2026 yılında OVP kapsamında Bakanlık tarafından yapılan çalışmalara ilişkin

Aşağıdaki sorularımın Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı tarafından Anayasanın 98'inci ve TBMM İçtüzüğünün 96'ncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim

6 Eylül 2026 tarihinde 2027- 2029 dönemini kapsayan Orta Vadeli Program (OVP) Cumhurbaşkanı Yardımcısı Sayın Cevdet Yılmaz tarafından kamuoyuyla paylaşıldı. Programın 'Giriş' bölümünde OVP'nin, Türkiye ekonomisinin önümüzdeki üç yıllık döneme ilişkin yol haritasını ortaya koyduğu, kalkınma vizyonunun makroekonomik politikalarla bütünleştiren ve kamu kaynaklarının stratejik öncelikler doğrultusunda tahsisini yönlendiren temel politika belgesi olduğu ifade edilmiştir. Devamında; "2027-2029 dönemini kapsayan Orta Vadeli Program, On İkinci Kalkınma Planı (2024-2028) hedefleri doğrultusunda makroekonomik ve finansal istikrarın güçlendirilmesini, mali disiplinin sürdürülmesini ve orta vadede kalıcı fiyat istikrarının tesis edilmesini temel öncelik olarak benimsemektedir. Bunun yanında Program'da, verimlilik artışının desteklenmesi, Ar-Ge ve yenilikçilik kapasitesi ile beşeri sermayenin geliştirilmesi, yeşil ve dijital dönüşüm süreçlerinin hızlandırılması, işgücü piyasasının etkinliğinin artırılması, yatırım ortamının iyileştirilmesi ve kayıt dışılığın azaltılması yoluyla sürdürülebilir ve kapsayıcı büyümenin güçlendirilmesi amaçlanmaktadır.", şeklinde amaç ifade edilmiş ve bu kapsamda, Program dönemi boyunca kamu kurum ve kuruluşlarının bütçe hazırlıkları, mevzuat düzenlemeleri, kurumsal planlama faaliyetleri ve diğer karar alma ve uygulama süreçleri Program'da belirlenen politika çerçevesi doğrultusunda yürütüleceği ifade edilmiştir.

Bu çerçevede, 2026-2028 Orta Vadeli Programı; Önümüzdeki dönemde makroekonomik politika çerçevesini destekleyecek temel politika alanlarının aşağıdaki başlıklarından oluştuğu ifade edilmiştir.

Gerekçenin tamamını göster (9 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt

• Makroekonomik ve finansal istikrarın kalıcı hale getirilmesi

• Araştırma geliştirme ve yenilik kapasitesinin artırılması

• Yeşil ve dijital dönüşüm odaklı teknolojik gelişimin desteklenmesi

• Beşeri sermayenin değişen demografik yapıyı dikkate alarak nitelik ve beceri düzeyinin güçlendirilmesi ve işgücü verimliliğinin artırılması

• Işgücüi piyasasının etkinliğinin, işgücüne katılımın ve istihdam kapasitesinin yükseltilmesi

• Yatırım ve iş yapma ortamının iyileştirilmesi ve öngörülebilirliğin güçlendirilmesi

• Kamu mali çerçevesinin güçlendirilmesi ve kayıt dışı ekonominin azaltılması Bu politikalar dikkate alınarak, 2026-2028 Orta Vadeli Programın hedeflediği sonuçlara ne ölçüde ulaştığı, somut çıktıların ne olduğu, hedef gerçekleşme durumu ve programın

performansı, söz konusu hedeflerin sonraki program dönemine ertelenmesi ve güncelleme gerekçeleri gibi hususlar ilgili kamu kurum ve kuruluşlarının faaliyet alanları dikkate alınarak değerlendirilmesi gerekmektedir.

Bu Bağlamda; Programın, 2026 yılı hedef ve amaçları doğrultusunda;

SORULAR

1. Tarım sektöründe, kaynakların etkin kullanımı ile modern tarım teknoloji uygulamalarının yaygınlaştırılması, üretim planlamasının etkinleştirilmesi ve sektörün sanayi ile etkileşiminin güçlendirilmesi yoluyla verimlilik artışı ve üretim kapasitesinde iyileşme sağlanarak sürdürülebilir ekonomik büyümeye katkıda bulunulacaktır:", amacı bağlamında ne tür çalışmalar yapılmıştır?

