Yurt dışından alınan sahte diploma ve usulsüz denklik işlemleri hakkında yürütülen soruşturmalara ilişkin

b) 23.06.2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1880873 sayılı yazınız.

c) 29.06.2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1885357 sayılı yazınız. 7/46099-46100

ç) 01.07.2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1887476 sayılı yazınız. SK 181 Bakanlığımıza İlgi (a-b-c-ç)'de kayıtlı yazılarla iletilen Bartın Milletvekili Aysu BANKOĞLU'nun 7/45362, Şırnak Milletvekili Nevroz UYSAL ASLAN'ın 7/45681, Ankara Milletvekili Aylin YAMAN'ın 7/45978, İstanbul Milletvekili Doğan BEKİN'in 7/45982, İstanbul Milletvekili Özgül SAKI'nin 7/45983, Şanlıurfa Milletvekili Mahmut TANAL'ın 7/46099 ve 7/46100, İstanbul Milletvekili Iskender BAYHAN'In 7/46104, Gaziantep Milletvekili Sevda KARACA'nın 7/46105, İstanbul Milletvekili Celal FIRAT'in 7/46107, Bolu Milletvekili Türker ATEŞ'in 7/46108 ile Balıkesir Milletvekili Turhan ÇÖMEZ'in 7/46111 esas numaralı yazılı soru önergeleri incelenmiş olup konuya ilişkin bilgiler Ek'te sunulmuştur.

CEL MITEN * MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI EĞİTİMİN LO Strateji Geliştirme Başkanlığı 100

BALIKESİR MİLLETVEKİLİ TURHAN ÇÖMEZ'İN 7/46111 ESAS NUMARALI YAZILI

Yurt dışı eğitim belgelerine ilişkin denklik iş ve işlemleri; ilgili mevzuat, belge doğrulama süreçleri, yetkili makamlarca yapılan değerlendirmeler, kurumlar arası bilgi paylaşımı ve idari denetim mekanizmaları çerçevesinde yürütülmektedir. Denklik işlemlerinde gerçeğe aykırı belge, usulsüz işlem, yanıltıcı beyan veya kamu görevlilerinin sorumluluğuna ilişkin somut bilgi ve belgeye ulaşılması hâlinde Bakanlık veya valilik makamından alınacak olura istinaden müfettiş marifetiyle inceleme-soruşturma işlemi başlatılmaktadır.

Soru önergesinde bahse konu edilen yurt dışı lise denklik belgelerine ilişkin hususlarla ilgili olarak Bakanlık makamının 19.08.2020 tarihli ve 10940882 sayılı oluru ile süreç içerisinde alınan ek olurlar doğrultusunda Bakanlık müfettişlerince inceleme-soruşturma çalışmaları yürütülmektedir.

Yürütülen inceleme-soruşturma çalışmaları kapsamında usulsüz düzenlenen denklik belgeleriyle ilgili sorumluluğu tespit edilen kişiler hakkında disiplin, idari, mali ve adli yönden teklifler getirilmiştir. Ayrıca ilgili kişilerin denklik belgelerinin iptaline yönelik yetkili makamlara bildirimlerde bulunulmuştur. Süreç devam ettiğinden, inceleme-soruşturma kapsamındaki dosyalar bakımından ilgililerin kusur, ihmal veya sorumluluk durumuna ilişkin nihai değerlendirmeler yürütülen idari süreçlerin sonucuna göre yapılacaktır.

Denklik iş ve işlemleri sırasında başvuru sahiplerinin ilgili ülkede eğitim görüp görmediğinin tespitine yönelik olarak pasaport kayıtları ile giriş-çıkış kayıtları talep edilmekte; başvuru evrakı, öğrenim belgeleri, ilgili ülke makamlarıyla yapılan doğrulamalar ve Bakanlığımız kayıtları birlikte değerlendirilmektedir.

