Eskişehir'in Mihalıççık ilçesinde faaliyet gösteren bir maden işletmesinde yaşanan işçi hakkı ihlallerine ilişkin

Aşağıdaki sorularımın T.C. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Sayın Alparslan Bayraktar tarafından yazılı olarak yanıtlanmasını Anayasa'nın 98. ve TBMM İç Tüzüğü'nün 96. maddeleri gereğince talep ederim.

Saygılarımla, Madencilik sektörü, yalnızca üretim ve ruhsat yönetimi başlığıyla değil; işçi emeğinin korunması, üretimin sürekliliği, kamu denetimi ve maden sahalarında sosyal barışın sağlanması bakımından da doğrudan kamusal sorumluluk alanı taşımaktadır. Özellikle maden işletmelerinde emekçilerin ücretlerinin aylarca ödenmemesi, kıdem ve ihbar tazminatlarının karşılanmaması, ücretsiz izin dayatmaları ve işçilerin haklarını alabilmek için Ankara'ya yürüyerek açlık grevine başvurmak zorunda kalması, yalnızca bir işveren-işçi uyuşmazlığı değil; maden yönetimi ve kamu denetimi açısından da ağır bir tabloyu ortaya koymaktadır.

Eskişehir'de faaliyet gösteren Doruk Madencilik işçileri, ödenmeyen maaşları, kıdem ve ihbar tazminatları ile diğer özlük hakları için Ankara'da eylem ve açlık grevi başlatmıştır. Basına yansıyan bilgilere göre işçiler, aylarca ödenmeyen ücretlerin yanı sıra TMSF dönemi öncesi ve sonrası tazminat alacaklarını talep etmekte; ücretsiz izin dayatmasının sonlandırılmasını ve iş sağlığı ve güvenliği kurallarına uygun çalışma koşullarının sağlanmasını istemektedir. İşçilerin Enerji Bakanlığı'na yürümek istemesi de, sorunun yalnızca çalışma hayatı boyutuyla değil, maden işletmesinin genel yönetimi ve kamu gözetimi boyutuyla da görüldüğünü göstermektedir.

Bu süreçte Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığınca şirkete 23 milyon lirayı aşan idari para cezası kesildiğinin ve işçi alacaklarının bir bölümünün ödendiğinin açıklanmış olması, iddiaların münferit olmadığını; işyerinde ücret ve hak ihlallerinin kamu otoritelerince de tespit edildiğini göstermektedir. Buna rağmen işçilerin tüm alacaklarının hâlen karşılanmadığı, eylemlerin ve açlık grevinin sürdüğü anlaşılmaktadır. Madencilik gibi yüksek risk ve yüksek kamusal gözetim gerektiren bir sektörde, işçilerin bu noktaya gelmiş olması Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı'nın ruhsat, üretim, işletme devamlılığı ve kamu denetimi bakımından rolünün açıklığa kavuşturulmasını zorunlu kılmaktadır. Bu bağlamda,

SORULAR

1. Doruk Madencilik'in işlettiği maden sahaları ve faaliyetleri, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı tarafından 2020-2026 yılları arasında kaç kez denetlenmiştir? Bu denetimlerde işletmenin mali sürdürülebilirliği, işçi alacakları ve üretim sürekliliği bakımından hangi riskler tespit edilmiştir?

2. Doruk Madencilik işçilerinin ödenmeyen ücret, kıdem tazminatı, ihbar tazminatı ve diğer özlük hakları nedeniyle başlattığı eylemlere ilişkin Bakanlığınıza yapılmış başvuru, inceleme veya resmî bildirim var mıdır? Varsa Bakanlığınız bu başvurular üzerine hangi işlemleri yapmıştır?

3. Doruk Madencilik'in faaliyet yürüttüğü sahalarda, işçi alacaklarının ödenmemesi ve çalışma barışının bozulmasının üretim güvenliği, iş sağlığı ve iş güvenliği ile maden işletmesinin sürdürülebilirliği bakımından doğurduğu risklere ilişkin Bakanlığınızın yaptığı bir değerlendirme var mıdır?

4. Bakanlığınız, Doruk Madencilik'te yaşanan hak kayıpları ve üretim kaynaklı gerilimler karşısında, işletme yönetimi, ilgili kamu kurumları ve işçi temsilcileri arasında bir çözüm ve koordinasyon süreci yürütmüş müdür? Yürüttüyse sonuçları nelerdir?

5. İşçilerin haklarını alabilmek için Ankara'ya yürümek ve açlık grevine başvurmak zorunda kalması karşısında, maden işletmelerinde benzer mağduriyetlerin tekrar yaşanmaması için Bakanlığınızın ruhsat ve işletme denetim süreçlerinde yapmayı planladığı yeni bir düzenleme veya uygulama var mıdır?

6. Doruk Madencilik özelinde ve genel olarak madencilik sektöründe, işletme faaliyetinin sürdürülmesi ile işçilerin ücret ve tazminat haklarının güvence altına alınmasını birlikte sağlayacak bir erken uyarı, kamu gözetimi veya yaptırım mekanizması kurulması yönünde Bakanlığınızın bir çalışması bulunmakta mıdır?