Akdeniz kıyılarında görülen mikroplastik kirliliğinin halk sağlığı üzerindeki olası etkilerine ilişkin

Aşağıdaki sorularımın Sağlık Bakanı Kemal MEMİŞOĞLU tarafından Anayasa'nın 98'inci ve Türkiye Büyük Millet Meclisi Içtüzüğü'nün 96'ncı ve 99'uncu maddeleri uyarınca yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim. ERin

Son günlerde Antalya, Mersin ve diğer Akdeniz kıyılarında deniz yüzeyinde ve sahillerde görülen mikroplaştık kirliliğine ilişkin görüntüler kamuoyunda geniş yankı uyandırmıştır. Deniz yüzeyinde gözle görülür hâle gelen plastik parçacıkları ve sahillerde biriken mikroplastikler nedeniyle vatandaşlar denize girmenin sağlık açısından güvenli olup olmadığını sorgulamaya başlamıştır.

Mikroplastikler yalnızca deniz ekosistemlerini etkileyen bir çevre sorunu değildir. Deniz suyuyla temas, deniz ürünlerinin tüketimi ve diğer çevresel maruziyet yolları nedeniyle aynı zamanda halk sağlığını da ilgilendiren önemli bir risk alanıdır. Son yıllarda yayımlanan bilimsel çalışmalarda mikroplastiklerin insan kanında, plasentada, anne sütünde ve çeşitli organlarda tespit edilmiş olması, bu alandaki endişeleri artırmıştır. Her ne kadar insan sağlığı üzerindeki uzun dönem etkilerine ilişkin bilimsel araştırmalar devam etse de, mevcut bulgular maruziyetin izlenmesi ve koruyucu halk sağlığı politikalarının geliştirilmesi gerektiğini ortaya koymaktadır. Özellikle yaz aylarında milyonlarca vatandaşın kullandığı Akdeniz kıyılarında son günlerde kamuoyuna yansıyan mikroplaştık kirliliğinin insan sağlığı açısından herhangi bir risk oluşturup oluşturmadığı, mevcut koşullarda denize girmenin güvenli olup olmadığı ve çocuklar, gebeler, yaşlılar ile kronik hastalığı bulunan bireyler bakımından ilave önlemlere ihtiyaç bulunup bulunmadığı konusunda kamuoyuna yapılmış kapsamlı bir değerlendirme veya bilgilendirme bulunmamaktadır.

Vatandaşların halk sağlığını ilgilendiren çevresel riskler konusunda zamanında, doğru ve şeffaf biçimde bilgilendirilmesi; gerekli incelemelerin yapılması ve koruyucu sağlık tedbirlerinin alınması büyük önem taşımaktadır.

Bu bağlamda;

SORULAR

1. Akdeniz kıyılarındaki yüzme alanlarında görülen mikroplaştık kirliliğinin inşan sağlığı açısından oluşturabileceği risklere ilişkin Bakanlığınız tarafından herhangi bir inceleme, numune alma, analiz veya bilimsel değerlendirme yapılmış mıdır?

2. Son günlerde kamuoyuna yansıyan mikroplaştık kirliliği nedeniyle herhangi bir plaj veya yüzme alanı için denize girilmemesi yönünde tavsiye, uyarı veya kısıtlama kararı alınmış mıdır? Alınmadıysa gerekçesi nedir?

3. Bakanlığınız tarafından Türkiye'de mikroplastiklerin insan sağlığı üzerindeki etkilerini belirlemeye yönelik yürütülen veya desteklenen herhangi bir bilimsel araştırma, pidemiyolojik çalışma veya biyolojik izlem programı bulunmakta mıdır? Bulunuyorsa kapsamı ve temel sonuçları nelerdir?

4. Bakanlığınız tarafından hamileler, bebekler, çocuklar, yaşlılar ve kronik hastalığı bulunan bireylerin mikroplaştık maruziyetine ilişkin özel bir araştırma veya izleme programı yürütülmekte midir?

5. Dünya Sağlık Örgütü ve diğer uluslararası sağlık kuruluşlarının mlknoplaştiklere ilişkin değerlendirmeleri doğrultusunda Bakanlığınız tarafından alınan veya alınması planlanan koruyucu halk sağlığı tedbirleri nelerdir?

6. Mikroplastiklerin insan sağlığı üzerindeki etkilerinin izlenmesine yönelik ulusal bir eylem planı veya insan biyolojik izlem programı oluşturulmasına ilişkin Bakanlığınızın bir çalışması bulunmakta mıdır?