Türkiye'de örgün lise eğitimi aldığı hâlde bunu beyan etmeyen kişilerin başvurularına ilişkin olarak, Nisan 2023'te güncellenen Denklik Kılavuzu'nda denklik belgesinde ilgilinin aynı kademede Türkiye'de eğitim almış olduğunun belirtilmesine yönelik düzenleme yapılmıştır. Aynı kişi adına kısa süre içerisinde birden fazla denklik belgesi düzenlendiği yönünde Bakanlığımız kayıtlarına intikal etmiş ayrıca bir bilgi bulunmamaktadır.

Bakanlığımızca denklik sisteminin güncel ihtiyaçlara ve uygulama süreçlerinde ortaya gerekliliklere uyum sağlayacak şekilde geliştirilmesine yönelik çalışmalar yürütülmektedir. Bu kapsamda Milli Eğitim Bakanlığı Denklik Yönetmeliği, 05.04.2023 ve 09.07.2024 tarihlerinde güncellenmiştir. Denklik Kılavuzu ise 01.06.2022, 01.09.2022, Nisan 2023, Ocak 2024, Mart 2024, Temmuz 2024 ve Ağustos 2024 tarihlerinde güncellenmiş; 2025 yılından itibaren düzenli olarak altı aylık dönemlerde güncellenmektedir. personelin bilgi ve becerisinin artırılması ve mevzuat değişikliklerinin sahaya doğru aktarılması amacıyla hizmet içi eğitim faaliyetleri de yürütülmektedir. Bu kapsamda 2022 yılında 8 eğitimde 832 kişi, 2023 yılında 8 eğitimde 725 kişi, 2024 yılında 10 eğitimde 571 kişi, 2025 yılında 10 eğitimde 733 kişi olmak üzere toplam 36 eğitim düzenlenmiş ve 2.861 kişi bu eğitimlere katılmıştır.

Soru önergesinde yer alan il bazlı, yıl bazlı ve kişi bazlı ayrıntılı usulsüzlük dağılımı ile kamu görevlileri hakkında yürütülen disiplin, görevden uzaklaştırma, görev yeri değişikliği ve suç duyurusu süreçlerine ilişkin hususlar, devam eden inceleme-soruşturma dosyaları kapsamında değerlendirilmektedir. Süreç devam ettiğinden, bu aşamada kesinleşmemiş dosyalar üzerinden ayrıntılı kişi, il ve işlem dağılımı yapılması uygun görülmemektedir.

İddiaların doğrulanması hâlinde fiilin niteliği ve ağırlık derecesine göre ilgili mevzuatta öngörülen disiplin ve idari yaptırımlar uygulanmakta; adli veya mali yönden değerlendirilmesi gereken hususlar ise yetkili mercilere intikal ettirilmektedir. kurumlar arası bilgi paylaşımı, pasaport ve giriş-çıkış kayıtlarının değerlendirilmesi, idari kontrol, inceleme-soruşturma ve denetim mekanizmaları işletilmektedir. Denklik belgelerine ilişkin ortaya çıkan somut şüphe, ihbar veya tespitler ilgili mevzuat çerçevesinde değerlendirilmekte; gerekli hâllerde geriye dönük inceleme, idari işlem, bildirim ve sorumluluk tespiti süreçleri yürütülmektedir.

Soru önergesinde yer alan yükseköğretim kayıt süreçleri, meslek icrası, diploma ve ruhsat iptali, meslek kuruluşları nezdindeki işlemler ile yükseköğretim programlarına kayıt sonuçlarına ilişkin hususlar ilgili kurum ve kuruluşların görev alanları kapsamında ayrıca değerlendirilmektedir. Bakanlığımızın görev alanı bakımından, usulsüz olduğu tespit edilen denklik belgelerine ilişkin iptal ve bildirim süreçleri yetkili makamlar nezdinde yürütülmektedir.

Bakanlığımızca denklik işlemlerinin hukuka uygun, güvenilir, doğrulanabilir ve kamu yararını gözeten bir şekilde yürütülmesi; gerçeğe aykırı belge kullanımının önlenmesi, eğitimde fırsat eşitliğinin korunması ve kamu hizmetlerine girişte liyakat ilkesinin zedelenmemesi bakımından gerekli idari, teknik ve denetim süreçleri sürdürülmektedir.