Sayıştayın 2025 Yılı Denetim Raporu'nda Kentsel Dönüşüm Başkanlığı ile ilgili yaptığı bazı tespitlere ilişkin

Aşağıdaki sorularımın Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum tarafından Anayasanın 98'inci ve TBMM İçtüzüğünün 96'ncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim.

ŞAR

SEE p KEM

Gerekçenin tamamını göster (4 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt

Anayasa Madde — 160; "Sayıştay, merkezi yönetim bütçesi kapsamındaki kamu idareleri ile sosyal güvenlik kurumlarının bütün gelir ve giderleri ile mallarını Türkiye Büyük Millet Meclisi adına denetlemek ve sorumluların hesap ve işlemlerini kesin hükme bağlamak ve kanunlarla verilen inceleme, denetleme ve hükme bağlama işlerini yapmakla görevlidir. Sayıştayın kesin hükümleri hakkında ilgililer yazılı bildirim tarihinden itibaren onbeş gün içinde bir kereye mahsus olmak üzere karar düzeltilmesi isteminde bulunabilirler. Bu kararlar dolayısıyla idari yargı yoluna başvurulamaz.

(Ek üçüncü fikra: 29/10/2005-5428/2 md.) Mahalli idarelerin hesap ve işlemlerinin denetimi ve kesin hükme bağlanması Sayıştay tarafından yapılır.", şeklindeki hükmü çerçevesinde düzenlenen 6085 sayılı Sayıştay Kanununa göre Sayıştay, kamuda hesap verme sorumluluğu ve mali saydamlık esasları çerçevesinde, kamu idarelerinin etkili, ekonomik, verimli ve hukuka uygun olarak çalışması ve kamu kaynaklarının öngörülen amaç, hedef, kanunlar ve diğer hukuki düzenlemelere uygun olarak elde edilmesi, muhafaza edilmesi ve kullanılması için Türkiye Büyük Millet Meclisi adına yapılacak denetimleri, sorumluların hesap ve işlemlerinin kesin hükme bağlanmasını ve kanunlarla verilen inceleme, denetleme ve hükme bağlama işlerini yerine getirilmektedir.

Bu kapsamda Kentsel Dönüşüm Başkanlığı 2025 Yılı Denetim Raporu hazırlanmış ve kamuoyu bilgisine sunulmuştur. Söz konusu Raporda, "Denetim Görüşünün Dayanağı Bulgular" başlığında, Başkanlığın iş ve işlemlerine ilişkin bazı bulgular tespit edilmiş ve öneriler sunulmuştur.

Bu bağlamda;

SORULAR

1. "Başkanlığa Tahsisli veya Başkanlığın Uhdesinde Bulunan Taşınmazların Envanter ve Kayıt İşlemlerinin Mali Tablolara Eksik Yansıtılması", bulgusuna ilişkin Raporda, "Başkanlığın mülkiyetinde, yönetiminde veya kullanımında bulunan taşınmazlara ilişkin taşınmaz formları ile taşınmaz icmal cetvellerinin hazırlanmadığı, taşınmazlara ilişkin bedel belirleme çalışmalarının yapılmadığı ve taşınmazların muhasebe sistemine kayıt işlemlerinin tamamlanmadığı görülmüştür.", tespitine yer verilmiş ve devamında " Yapılan incelemelerde, Başkanlığın kullanımına tahsis edilen veya fiilen uhdesinde bulunan bazı taşınmazlara ilişkin envanter bilgilerinin güncel olmadığı, Yönetmelik uyarınca düzenlenmesi gereken form ve cetvellerin hazırlanmadığı, bu taşınmazların bir kısmının muhasebe kayıtlarına hiç alınmadığı veya mali tablolarda eksik şekilde yer Adres: Halkla İlişkiler Binası 3.Kat B-312 TBMM-ANKARA aldığı, tahsis ve kullanım durumlarına ilişkin bilgilerin mali tablolar ile uyumlu olmadığı tespit edilmiştir. Kentsel Dönüşüm Başkanlığının görev ve faaliyetlerinin yürütülmesinde kullanılan taşınmaz varlıkların mali tablolarda gerçeğe uygun şekilde yer almaması; idarenin varlık yapısının olduğundan farklı görünmesi, mali tabloların doğruluğu ve güvenilirliği hakkında sağlıklı bilgi üretilmemesi sonuçlarını doğurmaktadır."

   "Kentsel Dönüşüm Başkanlığına tahsisli veya Başkanlığın uhdesinde bulunan tüm taşınmazlara ilişkin envanter kayıtlarının güncellenmesi, bu taşınmazların Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği hükümleri çerçevesinde muhasebe kayıtlarına alınması ve mali tablolarda tam, doğru ve gerçeğe uygun şekilde gösterilmesini teminen gerekli işlemlerin tesis edilmesi gerekmektedir.", önerisi dikkate ne tür çalışmalar planlanmaktadır? söz konusu işlem ilgili hesaplarda tam, doğru ve gerçeğe uygun şekilde gösterilmemesinin gerekçesi nedir?

