İçeriğe atla

28. DÖNEM · 592 VEKİL · SON GÜNCELLEME

Ara
YAZILI SORU ÖNERGESİ · 7/43843 GEÇ CEVAPLANDI · 39 GÜN

ABD ve İsrail'in İran'a yönelik saldırılarının ülke ekonomisine olumsuz etkilerine karşı alınan önlemlere ilişkin

Kaynak göster

Sururi Çorabatır (CHP), 27 Nisan 2026 tarihinde 7/43843 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Hazine ve Maliye Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 39 gün sonra, 5 Haziran 2026).

Sururi Çorabatır (CHP, Antalya). “ABD ve İsrail'in İran'a yönelik saldırılarının ülke ekonomisine olumsuz etkilerine karşı alınan önlemlere ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/43843, 27 Nisan 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-43843-abd-ve-israil-in-iran-a-yonelik-saldirilarinin-ulke-ekonomisine-olumsuz-etkilerine-karsi-a (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/2b891c15-12ff-431b-aba4-019dd87ad3a2

Sade metin (Markdown) →

ÖNERGENİN YOLCULUĞU

  1. TBMM'ye verildi
  2. Bakanlığa iletildi
  3. 15. gün
  4. Bakanlık cevapladı

Verilişten cevaba 39 gün, bakanlığa iletilmesinden cevaba 29 gün. Tarihler TBMM kaydından ve cevap yazısından.

Önerge metni

PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)

Aşağıdaki sorularımın, Hazine ve Maliye Bakanı Sayın Mehmet Şimşek tarafından Anayasa'nın 98'inci ve TBMM İçtüzüğü'nün 96 ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim. 23.04.2026 ntalya Milletvekili

İran merkezli bölgesel savaşın derinleşmesi, küresel enerji piyasalarında fiyat artışlarına ve jeopolitik risk algısında belirgin bir yükselişe yol açmıştır. Bu gelişmeler, enerji ithalatına yüksek derecede bağımlı ve dış finansman ihtiyacı görece yüksek olan Türkiye ekonomisi üzerinde doğrudan ve çok boyutlu etkiler yaratmaktadır.

Özellikle petrol fiyatlarındaki artış; cari açık, enflasyon ve dış ticaret dengesi üzerinde ilave baskı oluştururken, ulaştırma başta olmak üzere birçok sektörde maliyetleri yukarı çekmektedir. Bu kapsamda havayolu taşımacılığı ve lojistik giderlerinde gözlenen yükseliş, hem üretim maliyetlerini hem de tüketici fiyatlarını olumsuz etkilemektedir.

Diğer yandan, küresel ölçekte artan belirsizlikler ve bölgesel güvenlik riskleri turizm sektörünü de doğrudan etkileme potansiyeline sahiptir. Türkiye ekonomisi açısından yıllık yaklaşık 60— 65 milyar dolar düzeyinde döviz geliri sağlayan turizm sektörü, cari açığın finansmanında kritik bir rol oynamaktadır. Turizm gelirlerinde yaşanabilecek olası dalgalanmalar, döviz arzını azaltarak döviz kuru üzerinde baskı oluşturmakta; bu durum ise enflasyon ve makroekonomik istikrar açısından önemli riskler doğurmaktadır.

Bu bağlamda;

SORULAR

  1. Turizm gelirlerinde yaşanabilecek düşüşlerin cari açık ve genel makroekonomik göstergeler üzerindeki etkilerine yönelik Bakanlığınızca bir etki analizi çalışması yapılmış mıdır? Bu çerçevede, 9010, 920 ve 9030 oranlarında gelir kaybı varsayımları altında cari denge, döviz kuru, enflasyon ve büyüme üzerindeki muhtemel etkiler nelerdir?

  2. Döviz gelirleri içinde turizm gelirlerinin yüksek payından kaynaklanan kırılganlığın azaltılması amacıyla, ihracatın çeşitlendirilmesi ve hizmet gelirlerinin tabana yayılması hedefleri doğrultusunda alternatif döviz kazandırıcı sektörlere yönelik bir politika çerçevesi hazırlanmakta mıdır? Bu kapsamda, uygulanması öngörülen teşvik, finansman ve yapısal dönüşüm araçları nelerdir?

    . "Türkiye'ye yönelik talebin artabileceği" dayanmaktadır? yönündeki değerlendirmeniz hangi analizlerine

    Petrol fiyatları için olası senaryonun 65 dolar olduğu belirtilmişti, ancak fiyatların 95 dolar civarında seyrettiğini görülmektedir. Bu 30 dolarlık farkın cari açık, bütçe dengesi ve yıl sonu enflasyonu üzerindeki tahmini etkisi nedir? Yıl sonu enflasyon beklentiniz (TCMB anketine göre 527,53) bu farktan ne ölçüde etkilenecektir?

