Kocaeli'de sosyal medyada yaptığı paylaşım nedeniyle devlet memurluğundan çıkarılan bir hemşireye ilişkin

Aşağıdaki şorularımın Sağlık Bakanı Sayın Kemal Memişoğlu tarafından Anayasa'nın 98'inci ve TBMM İçtüzüğü'nün ilgili maddeleri uyarınca yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

Kocaeli'de görev yapan hemşire İkra Avcı, Kuzey ve Doğu Suriye'de bir Kürt kadının saçlarının, IŞID'liler tarafından zorla kesilerek teşhir edilmesine tepki amacıyla kadınlar tarafından başlatılan dayanışma kampanyasına katılmış; saçlarını örerek gerçekleştirdiği sembolik dayanışma eylemini sosyal medya hesabından paylaşmıştır. Bu paylaşımın, IŞID'li çetelerce savaşın en korkunç tarafının gösterilmesine ilişkin bir tepki olarak, barışçıl bir durum olduğu izahtan varestedir.

Söz konusu paylaşım gerekçe gösterilerek hakkında adli ve idari soruşturma başlatılan Avcı, görevinden uzaklaştırılmış ve "terör örgütü propagandası" yaptığı iddiasıyla yargılanmıştır. Ancak ceza yargılaması 20 Mayıs 2026 tarihinde beraat kararıyla sonuçlanmıştır. Buna rağmen, hakkında yürütülen idari süreç sonucunda devlet memurluğundan çıkarma cezası uygulandığı ve böylece ceza yargılamasında beraat eden bir sağlık emekçisinin, aynı olay nedeniyle mesleğinden tamamen koparıldığı anlaşılmaktadır.

Gerekçenin tamamını göster (4 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt

Ceza yargılaması ile disiplin hukukunun birbirinden bağımsız olduğu yönündeki hukuki yaklaşım, idarenin aynı maddi olay karşısında sınırsız ve gerekçesiz biçimde ağır bir yaptırım uygulayabileceği anlamına gelmemektedir. Özellikle ifade özgürlüğünün kullanılması niteliğindeki barışçıl ve sembolik bir eylemin, kişinin kamu görevinden tamamen çıkarılmasını gerektirecek ağırlıkta bir disiplin ihlali olarak kabul edilmesi; hukuk devleti, ölçülülük, ifade özgürlüğü ve kamu hizmetine ilişkin disiplin yaptırımlarının amaçları bakımından ciddi soru işaretleri doğurmaktadır.

Anayasa'nın 26'ncı maddesiyle güvence altına alınan ifade özgürlüğü yalnızca söz ve yazıyla sınırlı olmayıp kişinin düşünce ve kanaatlerini sembolik eylemler de dahil olmak üzere çeşitli yollarla açıklamasını kapsamaktadır. Bir eylemin siyasi veya toplumsal bir anlam taşıması, tek başına cezalandırılmasını gerektirmemektedir. Müdahalenin demokratik toplum düzeninin gereklerine uygun, zorunlu ve orantılı olması gerekmektedir.

Bu olayda ise kadınlara yönelik şiddete tepki ve kadın dayanışması amacı taşıdığı ifade edilen, şiddet içermeyen sembolik bir eylemin, ceza yargılaması sonucunda beraatle sonuçlanmasına rağmen, kişinin devlet memurluğundan çıkarılmasıyla sonuçlanması, idari işlemin hukuki ve fiili dayanağının açık biçimde ortaya konulmasını zorunlu kılmaktadır.

Bu bağlamda;

SORULAR

1. İkna Avcı'nın devlet memurluğundan çıkarılmasına ilişkin kararın tarih ve sayısı nedir? Kararı hangi disiplin kurulu veya idari merci vermiştir?

2. Avcı hakkında verilen devlet memurluğundan çıkarma cezasının hukuki ve fiili gerekçesi nedir? Kararda hangi somut eylem, paylaşım veya deliller esas alınmıştır?

3. Avcı'nın aynı maddi olay nedeniyle yürütülen eeza yargılamasında 20 Mayıs 2026 tarihinde beraat etmiş olması, devlet memurluğundan çıkarma kararı verilirken nasıl değerlendirilmiştir? Mevcut bir beraat hükmüne rağmen neden Bakanlık hala Avcı'nın "suç" işlediği iddiasındadır?

4. Ceza mahkemesince suç oluşturmadığı sonucuna varılan maddi olay bakımından, disiplin hukukunda devlet memurluğundan çıkarma gibi en ağır yaptırımın uygulanmasını gerektiren hangi farklı ve somut fiiller tespit edilmiştir? Şayet böyle bir durum yahut Avcı'nın başkaca bir eylemi bulunmuyor ise, hangi gerekçeyle Avcı meslekten ihraç edilmiştir? Gerekçe olmaksızın disiplin hükümleri neden uygulanmıştır?

