Staj ve çıraklık başlangıcının sigortalılık ve emeklilik süresinden sayılması talebine ilişkin

Aşağıdaki sorularımın Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Sayın Vedat Işıkhan tarafından Anayasa'nın 98'inci ve Türkiye Büyük Millet Meclisi Içtüzüğü'nün 96'ncı maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

Mesleki eğitim kapsamında staj yapan öğrenciler ile çıraklık eğitimi alan gençler, eğitim gördükleri süre boyunca işyerlerinde fiilen çalışmakta, üretime katkı sunmakta ve iş kazası ile meslek hastalığı sigortası kapsamında sigortalı olarak sisteme kaydedilmektedir. Ancak bu sigortalılık, emeklilik açısından sigorta başlangıcı olarak kabul edilmemektedir. Bu durum, özellikle emeklilikte yaşa takılanlar (EYT) düzenlemesi sonrasında daha görünür hâle gelmiş; aynı tarihlerde fiilen çalışma hayatına başlayan kişiler arasında yalnızca sigorta kolu farklılığı nedeniyle önemli hak kayıpları ortaya çıkmıştır. Staj ve çıraklık dönemlerinde Sosyal Güvenlik Kurumuna giriş kaydı bulunan vatandaşlar, uzun yıllardır bu kayıtların emeklilik başlangıcı olarak kabul edilmesini talep etmektedir.

Mesleki eğitimin teşvik edilmesi gereken bir dönemde, genç yaşta üretime katılan bireylerin ilerleyen yıllarda emeklilik bakımından dezavantajlı duruma düşmesi sosyal güvenlik sisteminde hakkaniyet tartışmalarını da beraberinde getirmektedir.

Bu kapsamda;

SORULAR

1. Hâlen Sosyal Güvenlik Kurumu kayıtlarına göre staj veya çıraklık sigortası kapsamında ilk sigorta girişi bulunan kişi sayısı kaçtır?

2. Son beş yıl içerisinde staj ve çıraklık sigortasının emeklilik başlangıcı olarak kabul edilmesi talebiyle Bakanlığınıza, Sosyal Güvenlik Kurumuna veya CIMER üzerinden yapılan başvuru sayısı yıllar itibarıyla kaçtır?

3. Staj ve çıraklık sigortası başlangıç tarihinin emeklilikte sigorta başlangıcı olarak kabul edilmesine yönelik Bakanlığınızca yürütülen herhangi bir teknik, hukuki, mali veya aktüeryal çalışma bulunmakta mıdır?

4. Staj ve çıraklık sigortası başlangıç tarihinin emeklilik başlangıcı olarak kabul edilmesinin sosyal güvenlik sistemi üzerindeki mali etkisine ilişkin bir etki analizi yapılmış mıdır? Yapıldıysa sonuçları nelerdir?

5. Staj ve çıraklık dönemlerinde iş kazası ve meslek hastalığı sigortası primi yatırılan kişilerin, uzun vadeli sigorta kollarından yararlanamaması nedeniyle yaşanan mağduriyetlerin giderilmesine yönelik bir kanun veya idari düzenleme hazırlığı bulunmakta mıdır?

6. Staj ve çıraklık mağduriyetinin giderilmesine yönelik bir düzenleme yapılması planlanmakta mıdır? Planlanıyorsa takvimi nedir, planlanmıyorsa gerekçesi nedir?