TBMM'de kurulan Ön Ödemeli Gayrimenkul Satışlarında Yaşanılan Sorunların Araştırılması ve Alınabilecek Önlemlerin Belirlenmesi Alt Komisyonunca getirilen önerilerin uygulanmasına ilişkin
Kaynak göster
Celal Fırat (DEM Parti), 3 Ekim 2023 tarihinde 7/5018 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Ticaret Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 29 gün sonra, 1 Kasım 2023).
Celal Fırat (DEM Parti, İstanbul). “TBMM'de kurulan Ön Ödemeli Gayrimenkul Satışlarında Yaşanılan Sorunların Araştırılması ve Alınabilecek Önlemlerin Belirlenmesi Alt Komisyonunca getirilen önerilerin uygulanmasına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/5018, 3 Ekim 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-5018-tbmm-de-kurulan-on-odemeli-gayrimenkul-satislarinda-yasanilan-sorunlarin-arastirilmasi-ve (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/787a9d12-7e08-4dd9-9a90-018af9674f48
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 29 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıda belirtilen sorularımın Ticaret Bakanı Prof. Dr. Ömer BOLAT tarafından Anayasanın 98. ve TBMM İçtüzüğünün 96. ve 99. Maddeleri uyarınca yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.
Celal FIRAT İstanbul Milletvekili
Başta İstanbul/Esenyurt İlçesi olmak üzere ülkemizin değişik bölgelerinde, özellikle yüksek nüfus artışı hızından kaynaklanan konut ihtiyacını fırsat gören bazı kişiler, on binlerce insanı-daha çok toplumun dar ve orta gelirli vatandaşlarını- konut edindirmek vaadiyle kurdukları inşaat firmaları aracılığı ile "ön ödemeli konut satış" yöntemiyle, satış kampanyaları düzenlemiş ve paralar toplanmış, ancak, aradan uzun yıllar geçmesine rağmen hak sahiplerine konutlar teslim edilmemiş, bazı projelere hiç başlanmamış veya yarım bırakılarak on binlerce insanın mağduriyetine sebebiyet vermişlerdir.
Gerekçenin tamamını göster (17 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
Bu durumdaki vatandaşlar "Türkiye Konutla Dolandırılanlar Hak Sahipleri Platformu" adı altında bir araya gelmişlerdir. Söz konusu platforma göre mağdur olan tüketicilerin sayısı, büyük ağırlığı Esenyurt'ta olmak üzere, Türkiye genelinde yaklaşık 100.000 kişi civarındadır.
"Türkiye Konutla Dolandırılanlar Hak Sahipleri Platformu" tarafından, ön ödemeli konut satış sözleşmesi yapılarak maketten satış yoluyla konut satan şirketlerin teminat ve teslim yükümlülüklerini yerine getirmemesinin tüketici mağduriyetine neden olduğuna ilişkin çok sayıda başvuru TBMM Dilekçe Komisyonuna intikal etmiş ve ön ödemeli gayrimenkul satışları hakkında yaşanan sıkıntılar dikkate alınarak ilgili mevzuatın uygulanmasının gözden geçirilmesi ve bu alanda daha ayrıntılı inceleme gerekliliği anlaşılmış olduğundan, TBMM Dilekçe Komisyonu Genel Kurulu'nun 20.11.2019 tarihli ve 10 sayılı Kararı ile ayrıntılı bir çalışma yapılmak üzere, 3071 sayılı Dilekçe Hakkının Kullanılmasına Dair Kanunun 8'inci maddesinin ikinci fıkrasında sayılan yetkileri haiz olmak kaydıyla "Ön Ödemeli Gayrimenkul Satışlarında Yaşanan Sorunların Araştırılması ve Alınabilecek Önlemlerin Belirlenmesi Alt Komisyonu" kurulmuştur.
