İşsizlik Sigortası Fonu'nun kullanımına ilişkin

İşveren, hizmet akdi 51 inci maddede belirtilen hallerden birisine dayalı olarak sona ermiş olan sigortalılar hakkında; örneği Kurumca hazırlanacak üç nüsha işten ayrılma bildirgesi düzenleyip, 15 gün içinde bir nüshasını Kuruma göndermek, bir nüshasını sigortalı işsize vermek ve bir nüshasını da işyerinde saklamakla yükümlüdür. (Ek cümle: 15/5/2008-5763/14 md.) Kurumca bu Kanuna göre yapılacak işlemlere ilişkin elektronik ortamda bilgi ve belge istenebilir veya bilgi ve belge verilebilir.

Sigortalı işsizlere bu Kanunda belirtilen esas ve usuller çerçevesinde, Kurumca aşağıda belirtilen ödemeler yapılır ve hizmetler sağlanır; a) İşsizlik ödeneği, b) 5510 sayılı Kanun gereği ödenecek sigorta primleri, c) Yeni bir iş bulma, d) Aktif işgücüi hizmetleri kapsamında kurs ve programlar.

Ayrıca Fonun bir önceki yıl prim gelirlerinin % 30'u; işgücünün istihdam edilebilirliğini artırmak, çalışanların vasıflarını yükselterek işsizlik riskini azaltmak ve teknolojik gelişmeler nedeniyle işsiz kalması beklenenlerin başka alanlara yönlendirilmesini sağlamak, istihdamı artırıcı ve koruyucu tedbirler almak ve uygulamak, işe yerleştirme ve danışmanlık hizmetleri temin etmek, işgücü piyasası araştırma ve planlama çalışmaları yapmak ve Fondan ödenmek üzere vize edilmiş sözleşmeli personel pozisyonlarında çalışanlar ile bunlardan ilgili mevzuatına göre Kurum kadrolarına atanan ve Kurumda çalışmaya devam eden personelin mali ve sosyal haklarına ilişkin ödemeleri gerçekleştirmek amacıyla kullanılabilir. Bu oranı %50'ye kadar çıkarmaya Cumhurbaşkanı yetkilidir.", şeklinde hükümler düzenlenmiş ve işçi koruma altına alınmıştır.

Bu çerçevede DISK-AR'ın Ağustos Ayında hazırladığı Işsizlik Sigortası Fonu (İSF) raporuna göre 2026'nin ilk 7 ayında 208,2 milyar TL'lik fon giderinin 92,2 milyar TL'si

doğrudan işveren teşvik ve destekleri ile işbaşı eğitim programlarına ayrıldığı, işçilere yapılan ödemeler ise 64,5 milyar TL'de kaldığı ve Haziran 2026'da 2 milyon 688 bin resmi işsizden yalnızca 460 bin 501'i işsizlik ödeneğinden yararlanabildiğini açıklamıştır. Rapora göre, 2016 yılında İSF giderleri içerisinde işsizlik sigortası ödemelerinin payı yüzde 37,4, doğrudan ve dolaylı işveren teşvik ve desteklerinin payı ise yüzde 20,3 seviyesindeydi. 2026 Ocak-Temmuz döneminde işsizlik sigortası ödemelerinin payı yüzde 31'e gerilerken, işverenlere yönelik doğrudan ve dolaylı teşviklerin payı yüzde 44,3'e yükseldi. Böylece 2016-2026 döneminde işçilere ayrılan pay 6,4 puan azalırken, işverenlere aktarılan kaynakların payı 24 puan arttı. Bu dönemde işverenlere yönelik teşvik, destek ve işbaşı eğitim programları için toplam 513,6 milyar lira harcandı. İşçilere yapılan işsizlik sigortası ödemelerinin toplamı ise 325 milyar lira oldu. Rapora göre, söz konusu dönemde İSF giderlerinin yüzde 49,7'si işverenlere yönelik kaynaklardan oluşurken, işçilere yapılan ödemelerin toplam giderler içerisindeki payı yüzde 31,5 seviyesinde kaldı.

Raporda işsizlik fonundan yararlananların sayısı -TÜİK ve İŞKUR'un Haziran 2026 verilerine göre- 2 milyon 688 bin resmi işsizden 460 bin 501'i kişi olduğu belirtildi. Buna göre, resmi işsizlerin yüzde 17,1'i işsizlik ödeneği alabilirken, yüzde 82,9'una karşılık gelen yaklaşık 2,2 milyon kişi ödenekten yararlanamadı.

Raporda görüldüğü üzere, Fonun kuruluş amacından saptığı ve kaynakların işsiz kalan çalışanlar için gelir güvencesinden ayrıldığı dikkate alınarak işsizlik ödeneğine hak kazanma koşullarının kolaylaştırılması, ödenekten yararlanma süresinin uzatılması ve ödenek miktarının yükseltilmesi, işsizlik ödeneğinin alt sınırının asgari ücretin altında olmaması, fonun gelir ve giderlerinin denetlenebilir ve kamuoyuna açık hale getirilmesi önem arz etmektedir. Bu bağlamda;