Beyaz et sektöründe faaliyet gösteren bazı şirketlere kayyım atanmasına ilişkin
Kaynak göster
Deniz Yavuzyılmaz (CHP), 17 Haziran 2026 tarihinde 7/45785 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Ticaret Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 55 gün sonra, 11 Ağustos 2026).
Deniz Yavuzyılmaz (CHP, Zonguldak). “Beyaz et sektöründe faaliyet gösteren bazı şirketlere kayyım atanmasına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/45785, 17 Haziran 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-45785-beyaz-et-sektorunde-faaliyet-gosteren-bazi-sirketlere-kayyim-atanmasina-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/72a30510-b9a4-48e4-a98a-019ed93fa74f
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- Bakanlığa iletildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 55 gün, bakanlığa iletilmesinden cevaba 47 gün. Tarihler TBMM kaydından ve cevap yazısından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Ticaret Bakanı Ömer BOLAT tarafından Anayasanın 98'inci, TBMM İçtüzüğünün 96'ncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak yanıtlanmasını saygılarımla arz ederim.
12 Haziran 2026 tarihinde kamuoyuna yansıyan bilgiler doğrultusunda; beyaz et sektöründe faaliyet gösteren ve Türkiye'nin tavuk eti üretiminin önemli bölümünü gerçekleştiren Banvit, Şenpiliç, Erpiliç, Lezita, Keskinoğlu, Hastavuk, Akpiliç ve diğer büyük şirketler hakkında yürütülen soruşturma kapsamında toplam 13 şirkete Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 133'üncü maddesi uyarınca denetim kayyımı atanmıştır.
Istanbul Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yapılan açıklamada söz konusu işlemin, beyaz et sektöründe yaşandığı ileri sürülen haksız fiyat artışları, fiyatlama davranışları, piyasa işleyişi ve rekabeti bozucu uygulamalara ilişkin soruşturma kapsamında gerçekleştirildiği ifade edilmiştir.
Gerekçenin tamamını göster (5 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
Bilindiği üzere Türkiye'de rekabet ihlallerine ilişkin temel idari mekanizma 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun kapsamında faaliyet gösteren Rekabet Kurumu ve Rekabet Kurulu'dur. Rekabet hukukunun yerleşik uygulamalarında kartelleşme, fiyat anlaşmaları, hâkim durumun kötüye kullanılması veya rekabeti bozucu davranışlar bakımından başvurulan temel araçlar; idari para cezaları, davranışsal tedbirler, yapısal düzenlemeler ve ilgili piyasa uygulamalarının sonlandırılmasına yönelik kararlardır.
Buna karşılık şirket yönetimine kayyım atanması tedbiri, Türk hukukunda ağırlıklı olarak örgütlü suçlar, terör finansmanı, kara para aklama ve suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerine ilişkin soruşturmalar kapsamında uygulanmış; ekonomik hayat bakımından oldukça istisnai nitelikte bir koruma tedbiri olarak değerlendirilmiştir.
Bu nedenle, beyaz et sektörünün en büyük üreticilerinin önemli bir kısmına aynı anda denetim kayyımı atanması, yalnızca ilgili şirketleri değil, ülkemizin gıda arz güvenliğini, üretim zincirini, yatırım ortamını, hukuk güvenliğini ve mülkiyet hakkına ilişkin algıyı da doğrudan etkileyebilecek sonuçlar doğurma potansiyeline sahiptir.
Öte yandan son yıllarda Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu'nun (TMSF) kayyım olarak görev yaptığı şirket sayısındaki artış, çeşitli ekonomik sektörlerde yürütülen kayyım uygulamaları ve şirket yönetimlerine yönelik müdahaleler kamuoyunda geniş tartışmalara neden olmaktadır. Bu durum, ekonomik faaliyetlerin idari ve yargısal süreçler aracılığıyla yeniden şekillendirilmesi, belirli sektörlerde sermaye yapılarının değiştirilmesi veya piyasa aktörlerinin yeniden konumlandırılması yönünde endişelere yol açmaktadır.
Beyaz et sektörü, Türkiye'nin temel gıda güvenliği açısından stratejik öneme sahip sektörlerinden biridir. Sektörde faaliyet gösteren şirketler milyonlarca vatandaşın tüketimine konu olan ürünleri üretmekte, on binlerce kişiye doğrudan ve dolaylı istihdam sağlamakta, yem sanayiinden lojistiğe kadar geniş bir ekonomik ekosistemi etkilemektedir. Bu nedenle söz konusu soruşturmanın hukuki dayanaklarının, kayyım tedbirinin uygulanma gerekçelerinin, alınan kararların ekonomik etkilerinin ve kamu otoritelerinin bu süreçteki rolünün açıklığa kavuşturulması kamu yararı açısından zorunluluk arz etmektedir. Buna göre;
SORULAR
Beyaz et sektöründe faaliyet gösteren 13 şirkete yönelik soruşturmada Bakanlığınızın rolü nedir?
