Çiftçilerin ekonomik olarak desteklenmesi için yapılan çalışmalara ilişkin
Kaynak göster
Ömer Fethi Gürer (CHP), 10 Ağustos 2026 tarihinde 7/47745 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Hazine ve Maliye Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 39 gün sonra, 18 Eylül 2026).
Ömer Fethi Gürer (CHP, Niğde). “Çiftçilerin ekonomik olarak desteklenmesi için yapılan çalışmalara ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/47745, 10 Ağustos 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-47745-ciftcilerin-ekonomik-olarak-desteklenmesi-icin-yapilan-calismalara-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/dff17a0e-8ac1-4e44-ac8a-019febddbcf6
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- Bakanlığa iletildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 39 gün, bakanlığa iletilmesinden cevaba 31 gün. Tarihler TBMM kaydından ve cevap yazısından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Hazine ve Maliye Bakanı Sayın Mehmet Şimşek tarafından Anayasa'nın 98'inci ve TBMM Içtüzüğü'nün 96'ıncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.
Maliyetlerin yüksek, gelirlerin ise düşük kalması çiftçilerimizi borç sarmalına sürüklemekte ve tarımsal üretimin sürdürülebilirliğini ekonomik açıdan da tehdit etmektedir. Bu doğrultuda, üreticinin finansal yükünü hafifletecek mali adımların ve vergi düzenlemeleri ihtiyaçtır.
Bu bilgiler doğrultusunda;
SORULAR
Tarım-ÜFE verileri ışığında gelir kaybı ve finansal sıkışıklık yaşayan üreticilerin desteklenmesi amacıyla, Bakanlığınızca tarımsal destekleme bütçesine ek ödenek tahsis edilmesi yönünde bir mali çalışmanız var mıdır?
Çiftçilerin Ziraat Bankası ve Tarım Kredi Kooperatiflerine olan kredi borçlarının ertelenmesi veya yapılandırılması durumunda oluşacak gelir kayıplarının yani emeklerinin zararlarının Hazine tarafından karşılanması amacıyla bir bütçe kaynağı ayrılacak mıdır?
Çiftçinin en büyük maliyet kalemi olan akaryakıttaki ÖTV ve KDV yükünün düşürülmesine yönelik bir vergi muafiyeti veya indirimi hususunda bir çalışmanız bulunmakta mıdır?
Tarım kesimi borçlarından oluşan faizlerin silinmesine yönelik bir çalışma var mıdır?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Mehmet Şimşek, Hazine ve Maliye Bakanı ·
İlgi yazınız ekinde alınan Niğde Milletvekili Sayın Ömer Fethi GÜRER'e ait yazılı soru önergesine ilişkin olarak, Bakanlığımız tarafından hazırlanan cevap metni ektedir.
Bilgilerini ve gereğini arz ederim.
Devlet Mah. Dikmen Cad. No: 12, M Blok, Kat: 3-4
7/47745 Esas Sayılı Soru Önergesine İlişkin Olarak Hazine ve Maliye
Sayın Ömer Fethi GÜRER, öncelikle şahsıma yönelik olarak Bakanlığımıza sunduğunuz yazılı soru önergeniz için teşekkür ederim.
5570 sayılı Kamu Sermayeli Bankalar Tarafından Yürütülen Faiz Destekli Kredi ve Kâr Payı Destekli Fon Kullandırılmasına Dair Kanun uyarınca yayımlanan Kararlar çerçevesinde T.C. Ziraat Bankası A.Ş., Tarım Kredi Kooperatifleri ve Ziraat Katılım Bankası A.Ş. tarafından tarımsal üreticilere Hazine faiz/kâr payı destekli krediler/finansmanlar kullandırılmakta, bu krediler/finansmanlar ertelenebilmekte veya taksitlendirilebilmektedir.
Bu kapsamda, Bakanlığımız görev alanı çerçevesinde;
• T.C. Ziraat Bankası A.Ş. ve Tarım Kredi Kooperatifleri tarafından kullandırılan Hazine faiz destekli krediler, söz konusu kredilere ilişkin olarak yürürlükte olan 29.12.2023 tarihli ve 8039 sayılı Karar,
• Ziraat Katılım Bankası A.Ş. tarafından kullandırılan Hazine kâr payı destekli finansmanlar, söz konusu finansmanlara ilişkin olarak yürürlükte olan 29.12.2023 tarihli ve 8038 sayılı Karar ile Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından yayımlanan 01.05.2024 tarihli ve 2024/15 sayılı Tebliğ uyarınca yatırım kredisi/finansmanı kullandırılabilmektedir.
