamaları eşyanın teslim süreçlerini hızlandırarak bürokrasinin azaltılmasını sağlamıştır. Önümüzdeki dönemde yaygın şekilde uygulamaya alınması beklenen e-TIR Sistemi'nin de bu hususa katkı sağlayacağı öngörülmektedir.

Diğer taraftan, dünyadaki dış ticaret işlemlerindeki gelişmeler ışığında sürdürülen ve gümrük işlemlerinin daha kolay ve hızlı bir şekilde gerçekleştirilmesine olanak veren Yetkilendirilmiş Yükümlü Sertifikası uygulaması da başarıyla sürdürülmektedir. Statü sahibi firmaların gümrük idaresine uğramadan gümrük işlemlerini kendi tesislerinde yerine getirmesine imkân sağlayan Ihracatta Yerinde Gümrükleme ile İzinli Alıcı ve Ithalatta Yerinde Gümrükleme gibi uygulamalar da hayata geçirilmiştir.

Öte yandan, Mersin Gümrük Müdürlüğü denetiminde faaliyet gösteren Mersin Uluslararası Limanında, gümrük işlemleri açısından dijitalleşme hedefi bir adım daha öteye taşınarak, liman sahasına girişlerdeki araç geçiş sürelerinin hızlandırılması ve olası sıkışıklıkların önlenmesi amacıyla Liman Kapı Otomasyon Sistemi 2025 yılında uygulamaya alınmıştır. Söz konusu sistem sayesinde gümrük süreçlerinin hızlandırılmasına katkı sağlanırken Mersin ili özelinde, limana gelen araçların şehir trafiğine karışmadan doğrudan ve hızlıca limana girişinin sağlanması suretiyle şehir girişinde oluşabilecek olası yük trafiği probleminin çözümüne de katkı sunulmuştur.

Ayrıca, karayolu ihracat taşımalarımızın lojistiğinin kolaylaştırılmasına ve hızlandırılmasına imkân sunan halihazırda yürüttüğümüz yeni nesil gümrük uygulamalarından İzinli Gönderici Uygulaması kapsamında, Mersin ilinde 2 firma izinli gönderici olarak faaliyet göstermektedir.

Bahsi geçen dijital hizmet ve gümrük kolaylıklarından Mersin Uluslararası Limanı da dahil olmak üzere, Mersin ilindeki gümrük idarelerinden hizmet alan dış ticaret erbabı da yararlanmakta olup, ilerleyen süreçte yenilikçi teknolojiler vasıtasıyla kâğıtsız gümrük uygulamalarının yaygınlaştırılması hedeflenmektedir.

Diğer taraftan, Bakanlığımız tarafından hizmet sektörlerine yönelik muhtelif destek mekanizmaları yürütülmektedir. Son olarak, 10962 sayılı Hizmet Ihracatının Tanımlanması, Sınıflandırılması ve Hizmet Sektörlerinin Desteklenmesi Hakkında Karar 27/2/2026 tarihli ve 33181 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. Bu kapsamda lojistik ve taşımacılık hizmetleri sektöründe faaliyet gösteren uluslararası yük taşımacılığı veya uluslararası taşıma işleri organizatörlüğü belgesine sahip, karayolu, havayolu, denizyolu veya demiryolunun bir veya birkaçı ile hizmet sunan firmalarımız çeşitli destek unsurlarından yararlanabilmektedir.