1990'lı yıllardaki bazı faili meçhul cinayetler ile ilgili yeniden soruşturma başlatılması talebine ilişkin

Aşağıdaki sorularımın, Anayasa'nın 98'inci ve TBMM İçtüzüğü'nün 96'ncı maddeleri gereğince Adalet Bakanı Sayın Akın Gürlek tarafından yazılı olarak yanıtlanmasını arz ederim, a

1990'lı yıllarda Türkiye'nin özellikle doğu ve güneydoğu bölgelerinde yoğunlaşan; gazetecilere, aydınlara ve sivil yurttaşlara yönelik faili meçhul cinayetler, zorla kaybetmeler ve ağır insan hakları ihlalleri kamu vicdanında derin yaralar açmıştır.

Bu kapsamda:

Gerekçenin tamamını göster (4 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt

Musa Anter (Ape Musa), Ferhat Tepe, Hafız Akdemir gibi gazetecilerin öldürülmesi ve kaybedilmesi başta olmak üzere birçok olay etkin biçimde soruşturulamamış, faillerin önemli bir bölümü tespit edilememiş ya da cezasız kalmıştır.

Öte yandan, 3 Aralık 1994 tarihinde Özgür Ülke Gazetesi'nin İstanbul Kumkapı'daki merkez binasına yönelik bombalı saldırı gerçekleştirilmiş; aynı dönemde gazete dağıtımı yapan çocukların hedef alındığı ağır saldırılar yaşanmıştır.

Son yıllarda özellikle Gülistan Doku dosyası üzerinden bazı eski dosyaların yeniden gündeme gelmesi, geçmişteki ağır insan hakları ihlallerinin yeniden ve etkin bir şekilde soruşturulması gerekliliğini ortaya koymaktadır.

Bu bağlamda:

SORULAR

1. 1990'lı yıllarda işlenen zorla kaybetmeler, faili meçhul cinayetler ve gazetecilere yönelik saldırılarla ilgili olarak Bakanlığınız bünyesinde yeniden inceleme veya özel bir soruşturma mekanizması oluşturulması yönünde bir çalışma var mıdır? 2. Musa Anter, Ferhat Tepe ve Hafız Akdemir dosyaları başta olmak üzere, zaman aşımı riski bulunan veya kapanmış dosyaların yeniden açılması için herhangi bir girişimde bulunulmuş mudur?

2. Özgür Ülke Gazetesi'ne yönelik bombalı saldırı ile ilgili yürütülen soruşturmaların mevcut durumu nedir? Bu dosyada kamu görevlilerinin sorumluluğuna ilişkin herhangi bir inceleme yapılmış mıdır?

3. 1990'lı yıllarda gazete dağıtımı yapan çocuklara yönelik saldırılar ve cinayetlerle ilgili açılmış soruşturma ve kovuşturma sayısı kaçtır?

4. Bu dosyalarda mahkûmiyetle sonuçlanan karar bulunmakta mıdır?

5. Zorla kaybetme ve faili meçhul cinayet dosyalarında etkin soruşturma yürütülmemesi nedeniyle Türkiye aleyhine Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi tarafından verilen ihlal kararlarının sayısı kaçtır?

6. Bu kararların gereğinin yerine getirilmesi için hangi adımlar atılmıştır? 8. Bu tür ağır insan hakları ihlallerine ilişkin dosyalar için özel yetkili savcılık birimleri veya hakikat komisyonu benzeri bir mekanizma kurulması gündemde midir? 9. Geçmiş dönemlere ilişkin insan hakları ihlallerinin aydınlatılması amacıyla arşivlerin (emniyet, jandarma, vb.) yargı makamlarına açılması konusunda bir çalışma yapılmakta mıdır?

7. Tanık koruma mekanizmalarının yetersizliği nedeniyle sonuçlandırılamayan dosyaların yeniden ele alınmasına yönelik özel bir program planlanmakta mıdır? 11. Gülistan Doku dosyasında uygulanan yeniden soruşturma yaklaşımının, geçmişteki faili meçhul ve kayıp dosyalarına da genişletilmesi yönünde bir politika değişikliği söz konusu mudur?

8. Cezasızlıkla mücadele kapsamında, geçmişte kamu görevlilerinin dahil olduğu iddialar bulunan dosyaların bağımsız ve tarafsız biçimde yeniden incelenmesi için uluslararası mekanizmalarla iş birliği yapılması planlanmakta mıdır?