2026 yılında Erzurum'da şap hastalığına karşı alınan önlemlere ilişkin

Aşağıdaki sorularımın Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı tarafından Anayasa'nın 98'inci ve TBMM İçtüzüğü'nün 96'ncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim. -

Meral Daniş Beştaş Erzurum Milletvekili

Çevre illerde şap hastalığının tespit edilmesinin ardından, hastalığın Erzurum'a yayılmasını önlemek amacıyla Erzurum Büyükşehir Belediyesi Canlı Hayvan Pazarı'nın bir ay süreyle kapatıldığı bildirilmiştir. Söz konusu kararın hayvan sağlığının korunması açısından gerekçeleri kadar, Erzurum'daki hayvancılık faaliyetlerine, hayvan ticaretine ve üreticilerin gelirlerine etkilerinin de somut verilerle açıklanması gerekmektedir.

Bu kapsamda, hastalığın yayılımına ilişkin güncel verilerin, alınan tedbirlerin sonuçlarının ve üreticilerin uğradığı olası ekonomik kayıplara karşı geliştirilen desteklerin açıklığa kavuşturulması önem taşımaktadır.

Bu çerçevede;

SORULAR

1. 1 Ocak 2026 tarihinden önergenin cevaplandığı tarihe kadar Erzurum'da şap hastalığı şüphesiyle incelemeye alınan, hastalık tespit edilen ve karantinaya alınan işletme sayısı kaçtır? Bu sayı ilçelere ve aylara göre nasıl dağılmaktadır?

2. Aynı dönemde Erzurum'da şap hastalığı nedeniyle hastalandığı tespit edilen, telef olan veya itlaf edilen büyükbaş ve küçükbaş hayvan sayısı kaçtır? Veriler ilçe ve hayvan türüne göre ayrı ayrı açıklanacak mıdır?

3. Erzurum'da şap hastalığına karşı 2026 yılı içinde kaç hayvana aşılama yapılmıştır? İl genelindeki tahmini toplam hayvan varlığı, aşılanması hedeflenen hayvan sayısı ve gerçekleşen aşılama oranı nedir? Aşılama çalışmaları hangi tarihlerde ve hangi ilçelerde yürütülmüştür?

4. Çevre illerde şap hastalığının tespit edilmesinin ardından Erzurum'a giriş yapan hayvanların sevk belgeleri, sağlık kontrolleri ve nakil güzergâhlarına yönelik hangi denetimler gerçekleştirilmiştir? 2026 yılı içinde kaç hayvan sevki denetlenmiş, kaç sevkte mevzuata aykırılık tespit edilmiş ve kaç idari yaptırım uygulanmıştır?

5. 5S. Erzurum Büyükşehir Belediyesi Canlı Hayvan Pazarı'nın kapatılmasına ilişkin karar hangi tarihte alınmıştır? Kararın alınmasına dayanak oluşturan İV/İlçe Hayvan Sağlık Zabıtası Komisyonu kararı veya diğer idari kararların tarih ve sayıları nelerdir? Kapatma kararının süresi hangi bilimsel ve veterinerlik ölçütlerine göre belirlenmiştir?

6. Canlı hayvan pazarının kapatıldığı tarihten önceki üç aylık dönemde pazarda işlem gören hayvan sayısı, gerçekleşen satış sayısı ve toplam işlem hacmi ne kadardır? Kapatma süresince gerçekleşemeyen satışları ve üreticilerin ekonomik kayıplarını belirlemek amacıyla Bakanlığınızca veya ilgili kurumlarca bir çalışma yapılmış mıdır? Yapılmışsa sonuçları nelerdir?

7. Pazarın kapatılması nedeniyle hayvanlarını satamayan yetiştiricilerin yem, bakım, veterinerlik ve nakliye giderlerindeki artışın belirlenmesine yönelik bir çalışma yapılmış 5) mıdır? Bu kapsamda kaç yetiştirici etkilenmiş, tahmini toplam ekonomik kayıp ne kadar olarak hesaplanmıştır?

8. Şap hastalığı nedeniyle hayvan hareketlerine yönelik Erzurum'da hangi kısıtlamalar uygulanmaktadır? İl genelinde veya belirli ilçelerde hayvan sevki yasaklanmış ya da sınırlandırılmış mıdır? Uygulanan kısıtlamaların başlangıç ve bitiş tarihleri ile hukuki dayanakları nelerdir?

9. Canlı hayvan pazarının yeniden açılması için gerekli görülen epidemiyolojik ve veterinerlik koşulları nelerdir? Pazarın yeniden açılıp açılmayacağına ilişkin değerlendirmeyi hangi kurum yapacaktır? Kararın hangi ölçütlere göre verileceği ve üreticilere nasıl duyurulacağı açıklanacak mıdır?

10. Şap hastalığı nedeniyle hayvanları hastalanan, telef olan veya satış yapamayan Erzurumlu yetiştiricilere yönelik mevcut destek ve tazminat mekanizmaları nelerdir? 2026 yılı içinde Erzurum'da kaç yetiştirici bu desteklerden yararlanmış, toplam ne kadar ödeme yapılmıştır?

11. Erzurum'da şap hastalığıyla mücadele kapsamında 2026 yılı için ayrılan ödenek ne kadardır? Aşılama, dezenfeksiyon, laboratuvar incelemeleri, denetimler ve üreticilere yapılan ödemeler için harcanan tutarlar ayrı ayrı nedir?

12. Hastalığın yayılmasının önlenmesi amacıyla Erzurum İl Tarım ve Orman Müdürlüğü, belediyeler ve ilgili diğer kurumlar arasında nasıl bir koordinasyon mekanizması kurulmuştur? 2026 yılı içinde bu kapsamda kaç koordinasyon toplantısı yapılmış, hangi kararlar alınmış ve bu kararların ne kadarı uygulanmıştır?