İstanbul'da yaşanan sel felaketinden etkilenen işçilere ilişkin

Aşağıdaki sorularımın Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Sayın Vedat Işıkhan tarafından Anayasa'nın 98, TBMM İç Tüzüğü'nün 96 ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

Çabenekr

İstanbul başta olmak üzere Marmara Bölgesi'nde etkili olan şiddetli yağışlar, işçilerin yaşamını tehdit eden çalışma koşullarını, altyapı sorunlarını ve rant odaklı kentleşme politikalarının sonuçlarını bir kez daha ortaya çıkarmıştır.

Gerekçenin tamamını göster (7 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt

Eyüpsultan Kemerburgaz'da 29 Eylül'de, yağış nedeniyle çalışmaya ara verilmesine rağmen tabela montajına gönderilen 19 yaşındaki Mazlum Gürbüz elektrik akımına kapılarak yaşamını yitirmiş, 18 yaşındaki Levent Çelik yaralanmıştır. Yaralı işçi, işten çıkarılma korkusuyla yağmur altında çalışmak zorunda kaldıklarını açıklamıştır.

15 Ekim'de Sarıyer Ayazağa Mahallesi Kemerburgaz Caddesi üzerindeki şirketlerde gece vardiyasında çalışan yaklaşık 200 kişi, iş yerlerini su basması nedeniyle mahsur kalmış ve kurtarma ekiplerince tahliye edilmiştir. Bu işçilerin hangi şirketlerde, hangi işkollarında çalıştıkları kamuoyuna açıklanmamıştır.

Kocaeli Ford Otosan fabrikasında üretim alanını su bastığı, çatının çöktüğü, buna rağmen üretimin sürdürüldüğü işçiler tarafından dile getirilmiştir. Fatih Balat'ta ise 14 yaşındaki Mahmut Işıldak, su birikintisinde elektrik akımına kapılarak yaşamını yitirmiştir.

Okulların tatil edildiği, yurttaşlara zorunlu olmadıkça dışarı çıkmamalarının söylendiği koşullarda işçilerin fabrikalarda, şantiyelerde ve iş yerlerinde çalışmayâ devam etmek zorunda bırakılması, işçilerin can güvenliğini hiçe sayarak üretimin sürdürülmesi dayatmasını bir kez daha açığa çıkarmıştır. Çocukların okula gitmesinin tehlikeli sayıldığı koşullarda işçilerin çalışması neden tehlikeli görülmemektedir? İşçilerin yaşamı, sermayenin kârından daha mı değersizdir? :

TMMOB'a bağlı meslek odalarının da dikkat çektiği plansız kentleşme, dere yataklarının yapılaşmaya açılması ve altyapı yetersizlikleri, yağışların sonuçlarını ağırlaştırmaktadır. Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın 2017 yılında İstanbul için söylediği "Biz bu şehre ihanet ettik, hâlâ da ihanet ediyoruz, ben de bundan sorumluyum" sözlerinin üzerinden dokuz yıl geçmiştir.

Bugün yağışlarda dahi işçilerin güvenliğinin sağlanamadığı İstanbul'da, beklenen büyük Marmara depreminde fabrikalarda, şantiyelerde, sanayi bölgelerinde ve işçi mahallelerinde yaşayan milyonlarca insanın karşı karşıya kalacağı tehlike çok daha büyüktür.

Bu bağlamda;

SORULAR

1. İstanbul ve Marmara Bölgesi'ndeki son şiddetli yağışlarda kaç işçi yaşamını yitirmiş, yaralanmış veya iş yerlerinde mahsur kalmıştır? Kaç iş yeri denetlenmiş, kaç işveren hakkında işlem yapılmıştır?

2. Eyüpsultan'da Mazlum Gürbüz'ün yaşamını yitirdiği olayda, işçilerin işten çıkarılma korkusuyla yağış altında çalışmaya zorlandıkları iddiaları araştırılmış mıdır? Sorumlu patronlar hakkında hangi işlemler yapılmıştır?

3. Sarıyer Ayazağa'da sel suları nedeniyle mahsur kalan yaklaşık 200 işçi hangi şirketlerde, hangi işkollarında çalışmaktadır? Meteorolojik uyarılara rağmen gece vardiyası neden sürdürülmüştür? Patronlar hangi güvenlik önlemlerini almıştır? Bu iş yerleri hakkında denetim ve soruşturma başlatılmış mıdır?

4. Kocaeli Ford Otosan fabrikasında üretim alanını su bastığı ve çatının çöktüğü hâlde üretimin sürdürüldüğü iddiaları araştırılmış mıdır? İşçilerin can güvenliğini tehlikeye atan koşullar nedeniyle patronlar hakkında herhangi bir yaptırım uygulanmış mıdır?

5. Okulların tatil edildiği ve bazı kamu çalışanlarının idari izinli sayıldığı koşullarda özel sektör ve fabrikalarda çalışan işçiler neden ücretli izin kapsamına alınmamıştır? Ağır hava koşullarında işçilerin işten çıkarılma ve ücret kaybı korkusu yaşamadan çalışmaktan kaçınma hakkını kullanmaları için hangi önlemler alınacaktır?

6. İstanbul ve Marmara Bölgesi'ndeki fabrikalar, şantiyeler, tersaneler, depolar ve organize sanayi bölgelerinin sel, elektrik kaçağı ve deprem risklerine karşı denetimi yapılmış mıdır? Kaç iş yeri riskli bulunmuş, kaçının faaliyeti durdurulmuştur?

7. Beklenen büyük Marmara depremine karşı işçilerin çalışma alanlarında güvenliğini sağlayacak, tahliye ve acil müdahale önlemlerini içeren bir plan bulunmakta mıdır? Bu planların hazırlanmasına sendikalar ve ilgili meslek odaları dahil edilmiş midir?

8. Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın İstanbul'a ilişkin siyasi sorumluluğu kabul eden açıklamasının üzerinden dokuz yıl geçmişken, işçilerin yağışlarda dahi ölüm ve yaralanma tehlikesiyle karşı karşıya kalmasının sorumluluğu kimdedir? Bakanlığınız, işçilerin yaşam hakkını güvence altına almak için daha kaç yeni yeni işçi ölümünü beklemektedir?

9. Cumhurbaşkanı Erdoğan, 1 Mayıs 2025 tarihinde Cumhurbaşkanlığı Külliyesi'nde işçi ve işveren temsilcileriyle yaptığı toplantıda, "Türkiye Yüzyılı' nı, Emeğin ve Alın Terinin Yüzyılı yapmak için elimizden gelen her türlü gayreti göstereceğiz" demiştir. Aradan geçen sürede işçilerin yağmur altında elektrik akımına kapılarak yaşamını yitirdiği, sel sularının ortasında mahsur kaldığı, işini kaybetme korkusuyla tehlikeli koşullarda çalışmak zorunda bırakıldığı bir tablo ortaya çıkmıştır. İktidarın vadettiği "Emeğin ve Alın Terinin Yüzyılı" bu mudur?