Okullarda tütün ve nikotin bağımlılığı ile mücadele kapsamında yürütülen eğitim faaliyetlerine ilişkin

b) 24.07.2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1898539 sayılı yazınız.

c) 24.07.2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1898964 sayılı yazınız. 7/ 46678

g) 28.07.2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1902900 sayılı yazınız. Bakanlığımıza Ilgi (a-b-c-ç)'de kayıtlı yazılarla iletilen Edirne Milletvekili Mehmet AKALIN'ın 7/46472, İstanbul Milletvekili Suat ÖZÇAĞDAŞ'ın 7/46475, Mersin Milletvekili Ali BOZAN'ın 7/46670, İzmir Milletvekili Gökçe GÖKÇEN'in 7/46672, Hatay Milletvekili Nermin YILDIRIM KARA'nın 7/46673, Uşak Milletvekili Ali KARAOBA'nın 7/46675, Manisa Milletvekili Şenol SUNAT'ın 7/46678, Balıkesir Milletvekili Turhan ÇÖMEZ'in 7/46780, Giresun Milletvekili Elvan IŞIK GEZMİŞ'in 7/46781, Isparta Milletvekili Hikmet Yalım HALICI'nın 7/46782, Muş Milletvekili Sümeyye BOZ'un 7/46915 ile Kocaeli Milletvekili Ömer Faruk GERGERLIOĞLU'nun 7/46922 esas numaralı yazılı soru önergeleri incelenmiş olup konuya ilişkin bilgiler Ek'te sunulmuştur.

Elektronik Ağ: www.meb.gov.tr Faks: (0312) 418 75 39

EDIRNE MİLLETVEKİLİ MEHMET AKALIN'IN 7/46472 ESAS NUMARALI YAZILI

Bakanlığımızca öğrencilerin sağlıklı gelişimlerinin desteklenmesi, tütün ve elektronik sigara dâhil olmak üzere bağımlılık risklerinden korunmaları, riskli davranışlardan uzak durmalarını sağlayacak yaşam becerileri edinmeleri ve ihtiyaç hâlinde uygun destek mekanizmalarına yönlendirilmeleri amacıyla koruyucu ve önleyici rehberlik anlayışı çerçevesinde çalışmalar yürütülmektedir.

Son beş yıl içerisinde öğrencilerin bağımlılıkla mücadele alanındaki ihtiyaçlarının belirlenmesi, yürütülen koruyucu ve önleyici hizmetlerin geliştirilmesi ve politika oluşturma süreçlerine veri sağlanması amacıyla araştırmalar gerçekleştirilmiştir. Bu araştırmalarda tütün ve elektronik sigara kullanımına ilişkin göstergeler de dâhil olmak üzere bağımlılık alanındaki veriler değerlendirilmekte; elde edilen bulgular eğitim içeriklerinin geliştirilmesi, önleyici çalışmaların güçlendirilmesi ve uygulamaların ihtiyaç odaklı planlanmasında kullanılmaktadır.

Tütün ve nikotin bağımlılığıyla mücadele çalışmaları okul öncesinden ortaöğretime kadar bütün eğitim kademelerinde öğrenci, öğretmen ve velilere yönelik olarak yürütülmektedir. Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli kapsamında öğrencilerin sağlıklı yaşam becerileri geliştirmeleri, zararlı alışkanlıklardan uzak durmaları ve bağımlılıkla mücadele etmeleri hedeflenmiş; bu hedefler ilgili derslerin öğretim programları, ders kitapları ve elektronik içeriklerle desteklenmiştir.