   . "Rezerv Yapı ve Riskli Alanlardaki Uygulamalar Neticesinde Borçlandırılan Hak Sahiplerinin, Borç Tutarlarına İlişkin Tahakkuk Kayıtlarının Yapılmaması ve Tahsil Edilemeyen Kısımlar İçin Herhangi Bir Girişimde Bulunulmaması", bulgusuna ilişkin Raporda, "Rezerv yapı alanı veya riskli alan olarak kararlaştırılan yerlerde, dönüşüm uygulamaları neticesinde hak sahibi olarak belirlenen kişilerin borçlandırılması sonucu, borç tutarlarının tahakkuk kayıtlarının yapılarak muhasebe kayıtlarına yansıtılmadığı ve tahsili geçen ödemeler için herhangi bir işlemde bulunulmadığı görülmüştür.", tespitine yer verilmiş ve devamında "Yapılan incelemeler neticesinde, Kentsel Dönüşüm Başkanlığı tarafından rezerv yapı ve riskli alanlarda yürütülen dönüşüm uygulamaları sonucu hak sahipleri ile 39.337 adet sözleşme imzalandığı, bahsi geçen sözleşmelere binaen hak sahiplerine toplamda 12.679.946.734,34 TL tutarında borç tahakkuk ettirildiği, 3.657.573.137,61 TL tutarında tahsilat gerçekleştiği, 9.023.699.613,79 TL borcun henüz vadesinin gelmediği, 247.204.043,95 TL borcun gecikmeli tahsil edildiği, 541.421.976,80 TL tutarında borcun ise vadesi geçtiği halde henüz tahsilinin gerçekleşmediği görülmüştür. Başkanlıkça yapılan borçlandırma ve tahsilat işlemlerinde Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği'nin öngördüğü şekilde gelir hesaplarına ilişkin tahakkuk esasına yönelik mali kayıtların yapılmadığı, nakit esasına uygun olacak şekilde tahsilat işlemleri üzerine mali kayıtların gerçekleştiği tespit edilmiştir. Bunun yanında, tahakkuk kayıtları yapılmadığı için vadesinde tahsil edilemeyen tutarlara ilişkin mali tablolarda herhangi bir kayıt veya veri gözükmemektedir."

   "İdarenin 2025 yılı mali tablolarında, 127/227-Diğer Faaliyet Alacakları Hesabı, 121- - Gelirlerden Takipli Alacaklar Hesabı ve 600-Gelirler Hesabı itibarıyla hataya neden olunmuş olup mali tabloların tam ve doğru bilgi üretebilmesi adına gelir kalemlerinin tahakkuk esasına uygun olacak şekilde mali tablolara yansıtılması, vadesinde tahsili gerçekleşmeyen ve tahsili şüpheli hale gelen alacaklar için ise gerekli takip işlemlerinin başlatılarak ilgili hesapta izlenmesi gerekmektedir.", öneriler dikkate alınarak mali tabloların tam ve doğru bilgi üretebilmesi ve tahsili gerçekleşmeyen ve şüpheli hale gelen alacaklara ilişkin ne tür çalışmalar yapılmaktadır? Söz konusu işlemlerin gerekçesi nedir?

   Yel: 0 (312) 420 64 34-35 Faks: 0(312)42024 76 E-Mail: cem.avsar(2tbmm.gov.tr Adres: Halkla İlişkiler Binası 3.Kat B-312 TBMM-ANKARA

   Ben Doon

2. "Binalar Hesabında Kayıtlı Tutarlar İçin Hatalı Amortisman Ayrılması", bulgusuna ilişkin Raporda, "Dönüşüm Projeleri Özel Hesabına ait olan ve mali tablolarda 252- Binalar Hesabında yer alan varlıkların amortisman sürelerini doldurmadıkları halde tamamının amorti edildiği görülmüştür.", tespitine yer verilmiş ve devamında "Yapılan incelemede; Dönüşüm Projeleri Özel Hesabının 252-Binalar Hesabında takip edilen 313.607.825,80 TL varlığın tamamı kadar 257-Birikmiş Amortismanlar ve Değer Düşüklüğü Hesabı kullanılarak amortisman ayrıldığı tespit edilmiş, 16 Ekim 2023 tarihli ve 32341 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile kurulan Başkanlığa söz konusu taşınmazların 2023 yılında intikal ettiği ve amortisman ayırma sürelerini doldurmadıkları halde %2'lik amortisman oranına uyulmadan tamamı için amortisman ayrıldığı anlaşılmıştır."

   "Bu itibarla, İdarenin 2025 yılı mali tablolarında 257-Birikmiş Amortismanlar ve Değer Düşüklüğü Hesabı ile 630-Giderler Hesabında hataya neden olunmuştur." Söz konusu hatanın gerekçesi nedir? Bu hususta bir ihmal ve kusur olduğunu düşünüyor musunzu? Adres: Halkla İlişkiler Binası 3.Kat B-312 TBMM-ANKARA