Operasyon öncesinde Bakanlığınıza ulaşan tüketici şikâyeti sayısı kaçtır?
Bakanlığınız tarafından beyaz et sektörüne ilişkin kaç inceleme veya denetim gerçekleştirilmiştir?
Soruşturmaya konu olduğu belirtilen haksız fiyat artışları hangi dönemleri kapsamaktadır?
Bakanlığınız tarafından beyaz et sektöründe rekabeti bozucu davranışlara ilişkin herhangi bir rapor hazırlanmış mıdır? Hazırlanmış ise bu raporların sonuçları nelerdir?
Soruşturma konusu şirketler hakkında daha önce uygulanmış idari yaptırımlar nelerdir?
Rekabet Kurumu tarafından beyaz et sektörüne yönelik yürütülen soruşturmaların sonuçları Bakanlığınız tarafından nasıl değerlendirilmektedir?
Rekabet Kurulu tarafından verilen idari para cezalarının yeterli olmadığı yönünde bir değerlendirme yapılmış mıdır?
Rekabet ihlali iddialarının ceza soruşturmasına ve kayyım uygulamasına konu edilmesini gerektiren yeni bulgular nelerdir?
Bakanlığınız, beyaz et sektöründe kartelleşme veya fiyat koordinasyonu bulunduğu kanaatine hangi verilere dayanarak ulaşmıştır?
Soruşturma kapsamında adı geçen şirketlerin Türkiye beyaz et üretimindeki toplam pazar payı nedir?
Operasyonun ardından sektörde arz daralması veya fiyat artışı riski öngörülmekte midir?
Bre arznd akama yapamas hime yesase sl yle pla bulamake
Son beş yılda beyaz et sektörüne ilişkin kaç rekabet soruşturması açılmıştır? 15. Son beş yılda rekabet ihlali nedeniyle hakkında işlem yapılan şirketlerden kaçına kayyım atanmıştır?
Bakanlığınız, rekabet ihlali iddialarında kayyım uygulamasının olağan bir araç olduğunu düşünmekte midir?
Beyaz et sektöründe uygulanan bu yöntemin başka sektörlerde de kullanılması planlanmakta mıdır?
Çimento, gübre, yem, süt, zincir marketler ve lojistik sektörlerinde benzer soruşturmalar yürütülmekte midir?
Bakanlığınız, beyaz et sektöründe uygulanan bu sürecin serbest piyasa düzeni, yatırım ortamı ve hukuki öngörülebilirlik üzerindeki etkilenipe liğkin herhangi bir etki analizi yapmış mıdır!
06.2026
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Ömer Bolat, Ticaret Bakanı ·
İlgide kayıtlı yazıları ekinde yer alan, Zonguldak Milletvekili Sayın Deniz YAVUZYILMAZ tarafından verilen 7/45785 sayılı yazılı soru önergesinin cevabı hazırlanarak ekte sunulmuştur.
Bilgilerini ve gereğini arz ederim.
9.km, No: 151, Çankaya/ANKARA Burak BİLGİCİ Telefon No: (0312) 449 1342 Faks No: (0312) 449 1341 Memur
Zonguldak Milletvekili Sayın Deniz YAVUZYILMAZ'a Ait 7/45785 Sayılı Yazılı Soru Önergesine İlişkin Cevaplar:
Bakanlığımız görev ve yetki alanına giren hususlar itibarıyla önergenize ilişkin cevaplarımıza aşağıda yer verilmiştir:
1. 19) 6585 sayılı Perakende Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun kapsamında, fahiş fiyat artışı ve stokçuluk uygulamalarına yönelik denetim ve incelemelerde bulunmak ve gerekli görülmesi hâlinde idari yaptırım uygulanmasına ilişkin kararları almak üzere Haksız Fiyat Değerlendirme Kurulu (Kurul) oluşturulmuştur. Mezkûr Kanun'un "Fahiş fiyat artışı, stokçuluk ve Haksız Fiyat Değerlendirme Kurulu" başlıklı Ek 1'inci maddesinde, üretici, tedarikçi ve perakende işletmeler tarafından bir mal veya hizmetin satış fiyatında fahiş artış yapılamayacağı; piyasada darlık yaratıcı, piyasa dengesini ve serbest rekabeti bozucu ve tüketicinin mallara ulaşmasını engelleyici faaliyetlerde bulunulamayacağı hüküm altına alınmıştır.
Bakanlığımızca, başta temel ihtiyaç ve gıda ürünlerinde olmak üzere, fiyat istikrarı ile piyasa dengesinin korunmasına yönelik denetim faaliyetleri; serbest piyasa ilkeleriyle uyumlu şekilde, rekabetin sağlıklı işleyişinin temini ve tüketicinin korunması hedefleri doğrultusunda kesintisiz olarak yürütülmektedir. Bu kapsamda, piyasadaki fiyat hareketleri yakından takip edilmekte, Bakanlığımıza iletilen tüm ihbar ve şikâyetler titizlikle incelenmekte ve üretici, tedarikçi, perakende işletmeler ile elektronik ticaret pazar yerleri günlük ve rutin olarak denetlenmektedir. Aykırılık tespiti hâlinde ise mevzuatça öngörülen idari yaptırımlar Kurul tarafından uygulanmaktadır.