Bu kapsamda öğrencilere tütün ürünlerinin türleri, sağlığa etkileri ile kısa ve uzun vadeli sonuçlarına ilişkin bilgilendirici ve farkındalık oluşturucu doküman ve videolar sunulmakta; tütün kullanma riski bulunan öğrencilere başa çıkma yöntemleri, sağlıklı karar verme, problem çözme, duygu düzenleme, serbest zamanı değerlendirme, sınır koyma ve "hayır" diyebilme becerilerine yönelik çalışmalar uygulanmaktadır. Ayrıca öğretmen ve ailelerin bağımlılıkla mücadele konusunda bilinçlendirilmesi, erken uyarı işaretlerini tanımaları ve uygun müdahale yollarını öğrenmeleri amacıyla psikoeğitim programları yürütülmektedir.

Bakanlığımız ile Türkiye Yeşilay Cemiyeti iş birliğinde Türkiye Bağımlılıkla Mücadele Eğitim Programı ile Okulda Bağımlılığa Müdahale Programı uygulanmaktadır. Türkiye Bağımlılıkla Mücadele Eğitim Programı; okul öncesi, ilkokul, ortaokul, lise ve yetişkinlere yönelik sağlıklı yaşam, teknoloji, tütün, kumar, alkol ve madde bağımlılığı modüllerini içeren birincil önleme programıdır. Okulda Bağımlılığa Müdahale Programı ise ortaokul ve lise öğrencilerinin sigara, alkol, bağımlılık yapıcı madde, riskli internet kullanımı, bahis ve kumar davranışlarına yönelik olarak geliştirilmiş okul temelli bireysel müdahale programıdır.

Sigara, elektronik sigara ve diğer bağımlılık yapıcı ürünlerin kullanımına ilişkin risk taşıdığı değerlendirilen öğrenciler okul rehberlik ve psikolojik danışma servislerine yönlendirilmekte; öğrencinin ihtiyacına göre bireysel görüşme, bilgilendirme, aileyle iş birliği, psikoeğitim ve ilgili kurum ve kuruluşlara yönlendirme çalışmaları gerçekleştirilmektedir. Rehberlik hizmetlerinin müdahale alanını aşan durumlarda öğrencinin sağlık veya sosyal hizmet kuruluşlarına yönlendirilmesi ve sürecin izlenmesi sağlanmaktadır. Söz konusu çalışmalar e-Rehberlik Modülü üzerinden kayıt altına alınmakta, izlenmekte raporlanmaktadır.

Meslekî ve Teknik Eğitim Genel Müdürlüğüne bağlı okullarda Sosyal Etkinlikler Modülü üzerinden alınan verilere göre bağımlılıkla mücadele kapsamındaki sosyal etkinliklere 2023-2024 eğitim öğretim yılında 28.890, 2024-2025 eğitim öğretim yılında 29.471 ve 2025-

2026 eğitim öğretim yılında 65.062 öğrenci katılmıştır. Diğer eğitim kademelerinde yürütülen bireysel ve grup rehberliği, psikoeğitim, farkındalık ve koruyucu-önleyici çalışmalar e-Rehberlik Modülü üzerinden izlenmektedir.

Okul çevrelerinde tütün ve nikotin ürünlerinin satışının önlenmesine yönelik olarak öğrenciler, öğretmenler ve veliler için bilgilendirme, farkındalık, rehberlik ve erken müdahale çalışmaları yürütülmekte; satış, denetim ve yaptırım süreçleri ise ilgili kurum ve kuruluşların görev ve yetkileri çerçevesinde kurumlar arası iş birliğiyle takip edilmektedir.

Tütün ve tütün ürünleri kullanımının önlenmesine yönelik çalışmalar, Sağlık Bakanlığı koordinasyonunda hazırlanan 2024-2028 Tütün Kontrolü Strateji Belgesi ve Eylem Planı doğrultusunda sürdürülmektedir. Söz konusu Eylem Planı kapsamında Bakanlığımıza verilen görev ve sorumluluklar çerçevesinde öğrenci, öğretmen ve velilere yönelik koruyucu ve önleyici eğitim, farkındalık, rehberlik ve psikolojik danışma çalışmaları planlanmakta ve uygulanmakta; izleme, değerlendirme ve kurumlar arası iş birliği çalışmalarına katkı sağlanmaktadır.