Söz konusu Komisyon; ön ödemeli konut satışları konusunda yaşan sorunları özetle; " Ön ödemeli satış sözleşmesi ile maketten satışı yapılan gayrimenkullere ilişkin geniş kapsamlı sorunların yaşandığı, " Sözleşme konusu gayrimenkullerin ya hiç ya da gereği gibi teslim edilmediği,
• Harçlar vb. kamusal yükümlülüklerin maliyetinin yüksek olması nedeniyle tüketicilerin resmi şekil şartlarına uygun sözleşme düzenlenmesinden feragat ettiği ya da buna yönlendirildiği,
Teminat sağlama yükümlülüğünün şirketlerce yerine getirilmediği,
• Mükerrer satışların yaşandığı,
• Bağlı kredi kullanımı nedeniyle tapuların ipotekli olduğu,
• Yabancılara yapılan satışlarda ön ödemeli gayrimenkullere ilişkin yoğun mağduriyetler bulunduğu,
• Kurumsal inşaat şirketlerinin yanı sıra küçük şirketlerce yapılan ön ödemeli satışlarda dolandırıcılık vakaları yaşandığı ve konu hakkında derdest davalar olduğu,
"* Ekonomik dalgalanma dönemlerinde satılan gayrimenkullerin fiili teslimi gerçekleşse dahi kredi kullanımı amacıyla tapuların devredilmediği, gibi tespitler yapmıştır.
Ön Ödemeli Gayrimenkul Satışlarında Yaşanan Sorunların Araştırılması ve Alınabilecek Önlemlerin Belirlenmesi Amacıyla TBMM'de kurulan Alt Komisyon, konu ile ilgili tarafların dinlendiği 6 toplantı yapmıştır.
TBMM'nin 27. Dönem 4. Yasam yılında yapılan bu toplantılar sonucunda 14/07/2021 tarihli, 15 sayılı Karar Raporunu yayımlayarak, konunun çözüme kavuşturulması için ilgili bakanlık, kamu ve kurum ve kuruluşlarına yapılması gereken düzelmelere ilişkin önerilerini sunmuştur.
Söz konusu rapora göre Bakanlığınız/Kurumunuz tarafından yerine getirilmesi gereken hususlar aşağıda tekrar hatırlatılmaktadır.
Ticaret Bakanlığı'ndan; Tüketicilerin sahip oldukları haklar ve yükümlülükler konusunda bilgilendirilmesini sağlamak amacıyla görsel, yazılı ve sosyal medyanın kullanımı yoluyla bilinçlendirici yayınlar hazırlanmasının; farkındalık arttırma faaliyetleri düzenlenmesinin, Bakanlık bünyesinde bulunan Reklam Kurulu aracılığıyla inşaat şirketlerinin reklamlarına sıkı denetim uygulanmasının, Uygulamadan kaynaklı sorunların tespiti sebebiyle, Bakanlığın denetleme yetkisine haiz olduğu sektörle alakalı tüm işlerde denetimlerini artırmasının, Ön ödemeli konut sektöründe uygulanan mevzuat ile uygulamaya ilişkin işlemler üzerinde denetimle yetkili kamu kurum ve kuruluşlarının uyum ve iş birliğinin arttırılması için;
Sektörde ihtiyaç duyulduğu belirtilen olası yasal düzenleme hazırlık çalışmalarında Ticaret Bakanlığı, Adalet Bakanlığı, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı ve ilgili diğer tüm kamu kurum ve kuruluşları arasında etkin katkının verilmesi amacıyla iş birliğinin sağlanmasının,
İSTENMESİNE 3071 sayılı Kanun ve TBMM İçtüzüğünün ilgili maddeleri gereğince oyçokluğuyla karar verilmiştir.
Bütün bunlara göre;
SORULAR
I- Çeşitli nedenlerle yarım bırakılmış ve projeden konut alan hak sahiplerinin mağdur olduğu sorunlu konut projelerinin idarenin denetiminde ve gözetiminde tamamlanıp hak sahiplerine teslim edilebilmesi için, Ön Ödemeli Gayrimenkul Satışlarında Yaşanan Sorunların Araştırılması ve Alınabilecek Önlemlerin Belirlenmesi Amacıyla TBMM'de kurulan Alt Komisyon'un, yukarıda yerine getirilmesi gereken, düzenleme, öneri ve tedbirlerden hangileri yerine getirilmiştir? Hangileri yerine getirilmemiştir? Yerine getirilmemişse sebepleri nelerdir? Yerine getirilemeyen öneriler ne zaman yerine getirilecektir?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Ömer Bolat, Ticaret Bakanı ·
İlgi (o : 10.10.2023 tarihli ve 43452547-120.07-E.1299779 sayılı yazınız.
