Ülkemizdeki yapı stokunun depreme dayanıklılık durumuna ve riskli yapıların dönüştürülmesine ilişkin
Kaynak göster
Yasin Öztürk (İYİ Parti), 1 Eylül 2026 tarihinde 7/48392 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı. Cevap bekleniyor.
Yasin Öztürk (İYİ Parti, Denizli). “Ülkemizdeki yapı stokunun depreme dayanıklılık durumuna ve riskli yapıların dönüştürülmesine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/48392, 1 Eylül 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-48392-ulkemizdeki-yapi-stokunun-depreme-dayaniklilik-durumuna-ve-riskli-yapilarin-donusturulmesi (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/83091a92-13c5-40d4-be58-01a061b8c04f
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bugün · cevap bekleniyor
Verilişinden bu yana 44 gün geçti; 15 günlük süre 16 Eylül 2026 tarihinde doldu, cevap henüz yayımlanmadı.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat KURUM tarafından Anayasa'nın 98'inci ve TBMM İçtüzüğü 'nün 96'ncı maddesi gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.
Türkiye bir deprem Ülkesidir.
Bu yeni öğrenilmiş bir gerçek değildir.
Gerekçenin tamamını göster (6 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
1999 Marmara Depremi'nden bu yana çeyrek asırdan fazla zaman geçmiştir. AK Parti ise bu sürenin yirmi yılı aşkın bölümünde tek başına Iktidardadır. Dolayısıyla bugün hâlâ milyonlarca riskli yapının varlığından bahsediliyorsa artık yalnızca "deprem gerçeği"riden değil, dönüşüm hızının neden yeterli olmadığı sorusundan da söz etmek gerekir.
Depremden sonra enkaz kaldırmak Devletin görevidir.
Ama asıl Devlet aklı depremden önce binayı güvenli hâle getirmektir. Kentsel dönüşüm yalnızca yeni konut üretmek değildir.
Riskli yapıyı tespit etmek, vatandaşa finansman sağlamak, kiracıyı korumak, altyapıyı güçlendirmek ve yoğunluğu artırmadan güvenli şehir yaratmaktır.
Bir binanın riskli olduğunu biliyor ve yıllarca dönüşmesini bekliyorsak o süre boyunca o binada yaşayan Vatandaşın hayatı risk altında kalmaya devam eder.
Bu çerçevede;
SORULAR
Türkiye genelinde riskli olduğu tahmin edilen toplam bağımsız bölüm sayısı kaçtır?
Riskli yapı sayısı kaçtır?
Bunların kaçı resmi olarak tespit edilmiştir?
Kaçı henüz tespit edilmemiştir?
Istanbul'daki riskli yapı sayısı kaçtır?
Istanbul'da acil dönüşmesi gereken bağımsız bölüm sayısı nedir? 7) Ankara'da riskli yapı sayısı kaçtır?
Izmir'de sayı nedir?
Bursa, Kocaeli, Sakarya, Tekirdağ ve Balıkesir'de toplam riskli yapı sayıları nelerdir? 10) 2012' den bu yana riskli yapı ilan edilen toplam bina sayısı kaçtır? 11) Bunların kaçı yıkılmıştır?
Kaçı dönüştürülmüştür?
Riskli ilan edildiği hâlde hâlen kullanılan bina sayısı kaçtır? 14) Beş yıldan uzun süredir riskli statüde olup dönüşmeyen bina var mıdır? 15) Varsa sayısı kaçtır?
Riskli bina tespitinden tahliyeye kadar geçen ortalama süre nedir? 17) Tahliyeden yeni konut teslimine kadar ortalama süre kaç aydır?
Kentsel dönüşümün yıllık ortalama hızı kaç bağımsız bölümdür?
Mevcut hızla Türkiye' deki riskli yapı stokunun tamamen dönüşmesi kaç yıl sürecektir? 20) Istanbul'daki riskli stok mevcut hızla kaç yılda dönüşecektir?
Bu sürenin kabul edilebilir olduğu düşünülmekte midir?
2030 yılına kadar dönüştürülmesi hedeflenen bağımsız bölüm sayısı kaçtır? 23) Yıllık hedefler nelerdir?
Hedeflerin ne kadarı gerçekleşmektedir?
Kentsel dönüşümün önündeki en büyük engel finansman mıdır?
Vatandaşların dönüşüm kararından vazgeçmesinin temel nedenleri araştırılmış mıdır? 27) İnşaat maliyetlerinin yükselmesi nedeniyle dönüşemeyen bina sayısı kaçtır? 28) Dar gelirli maliklere verilen dönüşüm desteği yeterli midir?
Gelir seviyesine göre hibe oranının artırılması planlanmakta mıdır? 30) Emekli ev sahiplerine özel dönüşüm desteği verilecek midir?
Sabit gelirli Vatandaşların kredi taksitlerini karşılayamaması için özel finansman modeli oluşturulacak mıdır?
Kiracılar kentsel dönüşüm sürecinde yeterince korunmakta mıdır?
Tahliye edilen kiracılara verilen kira desteğinin piyasa kiralarını karşılama oranı nedir? 34) Kentsel dönüşüm nedeniyle mahallesini terk etmek zorunda kalan kiracı sayısı bilinmekte 35) Dönüşümün dar gelirli Vatandaşları şehir merkezlerinden uzaklaştırdığı örnekler analiz edilmiş 36) Yerinde dönüşüm temel ilke hâline getirilecek midir?
Kentsel dönüşüm sırasında imar yoğunluğunun artırılması kaç projede kullanılmıştır? 38) Deprem güvenliği gerekçesiyle yapılan dönüşümün rant üretme aracına dönüşmesini engelleyen mekanizma nedir?
Dönüşüm alanlarında okul, sağlık, ulaşım ve yeşil alan kapasitesi yeniden hesaplanmakta mıdır? 40) Nüfus artışı yaratılan dönüşüm projelerinde altyapı yatırımı zorunlu mudur? 41) Zemin riski yüksek alanlarda yalnızca binayı yenilemenin yeterli olmadığı kabul edilmekte midir?
Fay hattı, sıvılaşma ve heyelan riski yüksek alanlarda yapılaşmanın tamamen sınırlandırılması planlanmakta mıdır?
Inikroböigeleine çalışmaları bütün büyükşehirlerde tamamlanmış mıdır? 44) Tamamlanmamış il sayısı kaçtır?
Riskli yapıların deprem performans bilgisinin vatandaş tarafından görülebileceği güvenli sistem oluşturulacak mıdır?
Satış ve kiralama sırasında binanın deprem performans bilgisinin açıklanması zorunlu hâle getirilecek midir?
Dönüşüm bütçesinin toplam merkezi yönetim bütçesi içindeki payı nedir? 48) Deprem riski yüksek illerde daha büyük kaynak ayrılması için objektif kriter uygulanmakta mıdır?
AK Parti'nin yirmi yılı aşkın iktidarı ve 1999'dan bu yana geçen çeyrek asra rağmen milyonlarca vatandaşın hâlen riskli binalarda yaşıyor olmasının siyasi ve idari sorumluluğunu nasıl değerlendiriyorsunuz?
Türkiye'yi depremden sonra konut yapan değil, deprem olmadan önce riskli binayı ortadan kaldıran bir devlet düzenine hangi somut takvimle kavuşturacaksınız?
Bakanlığın cevabı henüz TBMM kaydına girmedi · verilişinden bu yana 44 gün. Cevap gelince metni burada yayımlanır.
Hata bildir