2. Tarımsal üretimde verim artışı ve işlenmeyen tarım arazilerinin üretime kazandırılması ve sulanabilir alanların genişletilmesi yoluyla tarımsal üretim artırılacaktır.", hedefinin gerçekleşme oranı nedir?

3. Tarım ve sanayi etkileşiminin güçlendirilmesi amacıyla sözleşmeli üretim desteklenerek yaygınlaştırılacak ve katma değeri yüksek tarımsal ürünlerin üretimi, işlenmesi ve pazarlanmasına yönelik entegre yatırım modelleri teşvik edilecektir.", hedefe ilişkin ne tür çalışmalar yapılmıştır?

4. Jeotermal kaynakların yanı sıra rüzgâr, güneş ve biyokütle gibi yenilenebilir enerji kaynaklarının da kullanılacağı organize tarım bölgeleri başta olmak üzere tarımsal kümelenme uygulamaları etkinlik gözetilerek yaygınlaştırılacaktır.", hedef bağlamında kaç bölge oluşturulmuş ve verimlilik artışına etkisi nedir?

5. "Tarımda toprak ve su kaynaklarını daha etkin kullanmak amacıyla teknoloji kullanımı geliştirilecek, topraksız tarım ve dikey tarım gibi uygulamalar yaygınlaştırılacaktır.", söz konusu hedefin gerçekleşme oranı nedir?

6. Sulama alanlarının genişletilmesine yönelik yatırımlar önceliklendirilecek ve finansman imkânları yeni modellerle artırılacaktır.", hedef bağlamında ne tür finansal modeller hayata geçirilmiştir?

7. ¿Küçük ölçekli işletmelerin pazara erişiminin artırılması ve üretici örgütlerinin etkinliğinin güçlendirilmesi amacıyla üretici örgütlenmesi desteklenecek, örgütlenme modelleri geliştirilecektir.", söz konusu destek oranı nedir? ne tür modeller hayata geçirilmiştir?

8. #Lojistik maliyetlerinin azaltılarak tüketicilerin tarım ürünlerine uygun fiyatla ulaşabilmelerini temin etmek üzere organize tarım bölgesi sayısı artırılacak, önemli tüketim merkezi olan kent çeperlerinde tarımsal faaliyetler desteklenecektir.", amacı bağlamında ne tür çalışmalar yapılmıştır?

9. "Genel Tarım Sayımının tamamlanmasıyla birlikte kapsamlı tarım envanteri oluşturulacak, mevcut bilgi sistemleri ve veri kalitesi iyileştirilecektir.?", hedefe konu tarım sayımı tamamlanmış mıdır?

10. "Etkin tarımsal arazi yönetimi, rekolte tahmini ve üretim planlamasının yapılmasında tarım bilgi sistemlerinden en yüksek seviyede yararlanabilmesi için yazılım ve donanım altyapısı iyileştirilecektiri, hedefin gerçekleşme oranı nedir?

11. "Bitkisel üretim planlaması arz ve talep dengesi, iklim senaryoları, bölgesel verimlilik analizleri ve stratejik ürünlerde yeterlilik oranları dikkate alınarak geliştirilecektir.", söz konusu denge sağlanmış mıdır? Hedefin gerçekleşme oranı nedir?

12. "İklim değişikliği etkileri ile sayısında ve şiddetinde artış yaşanan taşkın, kuraklık gibi afetlerden kaynaklı zararlar azaltılacak, tahmin ve erken uyarı sistemleri geliştirilecektir.", hedefe konu erken uyarı sistemi geliştirilmiş midir? söz konusu hedefin gerçekleşme oranı nedir?

13. "Kırsal alanların sosyo-ekonomik gelişimine katkı sağlayacak şekilde, başta gençlerin ve kadınların tarımsal faaliyetlere yönlendirilmesi amacıyla mesleki eğitim programları uygulanacak ve teknoloji odaklı tarım projeleri hayata geçirilecektir.", hedefe konu kaç proje gerçekleştirilmiştir? Projelerden kaç kişi faydalanmıştır?