İlgide kayıtlı yazıları ekinde yer alan, İstanbul Milletvekili Sayın Celal FIRAT tarafından verilen 715018 sayılı yazılı soru önergesinin cevabı hazırlanarak ekte sunulmuştur.
Bilgilerini ve gereğini arz ederim.
ÖreBelak
Prof. Dr. Ömer BOLAT
Bakan Ek : Soru Önergesi Cevabı (1 sayfa) Adres: Üniversiteler Mah. Dumlıpınar Cad. No.151 Çankaya/ANKARA Bilgi İçin:Soru Önergeleri Birimi faj "ek Faks No: (0312) 449 13 41 Telefon No: (0312) 449 1338 9 İnternet Adresi: www.ticaret.gov.tr
TİCARET BAKANLIĞI
İstanbul Milletvekili Sayın Celal FHFRAT'a Ait 7/5018 Sayılı Yazılı Soru Önergesine İlişkin Cevaplar:
Bakanlığımız görev ve yetki alanına giren hususlar itibarıyla önergenize ilişkin cevaplarımıza aşağıda yer verilmiştir:
) Bakanlığımızca, tüketicilerin sahip oldukları haklar ve yükümlülükler konusunda bilgilendirilmesini sağlamak ve farkındalıklarını artırmak amacıyla ön ödemeli konut satışlarına ilişkin ulusal ve yerel düzeyde yayın yapan radyo ve televizyon kanalları ile dijital ortamlarda yayınlanmak üzere kamu spotu hazırlanmıştır.
Öte yandan, Reklam Kurulu aracılığıyla 2021 yılından bugüne kadar 28 şirketin konut amaçlı taşınmaz satışlarına ilişkin reklam ve ilanları incelenmiş olup 22'si mevzuata aykırı bulunmuş, 16'sı hakkında durdurma cezası, 6'sı hakkında idari para ve durdurma cezaları verilmiş ve toplamda 934.272-TL idari para cezası uygulanmıştır.
Ayrıca, Bakanlığımızca tüketicilerin taraf olduğu ön ödemeli konut satış sözleşmelerine ilişkin denetimler yürütülmekte olup bu kapsamda, 2021 yılından 2023 yılına (30 Eylül itibarıyla) kadar toplam 76 firma denetlenmiş, tespit edilen aykırılıklar kapsamında 56.657.591,12 TL idari para cezası uygulanmıştır. 4 firmanın denetimi ise hâlihazırda devam etmektedir. 2015 yılından itibaren 14 şirket hakkında 8 soruşturma raporu düzenlenerek haklarında suç duyurusunda bulunulmuştur.
Diğer taraftan, 6502 sayılı Kanun kapsamında Bakanlığımız denetim yetkisini kullanarak tespit edilen aykırılıklara ilişkin gerekli idari yaptırımları uygulamakta, tüketicilerimizi yasal hakları konusunda bilgilendirmekte, ayrıca Türk Ceza Kanunu kapsamında suç teşkil ettiği tespit edilen durumlar Cumhuriyet Başsavcılıklarına intikal ettirilmektedir. Bakanlığımızın 6502 sayılı Kanun kapsamında, ön ödemeli konut satışlarına ilişkin görevlerini yerine getirdiği ve yetkilerini kullandığı değerlendirilmektedir.
Bununla birlikte, yarım bırakılmış konut projelerinin idarenin denetiminde ve gözetiminde tamamlanıp hak sahiplerine teslim edilmesi hususunda Bakanlığımıza verilmiş bir görev bulunmamakta olup Bakanlığımız sorumluluğundaki mevzuatta da bu yönde bir görev veya yetki yer almamaktadır.