Uyuşturucu madde bağımlılığıyla mücadeleye yönelik çalışmalara ilişkin

Aşağıdaki soruların Türkiye Cumhuriyeti anayasasının 98'inci ve Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün 96 ve 99'uncu maddelerine uygun olarak, T.C. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı'na iletilmesi ve Sayın Bakan Mahinur ÖZDEMİR GÖKTAŞ tarafından yazılı olarak yanıtlanması için gereğinin yapılmasını arz ederim.

Uyuşturucu madde bağımlılığı; bireyin sağlığını, aile yaşamını, toplumsal güvenliği ve ekonomik düzeni etkileyen, yalnızca kolluk tedbirleriyle çözülemeyecek çok boyutlu bir sorundur. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı; ailelerin ve çocukların bağımlılıktan korunması, risk altındaki bireylerin erken dönemde belirlenmesi, koruyucu ve önleyici sosyal hizmetlerin yürütülmesi, tedavi sonrasında sosyal uyumun desteklenmesi ile barınma, bakım, ekonomik destek, eğitim ve istihdama erişimin sağlanması bakımından uyuşturucu madde bağımlılığıyla mücadelede temel sorumluluğa sahip kurumlardan biridir.

Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından, Kasım 2008 tarihinde 323 sıra sayılı "Uyuşturucu Başta Olmak Üzere Madde Bağımlılığı ve Kaçakçılığı Sorunlarının Araştırılarak Alınması Gereken Önlemlerin Belirlenmesi Amacıyla Kurulan" ve Mayıs 2018 tarihinde 558 sıra sayılı Uyuşturucu Madde Bağımlılığı ve Yeni Bağımlılık Türlerinin Araştırılarak Bağımlılığın Nedenlerinin ve Alınacak Tedbirlerin Tespit Edilmesi Maksadiyla Kurulan" iki Meclis Araştırması Komisyonu raporu hazırlanmış, bu raporlarda Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığını ilgilendiren çok sayıda öneriye yer verilmiştir.

Aradan geçen süre içinde söz konusu önerilerin ne kadarının hayata geçirildiği hakkında bilgiye ihtiyaç duyulmaktadır. Bu bağlamda;

SORULAR

1. 2008 tarihli ve 323 sıra sayılı ile 2018 tarihli ve 558 sıra sayılı Meclis Araştırması Komisyonu raporlarında, Bakanlığınızın görev alanına ilişkin yer verilen önerilerin kaçı tamamen, kaçı kısmen hayata geçirilmiş; kaçı uygulanmamıştır? Bu konuda Bakanlığınız tarafından hazırlanmış bir izleme/değerlendirme raporu var mıdır? 2. Bakanlığınız tarafından üniversite öğrencileri arasında bağımlılıkların incelenmesi amacıyla yürütülmesi öngörülen araştırma yürütülmüş ve tamamlanmış mıdır? Tamamlanmış ise araştırmanın sonuçları nelerdir? Araştırmanın raporu yayınlanmış Türkiye Büyük Millet Meclisi Halkla İlişkiler Binası 2.Kat No: F-216 Çankaya / Ankara 0654 3. Sosyal hizmet merkezleri, çocuk destek merkezleri, aile danışmanlığı hizmetleri ve Bakanlığınıza bağlı diğer kuruluşlardan hizmet alan kişilere yönelik olarak madde bağımlılığını önlemeyi amaçlayan hangi eğitimler uygulanmaktadır? Bu eğitimlerin ve katılımcı sayılarının yıllara ve illere göre dağılımı nedir?

2. Güç koşullar altında yaşayan ve uyuşturucu madde kullanımı bakımından risk altında bulunan çocukların erken dönemde belirlenmesi, korunması ve uygun hizmetlere yönlendirilmesi amacıyla hangi tarama, olgu yönetimi ve izleme mekanizmaları uygulanmaktadır? 2019-2025 yılları arasında bu kapsamda belirlenen ve desteklenen çocuk sayısının yıllara ve illere göre dağılımı nedir?

3. 2019-2025 yılları arasında çocuk destek merkezlerinden hizmet alan çocukların kaçında uyuşturucu madde kullanım öyküsü veya bağımlılık riski tespit edilmiştir? Bu çocukların kaçı ÇEMATEM lere veya diğer sağlık kuruluşlarına yönlendirilmiş, kaçı tedaviye başlamış ve kaçı tedavi sürecini tamamlamıştır?

4. Çocuk destek merkezlerinden hizmet alan çocukların tedaviye erişiminde yaşanan gecikme ve aksaklıkların giderilmesi amacıyla Sağlık Bakanlığı ile yürütülen bir protokol veya koordinasyon mekanizması bulunmakta mıdır? Tedaviye yönlendirildiği hâlde ÇEMATEM kapasitesinin yetersizliği veya diğer nedenlerle hizmet alamayan çocuk sayısı kaçtır?

5. Çocuk destek merkezlerinden ayrılan çocuk ve gençlerin, uyuşturucu madde kullanımının yaygın olduğu riskli sosyal çevrelere yeniden dönmelerini önlemek amacıyla hangi barınma, eğitim, istihdam, aile danışmanlığı ve psikososyal destek programları uygulanmaktadır? Bu kişilerin merkezden ayrıldıktan sonra ne kadar süreyle izlendiğine ve yeniden madde kullanım oranlarına ilişkin veriler nelerdir? 8. Uyuşturucu madde bağımlılığı tedavisinin sosyal uyum programlarıyla desteklenmesi ve sosyal uyum hizmetlerinin ülke genelinde yaygınlaştırılması amacıyla bugüne kadar hangi çalışmalar yapılmıştır? Bu hizmetlerin sunulduğu merkezlerin sayısı, illere göre dağılımı ve toplam kapasitesi nedir? 2019-2025 yılları arasında bu hizmetlerden yararlanan kişi sayısı kaçtır?

6. Yakını bulunmayan ve ağır bakım gereksinimi olan uyuşturucu madde bağımlısı bireylere yönelik koruma ve bakım evleri oluşturulmuş mudur? Oluşturulmuş ise bu kuruluşların sayısı, bulundukları iller, toplam kapasiteleri ve yararlanıcı sayıları nedir? 10. Tedavi sürecindeki kişilerin yeniden uyuşturucu madde kullandığının tespit edilmesi hâlinde barınma, bakım veya diğer sosyal destek hizmetleri kesilmekte midir? Bu hizmetlerin sürdürülmesi veya sonlandırılmasında hangi ölçütler uygulanmaktadır? 2019-2025 yılları arasında yeniden madde kullandığı gerekçesiyle desteği kesilen kişi sayısı kaçtır?

7. Bakanlığınız tarafından yürütülen önleyici ve koruyucu hizmetler ile tedavi sonrası sosyal uyum programlarının uyuşturucu madde kullanımını, tedavinin yarıda bırakılmasını ve yeniden madde kullanımını azaltmadaki etkisini değerlendiren bir çalışma bulunmakta mıdır? Bulunmakta ise bu çalışmanın sonuçları nelerdir?

   Türkiye Büyük Millet Meclisi Halkla İlişkiler Binası 2.Kat No: F-216 Çankaya / Ankara 0654