Marmara Kapalı Cezaevinde tutukluyken hayatını kaybeden bir kişiye ilişkin

Aşağıdaki somlanmın Adalet Bakanı Sayın Akın GÜRLEK tarafından Anayasa'nın 98. ve TBMM îçtüzüğü'nün 96. ve 99. maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

Muş'un Korkut ilçesine bağlı Alazlı köyü nüfusuna kayıtlı Özcan Aksu, 22 Haziran 2026 tarihinde gözaltına alındıktan sonra tutuklanarak Marmara Ceza İnfaz Kurumuna gönderilmiş, tutukluluğunun henüz 14'üncü gününde, 5 Temmuz 2026 tarihinde tedavi gördüğü hastanede yaşamım yitirmiştir.

Aksu'nun ablası Melek Aksu, 26 Haziran tarihinde gerçekleştirdiği kapalı görüşte kardeşinin yüzünde ve vücudunda darp izleri bulunduğunu, bilincinin yerinde olmadığım, yakınlarım tanımadığını ve ayakta durmakta güçlük çektiğini açıklamıştır. Aile, Aksu'nun cezaevinde işkence ve kötü muameleye maruz kaldığını, ağırlaşan sağlık durumuna rağmen hastaneye zamanında sevk edilmediğini ve cenazesinde de çeşitli yara ve morluklar bulunduğunu ileri sürmektedir. Basma yansıyan bilgilere göre Aksu, ölümünden üç gün önce Metris Ceza infaz Kurumuna sevk edilmiştir.

Bir yurttaşın kamu otoritesinin gözetimi altına girdikten yalnızca 14 gün sonra, işkence ve kötü muamele iddialan altında yaşamını yitirmesi sıradan bir adli vaka olarak geçiştirilemez. Tutuklanan kişinin yaşamı, sağlığı ve beden bütünlüğü cezaevi idaresinin doğrudan sorumluluğundadır. Özcan Aksu'nun sağ olarak girdiği cezaevinden cenazesinin çıkması karşısında ilgili kurumlar, vücudundaki yaraların nasıl oluştuğunu ve sağlık hizmetine neden zamanında erişemediğini açıklamakla yükümlüdür.

Cezaevlerinde işkence ve kötü muamele iddialarının etkili biçimde soruşturulmaması, sağlık hakkının engellenmesi ve şüpheli ölümler karşısındaki kurumsal sessizlik, cezasızhğı sürekli yeniden üretmektedir. Aksu'nun ölümü "soruşturma sürüyor" denilerek belirsizliğe bırakılamaz. Bütün deliller güvence altına alınmalı; işkence, kötü muamele, ihmal ve delilleri karartma ihtimalleri bağımsız ve etkili bir soruşturmayla açığa çıkarılmalıdır. Bu bağlamda;

SORULAR

1. Özcan Aksu'nun cezaevine kabul muayenesinde vücudunda yara, morluk veya darp izi tespit edilmiş midir? Tutukluluğu süresince kaç kez muayene edilmiş ve hangi tedaviler uygulanmıştır?

   • 2: Ailenin 26 Haziran'daki görüşte gözlemlediği darp izleri, bilinç kaybı ve ayakta duramama durumu cezaevi görevlilerince kayıt altına alınmış mıdır? Aksu neden derhâl hastaneye sevk edilmemiştir?

2. Aksu hangi gerekçeyle Metris Ceza İnfaz Kurumuna nakledilmiştir? Sağlık durumu ağırlaşmış olmasına rağmen neden cezaevi koşullarında tutulmaya devam edilmiştir? 4. İşkence, kötü muamele ve sağlık hakkının engellenmesi iddiaları hakkında adli ve idari soruşturma başlatılmış mıdır? Olayla bağlantılı kamu görevlileri görevden uzaklaştırılmış mıdır?

3. Cezaevi, sevk aracı ve hastane girişlerine ait kamera kayıtları ile sağlık ve sevk belgeleri eksiksiz biçimde koruma altına alınmış mıdır?

4. Otopsi raporunda Aksu'nun vücudunda hangi travmatik bulgular tespit edilmiştir?

5. Kesin ölüm nedeni belirlenmiş ve rapor aileyle paylaşılmış mıdır? 7. Özcan Aksu'nun ölümündeki işkence, kötü muamele, ihmal ve sorumluluk zincirinin ortaya çıkarılması için Bakanlığınız hangi somut işlemleri yapmıştır? 8. Son beş yılda cezaevlerinde kaç tutuklu veya hükümlü yaşamını yitirmiş; bu ölümlerden kaçı hakkında işkence, kötü muamele veya ihmal iddiasıyla kamu görevlilerine yönelik soruşturma açılmıştır?