Ankara Sincan Kadın Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda bulunan bazı mahkumların koşullu salıverilmeden yararlandırılmadığı iddiasına ilişkin
Kaynak göster
Çiçek Otlu (DEM Parti), 12 Ekim 2023 tarihinde 7/5437 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Adalet Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 215 gün sonra, 14 Mayıs 2024).
Çiçek Otlu (DEM Parti, İstanbul). “Ankara Sincan Kadın Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda bulunan bazı mahkumların koşullu salıverilmeden yararlandırılmadığı iddiasına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/5437, 12 Ekim 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-5437-ankara-sincan-kadin-kapali-ceza-infaz-kurumunda-bulunan-bazi-mahkumlarin-kosullu-saliveril (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/101b60e9-32a8-4ff9-a516-018b281c5b5d
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 215 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)yi 'g. TBMM
• 19 7 SYEŞİLLER VE SOL. GELECEK PARTİSİ , . , GRUP BAŞKANLIĞI
Gerekçenin tamamını göster (9 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
) * Sayı > | | 5437
.össesnesaa veşi so " Tarih 202
Aşağıdaki sorularımın Adalet Bakanı Yılmaz Tunç tarafından Anayasanın 98. ve
İçtüzüğün 96. ve 99. Maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.
O0kHlu Çiçek OTLU İstanbul Milletvekili Özgürlük İçin Hukukçular Derneği Ankara Şubesi'nin Sincan Kadın Kapalı Ceza İnfaz Kurumu'nda tahliye hakkı kazanmış olmasına rağmen tahliye edilmeyen hükümlülerle ilgili hazırladığı "Sincan Kadın Kapalı Hapishanesi Özelinde Şartlı Tahliye Hakları Elinden Alınan Kadın Mahpuslar" başlıklı raporunda;
"e Covid 19 pandemisi gerekçe gösterilerek 2020 yılında infaz mevzuatında yapılan düzenlemelerle adli hükümlülerin infaz süresinde indirim yapılırken, siyasi hükümlüler bakımından hiçbir değişiklik yapılmadığı, bu düzenlemelerin ayrımcı, Anayasa'ya ve uluslararası sözleşmelere aykırı olduğu, e Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun ile Gözlem ve Sınıflandırma Merkezleri ile Hükümlülerin Değerlendirmesine Dair Yönetmelik'te de değişiklik yapılarak getirilen bu iki düzenleme ile birlikte birçok hapishanede şartlı tahliye günü gelen mahpusların, İdare ve Gözlem Kurulu'nun raporları ile şartlı tahliyelerinin reddedildiği, e Sincan Kadın Kapalı Ceza İnfaz Kurumu'nda 2021 yılından bu yana şartlı tahliye tarihi gelen hiçbir siyasi tutuklunun bu hakkı kullanamadığı, 14 kadın siyasi tutuklunun tahliye hakkının engellendiği, 14 kadından ikisinin bu süre içinde normal tahliye sürelerini doldurdukları için 'hak ederek' tahliye oldukları, e Şartlı tahliye hakkı engellenen diğer 12 kadın tutuklunun; Mukaddes Kubilay, Zeynep Han Bingöl, Rozerin Kurt, Sabite Ekinci, Jiyan Ateş, Özlem Demir, Sedef Demir, Nedime Yaklav, Nejla Yıldız, Dilan Oynaş, Berin Sarı, Sermin Demirdağ olduğu, tahliyelerinin toplam 9 ile 15 ay ertelendiği,
Cezaevi İdare ve Gözlem Kurulu'nun yetki alanı sadece iyi hal değerlendirmesi olmasına rağmen değerlendirmeyi şartlı salıvermeye ilişkin karar almak üzere yaptığı, bu kararların hakimlikler ve mahkemeler tarafından objektif olarak incelenmediği, idarenin keyfi kararlar verdiği, tutuklular veya avukatları tarafından istenen belgelerin getirilmediği, iddiaya konu disiplin cezaları ile ilgili kamera görüntülerinin incelenmesi taleplerinin Oo gerekçesiz reddedildiği, iyi hale ilişkin olumsuz değerlendirme gerekçelerinin ise olmayan disiplin soruşturmalarına, kaldırılmış disiplin cezalarına, pişmanlık dayatmasına, açık soruşturma dosyalarına, somut dayanağı olmayan "toplumla bütünleşmeye hazır olmadığı" kanaatine dayandığı, e Tutukluların iyi hal değerlendirmeleri için toplanan kurulda bulunması gereken İl Sağlık Müdürlüğü'nden ve Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı'ndan bir uzmanın yer almadığı, iyi hal kararını verme yetkisini fiilen cezaevi müdürü ile başgardiyanın kullandığı, bu durumun evrensel hukuk ilkelerine aykırı olduğu, bilgisi yer almaktadır.