Bununla birlikte 2024-2026 yılları için yürürlükte olan Kararlarda, 28 üretim konusu bazında kredi/finansman üst limitleri ve Devlet tarafından karşılanan faiz/kâr payı oranları belirlenmekte olup 2 milyon TL ile 200 milyon TL arasında değişen üst limitlerle kullandırılan kredilerde/finansmanlarda, faizin/kâr payının yüzde 25 ile yüzde 100 arasında değişen oranlardaki bölümü Devlet tarafından karşılanmakta olup ortalama faiz/kâr payı karşılama oranı yaklaşık yüzde 70'tir. Birçok üretim konusunda "özellikli indirim kriterleri" tanımlanmış olup söz konusu kriterleri sağlayan üreticilerin standart indirim oranlarına ek olarak söz konusu kriterlere ait indirim oranlarından da yararlanabilmesi sağlanmaktadır.
Diğer taraftan, 4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanunu'nun 12 nci maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendinde, Cumhurbaşkanının, topluca veya ayrı ayrı olmak üzere; (I) sayılı listede yer alan veya maddenin beşinci fıkrası uyarınca yeniden belirlenen maktu vergi tutarlarını, her bir mal itibarıyla söz konusu listede yer alan veya yeniden belirlenmiş sayılan en yüksek vergi tutarının beş katına kadar artırmaya, sıfıra kadar indirmeye, bu sınırlar içinde mal cinsleri, özellikleri, kullanım yerleri veya ithalatın şekline göre farklı tutarlar tespit etmeye yetkili olduğu hüküm altına alınmıştır.
Devlet Mah. Dikinen Cad. No: 12, M Blok, Kat: 3-4
Söz konusu yetki kapsamında 10995 sayılı Cumhurbaşkanı Kararının eki Karar uyarınca, uluslararası petrol tiyatları veya döviz kurlarına bağlı olarak meydana gelebilecek artışların ülkemizdeki akaryakıt fiyatları üzerindeki etkisini sınırlandırmak ve bu suretle üreticiler ve nihai tüketiciler üzerindeki mali yükü azaltmak amacıyla 4760 sayılı Kanun'a ekli (I) sayılı listede yer alan bazı mallar (benzin, motorin ve LPG) bakımından Eşel-Mobil Sistemi 5/3/2026 tarihinden itibaren geçici olarak yeniden devreye alınmıştır.
Öte yandan, 11606 sayılı Cumhurbaşkanı Kararının eki Karar uyarınca, tüketiciler, nakliyeciler ve sanayicilerin üzerindeki fiyat baskısının azaltılması kapsamında motorin fiyatlarının aşağı çekilmesi amacıyla, motorin türü mallar üzerinden alınan ÖTV tutarlarında düzenlemeye gidilmiş ayrıca, kamuoyunda Eşel-Mobil Sistemi olarak bilinen sistem bu mallar bakımından yürürlükten kaldırılmıştır.
Buna göre, söz konusu Kararın yürürlük tarihi itibarıyla motorin üzerinden alınan ÖTV tutarı; Ağustos ayının kalan kısmı için O TL olarak, sonraki aylar için ise yıl sonuna kadar her ay 3'er TL kademeli artırılmak suretiyle belirlenmiştir.
Ayrıca, benzin ve LPG türü mallar bakımından ise mevcut Eşel-Mobil Sistemi uygulaması devam etmektedir. Bu kapsamda, akaryakıt fiyatlarında meydana gelen artışların etkisinin tüm kullanıcılar bakımından azaltılmasına yönelik genel nitelikte bir vergi politikası uygulanmaktadır.
Soru önergesinde bahsi geçen diğer hususlar, Tarım ve Orman Bakanlığı uhdesinde bulunmaktadır.
Devlet Mah. Dikmen Cad. No: 12, M Blok, Kat: 3-4
Mehmet ŞİMŞEKBakan