Ülkemizdeki yapı stokunun depreme dayanıklılığına ve yapılan denetimlere ilişkin

Aşağıdaki sorularımın Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Sayın Murat Kurum tarafından yazılı olarak yanıtlanmasını saygılarımla arz ederim.

Türkiye'nin deprem kuşağında yer alması, güvenli yapılaşmayı hayati bir zorunluluk hâline getirmektedir. 6 Şubat ve 17 Ağustos depremlerinde yaşanan ağır kayıplar, bu zorunluluğu bir kez daha ortaya koymuştur. Ancak hatalı inşaat uygulamaları ve kaçak yapı unsurları, deprem olmadan da binaların yıkılmasına ve can kayıplarına yol açabilmektedir. Bunun son örneği, 8 Ekim 2026'da İstanbul Maltepe'de bir binanın çökmesi sonucu yaşanan can kayıplarıdır. Bu nedenle, yapı yönetmeliklerinin ve inşaat standartlarının ülke genelinde titizlikle uygulanması şarttır.

Yönetmeliklere uyulmasının yanı sıra, yerleşim alanlarının jeolojik özelliklerinin dikkatle değerlendirilmesi de gerekmektedir. Jeoloji mühendislerinin bu alanları yerinde incelemesi, zemin etütlerini yapması ve bina projelerinin güvenli biçimde hazırlanmasına katkı sağlaması kritik önem taşımaktadır. Bu çalışmalar, yapıların zemin koşullarına uygun olarak inşa edilmesi ve olası risklerin önceden belirlenmesi açısından vazgeçilmezdir. Ancak, son dönemde başta İstanbul ve deprem bölgeleri olmak üzere zemin ve temel etüt raporlarının yerinde denetlenmediği yönünde bilgiler kamuoyunda endişe oluşturmuştur.

Bu bağlamda;

SORULAR

1. Zemin ve temel etüt raporlarının yerinde denetlenmediği yönündeki bilgiler doğru mudur? Doğruysa, insan hayatını riske eden bu sorunu çözmeye yönelik Bakanlığınızın bir çalışması var mıdır?

2. 6 Şubat depremlerinde, 2018 Bina Deprem Yönetmeliği'ne uygun olarak inşa edilmiş kaç bina ağır hasar almış, kaçı yıkılmıştır? 2018 yönetmeliğine uygun yapıldığı halde bu binaların yıkılmasının veya ağır hasar almasının sebepleri nelerdir? Bakanlığınızca bu yıkımların gerçekleşmesinin nedeni yönetmelik mi, denetim mi, yoksa uygulama mıdır?

3. 6 Şubat depremlerinden sonra Bina Deprem Yönetmeliği'nin güncellenmesi yönünde bir çalışmamınız var mıdır? Eğer varsa çalışmalar ne aşamadadır? Yeni yönetmelik ne zaman çıkacaktır?

4. Ekim 2026 itibarıyla, kamu ve özel sektörde istihdam edilen jeoloji mühendisi sayısı kaçtır? Bu sayı sizce yeterli midir?