5. Avcı'nın eyleminin "terör örgütü propagandası" niteliğinde olduğu yönündeki idari değerlendirmeye dayanak oluşturan somut deliller nelerdir? Bu deliller Bakanlığınızın elinde mevcut mudur? Şayet böyle delillerin mevcudiyeti yok ise, alınan ihraç kararı dayanaktan yoksun olup, bu uygulama keyfiyetin yansıması değil midir?

6. Kadına yönelik şiddete tepki amacı taşıyan, şiddet içermeyen ve sembolik nitelikteki bir dayanışma eyleminin hangi disiplin hükmü kapsamında devlet memurluğundan çıkarma cezasını gerektirdiği değerlendirilmiştir?

7. Devlet memurluğundan çıkarma cezası verilmesinde ölçülülük ilkesi bakımından; fiilin niteliği, kamu hizmetine etkisi, kast, ortaya çıkan somut zarar ve daha hafif disiplin yaptırımlannm yeterli olup olmayacağı yönlerinden herhangi bir değerlendirme yapılmış mıdır?

8. Sağlık hizmeti sunan bir kamu görevlisinin mesai dışında gerçekleştirdiği ve kamu hizmetinin yürütülmesine doğrudan etkisi bulunmayan barışçıl bir sosyal medya paylaşımının, kamu görevinden tamamen çıkarılmayı gerektirecek nitelikte görülmesinin gerekçesi nedir?

9. Anayasa'nın 26'ncı maddesiyle güvence altına alınan ifade özgürlüğü bakımından, İkra Avcı'nın eyleminin ifade biçimi ve eylemin taşıdığı toplumsal bağlam idari soruşturma sırasında değerlendirilmiş midir?

10. Avcı'nın kadınlara yönelik şiddete karşı dayanışma amacı taşıyan eyleminin, kadın hakları ve toplumsal cinsiyete dayalı şiddete karşı farkındalık oluşturma çabası niteliği taşıyabileceği değerlendirilmiş midir?

11. Anayasa Mahkemesi'nin ifade özgürlüğüne ilişkin içtihadında ortaya koyduğu "zorunlu toplumsal ihtiyaç", "ilgili ve yeterli gerekçe" ve "orantıhhk" ölçütleri. Avcı hakkında verilen devlet memurluğundan çıkarma kararında dikkate alınmış mıdır?

12. Devlet memurluğundan çıkarma kararının, Anayasa'nın 2'nci maddesinde güvence altına alınan hukuk devleti ilkesi ve 13'üncü maddesinde düzenlenen ölçülülük ilkesi bakımından Bakanlığınızca veya ilgili idari mercilerce ayrıca değerlendirilmesi yapılmış mıdır?

13. İkna Avcı hakkında verilen devlet memurluğundan çıkarma kararının hukuka aykırı olduğunun veya ölçüsüz bir yaptırım uygulandığının tespit edilmesi halinde, kararın geri alınması, yeniden değerlendirilmesi veya Avcf nm görevine iadesi yönünde Bakanlığınızca bir işlem yapılacak mıdır?

14. İkna Avcı'nın devlet memurluğundan çıkarılmasına ilişkin süreçte kararın alınmasında veya soruşturmanın yürütülmesinde sorumluluğu bulunan idari merciler ve kişiler bakımından herhangi bir inceleme veya denetim yapılmış mıdır; haklarında idari, soruşturma başlatılmış mıdır? Yapılmamışsa yapılması planlanmakta mıdır?

15. Bakanlığınız bünyesinde, sağlık çalışanlarının mesai dışındaki sosyal medya paylaşımları, kadın haklarına ilişkin dayanışma eylemleri ve diğer barışçıl sembolik ifade biçimleri nedeniyle disiplin soruşturmasına tabi tutulmasına ilişkin açık, objektif ve öngörülebilir kriterler bulunmakta mıdır?

16. Bakanlığınız, sağlık çalışanlarının kadın hakları, kadına yönelik şiddet, insan hakları ve toplumsal sorunlara ilişkin barışçıl ifade ve dayanışma faaliyetlerinin, siyasi görüşleri nedeniyle ayrımcılığa uğramaksızın ifade özgürlüğü kapsamında korunması konusunda herhangi bir düzenleme veya uygulama geliştirmeyi düşünmekte midir?

17. Hukuk devletinin ve anayasanın güvence altına aldığı haklar bağlamında, İkra Avcı'nın yaşadığı mağduriyetin bireysel bir mağduriyet olmanın ötesinde hak ve özgürlüklerin korunması ve hukuk devleti ilkesinin zedelenmesine yol açtığı hususu değerlendirilecek midir? Keyfi kararların önlenmesi adına bir mekanizma oluşturulması yahut buna ilişkin çalışmalar yürütülmesi gündeminizde olacak mıdır?

18. Bir Kürt kadınının IŞID mensuplarının saldırı ve tehditlerine karşı onurunu, yaşam hakkını ve insanlık onurunu savunması suç mudur?