Gözaltına alınan bir kişiye kötü muamelede bulunulduğu iddiasına ilişkin

Aşağıdaki sorularımın Sağlık Bakanı Kemal Memişoğlu tarafından Anayasa'nın 98'inci ve TBMM iç tüzüğünün 96 ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim 13.07.2026.

Mahir Can Ada isimli yurttaş, hakkında "örgüte katılacağı yönünde ihbar bulunduğu" gerekçesiyle 11 Temmuz 2026 tarihinde Şırnak'ın Cizre ilçesindeki bir kontrol noktasında gözaltına alınmıştır.

Ada'nın gözaltına alınmasının ardından zırhlı araç içerisinde yüzüstü yatırıldığı, kolluk görevlileri tarafından darbedildiği, ayak bileklerine basılarak yaralandığı ve ölümle tehdit edildiği kamuoyuna yansımıştır.

Gerekçenin tamamını göster (5 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt

Gözaltı işleminin ardından Cizre Devlet Hastanesine götürülen Ada hakkında darp raporu düzenlenmediği belirtilmektedir. Ada'nın avukatından edindiğimiz bilgilere göre, vücudunda gözle görülür darp izleri ve sol bacağında ciddi bir yaralanma bulunmasına rağmen, bu bulgular ilk muayenede gereği gibi kayıt altına alınmamış ve sol bacağındaki yaralanmaya yönelik gerekli tıbbi müdahale yapılmamıştır.

Cizre Devlet Hastanesindeki ilk muayenenin ardından Şırnak merkeze götürülen Ada, Şırnak Devlet Hastanesinde yeniden muayene edilmiş; burada hakkında darp raporu düzenlenmiştir. 12 Temmuz günü sol bacağı aldığı darbelerden dolayı alçıya alınan Ada, Cizre Devlet Hastanesinde darp bulgularının raporlanmamasına ve sol bacağındaki yaralanmaya müdahale edilmemesine karşın, Şırnak Devlet Hastanesinde bacağının alçıya alınmasını gerektirecek ağırlıkta bir yaralanmanın tespit edilmiş olması, iki sağlık kuruluşunda gerçekleştirilen muayene ve işlemler arasındaki belirgin farklılığın açıklığa kavuşturulmasını zorunlu kılmaktadır.

Ada'nın vücudundaki gözle görülür darp izlerine ve sol bacağının alçıya alınmasını gerektirecek ağırlıktaki yaralanmasına rağmen etkili tıbbi müdahalenin 12 Temmuz 2026 tarihine bırakılması; sağlık hizmetine erişiminin geciktirildiği, işkence ve kötü muamele bulgularının zamanında ve eksiksiz biçimde kayıt altına alınmasının engellendiği yönündeki kuşkuları ağırlaştırmaktadır. Bu durum, gözaltında işkence ve kötü muamele iddialarının yanı sıra, söz konusu fiillere ilişkin tıbbi delillerin belgelenmesinin engellenmeye çalışıldığı yönünde ciddi kaygılar doğurmaktadır.

Gözaltında işkence ve kötü muamele iddialarının etkili biçimde soruşturulabilmesi, öncelikle kişinin bağımsız, tarafsız, mahremiyete uygun ve ayrıntılı bir adli muayeneden geçirilmesine bağlıdır. Sağlık çalışanlarının muayene sırasında kolluk görevlilerinin etkisi altında kalmaması, kişinin beyanlarını özgürce aktarabilmesi ve tespit edilen bütün fiziksel ve psikolojik bulguların eksiksiz biçimde kayıt altına alınması gerekmektedir.

Bu bağlamda;

SORULAR

1. Mahir Can Ada, 11 Temmuz 2026 tarihinde Cizre Devlet Hastanesine hangi saatte getirilmiş, hangi birimde ve hangi branştaki hekim veya hekimler tarafından muayene edilmiştir?

2. Ada hakkında Cizre Devlet Hastanesinde adli muayene raporu düzenlenmiş midir?

3. Düzenlenmişse raporda hangi fiziksel ve psikolojik bulgulara, hangi yaralanmalara ve Ada'nın darbedildiğine ilişkin beyanlarına yer verilmiştir?

4. Ada'nın vücudunda gözle görülür darp izleri ve sol bacağında ciddi bir yaralanma bulunmasına rağmen, bu bulguların Cizre Devlet Hastanesindeki muayenede raporlanmadığı iddiası doğru mudur? Doğruysa bu bulgular neden kayıt altına alınmamıştır?

5. Mahir Can Ada'nın sol bacağındaki yaralanmaya ilişkin Cizre Devlet Hastanesinde röntgen, görüntüleme, ortopedi konsültasyonu veya başka bir tıbbi tetkik yapılmış mıdır? Yapılmamışsa gerekçesi nedir?

