Ayasofya-i Kebir Camii'nin üst katındaki ziyaret alanını işleten şirkete ilişkin

Aşağıdaki sorularımın Cumhurbaşkanı Yardımcısı Sayın Cevdet Yılmaz tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını, Anayasa'nın 98 ve Türkiye Büyük Millet Meclisi Içtüzüğü'nün 96'ncı maddeleri gereğince saygılarımla arz ederim.

SORULAR

1. 08.2026 alizpitre

   Ayasofya-i Kebir Cami-i Şerifi, milletimizin ortak hafızası, tarihî mirası ve Istanbul'un en önemli sembollerinden biridir. Ancak 2020 yılında yeniden cami statüsüne kavuşturulmasının ardından oluşturulan yönetim ve ziyaret modeli, kamu yararı, şeffaflık, eşitlik ve ticarileşme açısından ciddi tartışmaları beraberinde getirmiştir.

   Ayasofya'nın üst kat ziyaret alanı için 25 Euro ücret alınması, Türk vatandaşlarının da bu yüksek bedelle karşı karşıya bırakılması ve Müze Kart'ın geçerli olmaması, vatandaşın kendi tarihî mirasına erişimini ekonomik açıdan zorlaştırmaktadır. Daha da vahimi; farklı ülkelerden gelen Müslümanların ibadet alanına girişlerinde vatandaşlık ve dinî kimlik üzerinden ayrımcılık yapıldığı, bazı ziyaretçilerin "Müslüman mısınız?" şeklinde sorgulandığı ve yabancı Müslümanların ibadet hakkının sınırlandırıldığı yönündeki iddialardır.

   Bunun yanında, Ayasofya'nın ziyaret alanlarının işletilmesinde DEM Müzecilik'in rolü, şirketin gelir modeli, ihale sürecinin şeffaflığı ve Kültür ve Turizm Bakanı ile şirket" sahipleri arasındaki akrabalık ilişkileri kamuoyunda ciddi soru işaretleri oluşturmaktadır.

   Ayasofya, milletimizin ortak mirasıdır. Kamuya ait tarihî ve kültürel değerlerin hangi şirketler eliyle, hangi şartlarla ve ne kadar gelir karşılığında işletildiği kamuoyundan gizlenemez. Ayrıca Ayasofya'nın ticari bir işletme mantığıyla yönetilip yönetilmediği de açıkça ortaya konulmalıdır.

   Bu bağlamda;

2. Ayasofya'nın üst kat ziyaret alanının işletme hakkı DEM Müzecilik'e hangi tarihte, hangi ihale yöntemiyle ve hangi bedel karşılığında verilmiştir?

3. İhaleye kaç şirket katılmış, hangi şirketler teklif vermiş ve ihaleyi DEM Müzecilik hangi bedelle kazanmıştır? İhale dosyası ve sözleşme kamuo5ama neden açıklanmamıştır?

4. DEM Müzecilik'in ortakları ve yöneticileri kimlerdir? Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy ile şirket ortakları arasında akrabalık ilişkisi bulunduğu iddiaları doğru mudur?

5. Ayasofya'nın ziyaret alanından elde edilen yıllık toplam gelir ne kadardır?

6. Bu gelirin ne kadarı kamuya ne kadarı işletmeci şirkete aktarılmaktadır?

7. Ayasofya'nın üst katını ziyaret etmek için belirlenen 25 Euro ücret hangi kriterlere göre belirlenmiştir? Türk vatandaşlarından da aynı ücretin alınmasının gerekçesi nedir?

8. DEM Müzecilik'in Ayasofya Tarih ve Deneyim Müzesi ile Ayasofya ziyaret alanından elde edilen gelirlerden aldığı komisyon oranları ayrı ayrı ne kadardır?

9. İşletmeci şirketin çalışanlarına, ziyaretçileri daha yüksek gelir sağlayan müze veya hizmetlere yönlendirmeleri karşılığında prim veya komisyon verildiği iddiaları doğru mudur?

   Falcs: 0.312.420 20 34

10. DEM Müzecilik'in Ayasofya dışında Efes Antik Kenti, Kariye Camii ve başka tarihî alanların işletilmesinde de görev aldığı dikkate alındığında, Türkiye'nin tarihî ve kültürel mirasının özel şirketler eliyle işletilmesinin kapsamı daha da genişletilecek midir?

11. MüzeKart neden Ayasofya'nın ziyaret alanında geçerli değildir?

12. Vatandaşlarımızın kendi tarih mirasımıza daha uygun koşullarda erişebilmesi için bu uygulamanın değiştirilmesi düşünülmekte midir?

13. Ayasofya'ya ibadet amacıyla gelenlere "Müslüman mısınız?", "Türk vatandaşı mısınız?" veya "Namaz mı kılacaksınız?" şeklinde sorular yöneltildiği iddiaları doğru mudur? Bu yönde personele verilmiş bir talimat var mıdır?

14. Yabancı uyruklu Müslümanların ibadet alanına girişlerinin sınırlandırıldığı veya engellendiği yönündeki iddialar doğru mudur? Doğruysa bunun hukuki gerekçesi nedir?

15. Güvenlik görevlilerinin bazı yabancı Müslüman ziyaretçilerden Kelime-i Şehadet getirmelerini istediği iddiaları doğru mudur?

16. Ayasofya'da görev yapan güvenlik personeline din, mezhep, vatandaşlık veya milliyet temelinde ayrımcılığı önlemeye yönelik özel bir eğitim verilmekte midir?

    Td.: 0.312.420 54 50-51