Öte yandan, geçmiş dönemlerde gelen ihbar ve şikâyetler nedeniyle, beyaz et piyasasındaki büyük üretici işletmeler nezdinde 6585 sayılı Kanun kapsamında 2021, 2023 ve 2024 yıllarında denetimler gerçekleştirilmiş ve bu denetimlerde sonucunda bazı işletmeler hakkında Kurulca mevzuatın öngördüğü idari yaptırımlar uygulanmıştır. Bu kapsamdaki bilgiler, İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığının Soruşturma Müzekkeresi üzerine kurumlarına gönderilmiştir.
Ayrıca, 6585 sayılı Kanunun "Odeme süreleri" başlıklı 7'nci maddesi kapsamında, dört ulusal zincir marketin, işlenmemiş kanatlı eti ticaretindeki ödeme süreleri 01.04.2024- 01.07.2024 tarihleri itibarıyla Bakanlığımız müfettişlerince denetlenmiş olup, üç ulusal zincir markete idari para cezası uygulanmıştır.
Diğer taraftan, beyaz et sektöründe faaliyet gösteren ve soru önergesinde bahsi geçen teşebbüslere ilişkin olarak, Rekabet Kurulunun 25.11.2009 tarihli ve 09-57/1393-362 sayılı, 13.03.2019 tarihli ve 19-12/155-70 sayılı ve 18.09.2025 tarihli ve 25-35/837-492 sayılı kararı ile 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanunun 4. maddesini ihlal ettikleri gerekçesiyle idari para cezası uygulanmasına karar verilmiştir.
Ayrıca 4054 sayılı Kanunun 9. maddesinin birinci fıkrası uyarınca ihlale son verilmesi ve etkin rekabetin tesis edilmesi bakımından piliç eti pazarında üretici/tedarikçi olarak faaliyet gösteren teşebbüslerin güncellenen satış fiyatlarını (fiyat listelerini) yeniden satıcıları dâhil olmak üzere alıcılarına duyurdukları andan itibaren uygulamaya koymaları ve ileri tarihli fiyat listesi uygulamalarını sonlandırmaları hususunda davranışsal tedbir uygulanmasına karar verilmiştir.
Rekabet Kurulunun 18.09.2025 tarihli ve 25-35/837-492 sayılı kararında yer alan ve beyaz et sektöründe faaliyet gösteren 13 teşebbüs tarafından rekabete hassas bilgi paylaşımı (ileri tarihli fiyat listelerinin rakipler arasında paylaşılması) suretiyle 4054 sayılı Kanunun 4. maddesinin ihlal edildiğine yönelik tespitlere dayanak oluşturan bulgulara, Kurumun internet sitesinde (www.rekabet.gov.tr) yayımlanan gerekçeli karardan ulaşılabilmektedir.
Bununla birlikte, Rekabet Kurulunun 10.04.2025 tarihli ve 25-14/316-M(1) sayılı, 23.10.2025 tarihli ve 25-40/951-M sayılı ve 27.11.2025 tarihli ve 25-44/1090-M sayılı kararları ile; çiğ süt alımı, süt yemi satışı, paketlenmiş süt ve süt ürünleri üretimi ve satışı ile peynir altı suyu pazarlarında faaliyet gösteren 81 tüzel kişilik ile 1 dernek hakkında, 4054 sayılı Kanunun 4. maddesini ihlal edip etmediklerinin tespitine yönelik olarak soruşturma açılmasına karar verilmiş olup, söz konusu soruşturma hâlihazırda devam etmektedir.
Rekabet Kurulunun 14.08.2025 tarihli ve 25-31/718-M sayılı kararıyla; çiğ süt satın aldıkları hayvancılık işletmelerini süt alımı karşılığında yem satma uygulaması aracılığıyla baskı altına almak suretiyle 4054 sayılı Kanunun 4. ve 6. maddelerini ihlal edip etmediklerinin tespitine yönelik olarak 39 teşebbüs hakkında soruşturma açılmasına karar verilmiş olup söz konusu soruşturma hâlihazırda devam etmektedir.
Öte yandan, Rekabet Kurulunun 12.06.2025 tarih ve 25-22/526-M sayılı kararı ile çimento sektöründe faaliyet gösteren 2 şirket hakkında 4054 sayılı Kanunun 4. maddesinin ihlal edilip edilmediğinin tespiti amacıyla soruşturma açılmasına karar verilmiş olup, söz konusu soruşturma 1 şirket bakımından hâlihazırda devam etmektedir.