6. Ada'nın sol bacağındaki yaralanmaya Cizre Devlet Hastanesinde neden herhangi bir tıbbi müdahalede bulunulmamıştır? Bu karar hangi hekim tarafından ve hangi tıbbi bulgulara dayanılarak verilmiştir?

7. Cizre Devlet Hastanesinde müdahale edilmeyen sol bacağın, 12 Temmuz 2026 tarihinde Şırnak Devlet Hastanesinde alçıya alınmasını gerektiren tıbbi tanı nedir? Yaralanmanın niteliği ve ağırlığı nasıl belirlenmiştir?

8. Cizre Devlet Hastanesinde darp bulgularının raporlanmaması ve sol bacağa müdahale edilmemesine karşın, Şırnak Devlet Hastanesinde darp raporu düzenlenmesi ve bacağın alçıya alınması arasındaki belirgin farklılığın nedeni nedir?

9. İki sağlık kuruluşundaki muayene, teşhis, raporlama ve tedavi işlemleri arasındaki farklılık Bakanlığınızca araştırılmış mıdır? İlk muayenenin tıbbi standartlara ve adli muayene usullerine uygunluğu hakkında inceleme başlatılmış mıdır?

10. Sol bacağındaki yaralanmaya yönelik etkili tıbbi müdahalenin 12 Temmuz 2026 tarihine bırakılması, yaralanmanın ağırlaşmasına, ağrının artmasına veya iyileşme sürecinin olumsuz etkilenmesine neden olmuş mudur? Müdahaledeki gecikmenin tıbbi sonuçları değerlendirilmiş midir?

11. Mahir Can Ada'nın Cizre ve Şırnak Devlet Hastanelerindeki muayeneleri, kolluk görevlilerinin göremeyeceği ve duyamayacağı, Ada'nın beyanlarını özgürce aktarabileceği ve muayene mahremiyetinin korunduğu koşullarda gerçekleştirilmiş midir?

12. Muayeneler sırasında odada kolluk görevlisi veya sağlık personeli dışında başka kişiler bulunmuş mudur? Muayenede bulunan kişilerin kimlik ve görevleri hastane kayıtlarına geçirilmiş midir?

13. Ada'nın Cizre ve Şırnak Devlet Hastanelerindeki hasta dosyaları, adli muayene raporları, görüntüleme sonuçları, sevk evrakı, hastane kamera görüntüleri ve elektronik kayıtları koruma altına alınmış mıdır?

14. Cizre Devlet Hastanesinde darp bulgularının raporlanmadığı ve gerekli tıbbi müdahalenin yapılmadığı iddiaları hakkında Bakanlığınızca idari inceleme veya soruşturma başlatılmış mıdır? Başlatılmışsa hangi sağlık personelinin ifadesine başvurulmuştur?

15. Ada'yı Cizre Devlet Hastanesinde muayene eden sağlık personelinin kolluk görevlilerinin yönlendirmesi, baskısı veya etkisi altında kalıp kalmadığı araştırılmış

16. Darp bulgularının eksik kaydedildiği, yaralanmanın gereği gibi değerlendirilmediği veya gerekli tıbbi müdahalenin geciktirildiği tespit edilirse sorumlu sağlık personeli hakkında disiplin işlemi uygulanacak ve Cumhuriyet Başsavcılığına suç bildiriminde bulunulacak mıdır?

17. Mahir Can Ada'nın bütün fiziksel yaralanmalarının ve kötü muamele iddiasının psikolojik etkilerinin, İstanbul Protokolü standartlarına uygun, bağımsız ve kapsamlı bir adli tıp değerlendirmesiyle belgelenmesi sağlanmış mıdır?

18. 1 Ocak 2020 tarihinden önergenin cevaplandırıldığı tarihe kadar Şırnak ve ilçelerindeki kamu hastanelerinde işkence veya kötü muamele bulgularının eksik ya da gerçeğe aykırı biçimde raporlandığı veya gerekli tıbbi müdahalenin yapılmadığı iddiasıyla kaç sağlık çalışanı hakkında inceleme veya soruşturma yürütülmüştür? Bunlardan kaçı disiplin cezası veya adli bildirimle sonuçlanmıştır?

19. Şırnak ve ilçelerindeki sağlık kuruluşlarında gözaltına alınan kişilerin muayenelerinin mahremiyete uygun yapılması, darp ve kötü muamele bulgularının eksiksiz belgelenmesi ve gerekli tedavinin gecikmeksizin uygulanması Bakanlığınızca düzenli olarak denetlenmekte midir?

20. Adli muayene yapan hekim ve sağlık çalışanlarına işkence ve kötü muamelenin tıbbi olarak belgelenmesi, İstanbul Protokolü, muayene mahremiyeti ve mesleki bağımsızlık konularında düzenli eğitim verilmekte midir?