  3. Küresel finansal koşullardaki değişimlerin Türkiye'nin risk primi ve sermaye hareketleri üzerindeki etkilerine ilişkin değerlendirmeler nelerdir?

  4. Bölgesel gelişmelerden daha fazla etkilenen sektör veya bölgelere yönelik maliye politikası araçları kapsamında özel bir destek mekanizması öngörülmekte midir?

  5. Orta Vadeli Program makro varsayımlarında mevcut gelişmeler doğrultusunda bir güncelleme yapılması planlanmakta mıdır?

  6. . Tedarik zincirlerinde yaşanabilecek aksaklıkların Türkiye ekonomisi üzerindeki muhtemel etkilerine ilişkin bir değerlendirme çalışmanız bulunmakta mıdır?

Bakanlığın cevabı

Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)

Mehmet Şimşek, Hazine ve Maliye Bakanı ·

İlgi yazınız ekinde alınan Antalya Milletvekili Sayın Sururi ÇORABATIR'a ait yazılı soru önergesine ilişkin olarak, Bakanlığımız tarafından hazırlanan cevap metni ektedir.

Bilgilerini ve gereğini arz ederim.

Devlet Mah. Dikmen Cad. No: 12, M Blok, Kat: 3-4

7/43843 Esas Sayılı Soru Önergesine İlişkin Olarak Hazine ve Maliye

Sayın Sururi ÇORABATIR, öncelikle şahsıma yönelik olarak Bakanlığımıza sunduğunuz yazılı soru önergeniz için teşekkür ederim.

Uygulanan program sayesinde finansal istikrar önemli ölçüde güçlenmiş, kırılganlıklar azaltılmış, şoklara karşı dayanıklılık artırılmış ve sürdürülebilir büyümenin temelleri sağlamlaştırılmıştır. Yakın coğrafyamızdaki çatışmaların, ekonomimiz üzerindeki etkileri izlenmekte, piyasaların sağlıklı işlemesi ve bu sürecin ekonomiye yansımalarının en aza indirilmesi için gerekli adımlar eşgüdüm içerisinde atılmaktadır. Bu çerçevede Orta Vadeli Program (OVP) tahminlerine yönelik riskler, ilgili birimler tarafından düzenli olarak analiz edilmekte ve farklı senaryolar üzerinden değerlendirmeler yapılmaktadır.

Küresel enerji piyasalarında yaşanan son gelişmeler, özellikle petrol fiyatlarındaki artış, enflasyon ve cari denge görünümü üzerinde risk oluşturmaktadır. Bununla birlikte, enerji fiyat şokunun etkilerini azaltmak amacıyla eşel mobil mekanizması devreye alınmış, vergi ayarlamalarıyla fiyat geçişkenliği sınırlandırılmıştır. Maliye politikasında hedefli ve geçici tedbirler uygulanmakta, mali disiplin korunmaktadır. Para politikasındaki sıkı ve ihtiyatlı duruş sürdürülmektedir.

Öte yandan, orta ve uzun vadede ise enerji fiyat şoklarına karşı dayanıklılığı artırmak amacıyla enerji arz. güvenliğinin güçlendirilmesi, yerli üretimin artırılması, yenilenebilir enerji yatırımlarının hızlandırılması ve yeşil dönüşüm politikaları yoluyla dışa bağımlılığın azaltılması yönündeki politikalar uygulanmaktadır. Türkiye, enerji arz güvenliği ve tedarik zincirleri açısından avantajlı konumunu korumaktadır. Doğal gaz ve petrol tedarikinde Hürmüz Boğazı kaynaklı enerji arzına olan bağımlılık oldukça sınırlı seviyededir. Jeopolitik konumu itibarıyla Avrupa ile Asya arasında stratejik bir köprü konumunda bulunan Türkiye'nin, enerji arz merkezlerine yakınlığı ve bölgesel lojistik ağların kesişim noktasında yer alması, küresel tedarik zincirlerinde daha kritik bir rol üstlenmesine katkı sağlamaktadır.

Bununla birlikte, turizm sektörü güçlü performansını sürdürmektedir. 2026 yılı ilk çeyrek itibarıyla yıllıklandırılmış ziyaretçi sayısı 64,1 milyon kişiye, turizm geliri ise 65,6 milyar dolara yükselmiştir. Ancak Türkiye'nin güçlü turizm altyapısı ve destinasyon çeşitliliği, şoklara karşı önemli avantaj sağlamaktadır. Bu kapsamda, ilgili kurumlarla koordinasyon içinde gerekli tedbirler alınmakta; hayata geçirilen yeni turizm destek paketi ile sektöre 60 milyar TL tutarında ilave teminat ve kredi imkânı sağlanarak sektörün finansmana erişimi desteklenmektedir.

Devlet Mah. Dikmen Cad. No: 12, M Blok, Kat: 3-4

Mehmet ŞİMŞEKBakan

Metin otomatik okundu. Yanlış okunan bir yer görürseniz bildirin. Hata bildir