Uşak'taki taşınmaz kültür varlıklarının korunması amacıyla yürütülen çalışmalara ilişkin

Aşağıdaki sorularımın T.C. Kültür ve Turizm Bakanı Sayın Mehmet Nuri Ersoy tarafından yazılı olarak yanıtlanmasını Anayasa'nın 98. ve TBMM İç Tüzüğü'nün 96. maddeleri gereğince talep ederim.

Op. Dr. Ali KARAOBA Uşak; tarihi kent dokusu, geleneksel konut mimarisi, Kurtuluş Savaşı hafızası, eski mahalleleri, taş ve ahşap işçiliği, avlulu evleri, sokak dokusu, somut ve somut olmayan kültürel mirasıyla korunması gereken önemli şehirlerimizden biridir. Uşak'ın Aybey, Işık, Karaağaç, Kurtuluş ve benzeri tarihi mahalleleri başta olmak üzere şehrin farklı noktalarında yer alan sivil mimarlık örnekleri yalnızca eski konutlar değil; kentimizin hafızasını, yaşam biçimini, mimari karakterini ve kuşaklar arası kültürel sürekliliğini taşıyan yapılardır.

Yerel basına yansıyan haberlerde Uşak'ta koruma altına alınan 553 taşınmaz kültür varlığının 253'ünü sivil mimarlık örneklerinin oluşturduğu; ancak bu yapıların kaçının aktif olarak kullanıldığı, kaçının boş bırakıldığı, kaçının yıkılma riski altında olduğu, hangilerinin restorasyon beklediği ve hangilerinin kamusal/ kültürel işlevle yaşatıldığı konusunda kamuya âçık yeterli envanter bulunmadığı belirtilmektedir. Tarihi yapıları yalnızca tescillemek yeterli değildir. Tescilli yapıların korunması, onarılması, işlevlendirilmesi, mahalle dokusuyla birlikte yaşatılması ve gelecek kuşaklara aktarılması kamu sorumluluğudur. Uşak'ın tarihi evleri kaderine terk edilmemeli; kültür rotaları, kent müzesi bağlantıları, sanat atölyeleri, konukevi, kültür evi, Sos1T gastronomi, el sanatları ve turizm odaklı projelerle yeniden kentin yaşamına kazandırılmalıdır. Bu bağlamda;

SORULAR

1. Uşak ilinde koruma altında bulunan 553 taşınmaz kültür varlığının türlerine göre dağılımı nedir? Bu varlıkların kaçını sivil mimarlık örnekleri, kaçını anıtsal yapılar, kaçını dini yapılar, kaçını çeşme, köprü, mezarlık, arkeolojik alan veya diğer kültür varlıkları oluşturmaktadır?

2. Uşak'ta tescilli olduğu belirtilen 253 sivil mimarlık örneğinin kaçının kullanıldığı, kaçının boş olduğu, kaçının metruk durumda bulunduğu, kaçının yıkılma riski taşıdığı ve kaçının restorasyon beklediği Bakanlığınızca tespit edilmiş midir?

3. Uşak'taki tescilli sivil mimarlık örneklerinin mahalle, ada-parsel, mülkiyet durumu, kullanım durumu, fiziki durumu ve restorasyon ihtiyacını gösteren güncel bir envanter çalışması var mıdır? Yoksa böyle bir çalışma başlatılacak mıdır?

4. Aybey, Işık, Karaağaç, Kurtuluş ve Uşak'ın eski mahallelerinde yer alan tarihi evlerin korunması için Bakanlığınızca son beş yılda hangi restorasyon, bakım, onarım, proje ve hibe destekleri sağlanmıştır?

5. Uşak'ta özel mülkiyette bulunan tescilli tarihi evlerin korunması amacıyla maliklere proje desteği, restorasyon hibesi, düşük faizli kredi, teknik danışmanlık veya vergi/harç kolaylığı sağlanmış mıdır?

6. Uşak'taki tarihi evlerin kültür turizmine kazandırılması için "Uşak Tarihi Evleri Rotası", "Eski Uşak Mahalleleri Kültür Yolu" veya benzeri bir kültür-turizm projesi Bakanlığınızın gündeminde midir?

7. Uşak'taki tescilli yapıların korunması, restorasyonu ve yeniden işlevlendirilmesi için Bakanlığınız; Uşak Valiliği, Uşak Belediyesi, İl Özel İdaresi, Uşak Üniversitesi, meslek odaları ve sivil toplum kuruluşlarıyla ortak bir eylem planı hazırlayacak mıdır?

8. Uşak'ın tarihi evlerinin yok olmaması, boş kalmaması ve kentin kültürel yaşamına kazandırılması için Bakanlığınızın 2026 ve sonrası döneme ilişkin somut yatırım, hibe, proje ve takvim planı nedir?