Cezaevi İdare ve Gözlem Kurulları, geçmiş dönem disiplin cezaları ve gelecekte suç işleyebileceği gibi gerekçelerle tutukluların iyi halli olmadıklarına karar vermektedir. Anayasa'nın 38. Maddesine göre; kimse, işlendiği zaman yürürlükte bulunan kanunun suç saymadığı bir fiilden dolayı cezalandırılamaz; kimseye suçu işlediği zaman kanunda o suç için konulmuş olan cezadan daha ağır bir ceza verilemez. Anayasa, yasalar ve uluslararası sözleşmelere rağmen, Sincan Kadın Kapalı Ceza İnfaz Kurumu'nda, İdare ve Gözlem Kurulu'nun, soyut gerekçelere dayandırılan, keyfi, hukuk dışı ve ayrımcılık içeren kararlarıyla tahliyelerin engellenmesi ciddi mağduriyetler yaratmakta, evrensel hukuk ilkelerine ve insan haklarına aykırılık teşkil etmektedir.
Bu bağlamda;
SORULAR
Sincan Kadın Kapalı Ceza infaz Kurumu'nda kalmakta olan, Mukaddes Kubilay, Zeynep Han Bingöl, Rozerin Kurt, Sabite Ekinci, Jiyan Ateş, Özlem Demir, Sedef Demir, Nedime Yaklav, Nejla Yıldız, Dilan Oynaş, Berin Sarı, Sermin Demirdağ'ın, İdari ve Gözlem Kurulu kararları ile tahliyelerinin ertelendiği Bakanlığınızın bilgisi dahilinde midir? Tahliyelerini engelleme gerekçeleri araştırılacak mıdır?
Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun ve Gözlem ve Sınıflandırma Merkezleri ile Hükümlülerin Değerlendirmesine Dair Yönetmelik'te de yapılan düzenlemelerden sadece adli tutukluların yararlandırıldığı, bu durumun Anayasa'ya ve uluslararası sözleşmelere aykırı olduğu iddialarına ilişkin açıklamanız var mıdır?
Sincan Kapalı Kadın Ceza İnfaz Kurumu'nda tutukluların iyi hal değerlendirmesi için toplanan kurulda Gözlem ve Sınıflandırma Merkezleri ile Hükümlülerin Değerlendirmesine
Dair Yönetmeliğin 13. Maddesinde belirtilen Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı ve Sağlık Bakanlığı il veya ilçe müdürlükleri tarafından görevlendirilen birer uzmanın olmamasının gerekçesi nedir?
İdare ve Gözlem Kurulu'nun yetki alanının sadece iyi hal değerlendirmesi olmasına rağmen, değerlendirmeyi şartlı salıvermeye ilişkin karar almak üzere yaptığı, bu kararların mahkemeler tarafından objektif olarak incelenmediği iddiası araştırılacak mıdır?
Tutukluların tahliyesinin İdare ve Gözlem Kurulu tarafından keyfi bir şekilde engellenmesini önlemek amacıyla Bakanlığınızın yaptığı bir çalışma var mıdır?
Tutuklular veya avukatları tarafından istenen belgelerin getirilmemesinin, tahliyeleri engellemeye konu edilen disiplin cezaları ile ilgili kamera görüntülerinin incelenmemesinin gerekçesi nedir?
Sincan Kadın Kapalı Ceza İnfaz Kurumu'nda şartlı salıvermenin önünde engel haline getirilmiş disiplin soruşturmasına konu edilen eylemlerin; semaver kirecini temizlemek için semavere limon koyma, şarkı söyleme, dış kantinden alınan yeşillikleri sterilize etmek için yapılan sirke gibi nedenler olduğu Bakanlığınızın bilgisi dahilinde midir?
Tutukluların iyi halli olmaması ve verilen disiplin cezasının tamamen sübjektif gerekçelere dayandığı ve verilen kararların hukuka aykırı olduğu iddiaları araştırılacak mıdır?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Yılmaz Tunç, Adalet Bakanı ·
1307919 sayılı yazı.
İlgi yazınız ekinde alınan, İstanbul Milletvekili Çiçek Otlu tarafından Bakanlığımıza yöneltilip yazılı olarak cevaplandırılması istenilen 7/5437 Esas Nolu soru önergesine ilişkin, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün 99. maddesi uyarınca hazırlanan cevap ilişikte sunulmuştur.
Yılmaz TUNÇ Bakan Soru önergesi cevabı (1 adet)
ADALET BAKANLIĞI benin Mevzuat Genel Müdürlüğü Sayı : E-56020453-610-909-1135/1635 Konu : Yazılı soru önergesi AL, / 2024
Sayın Çiçek OTLU İstanbul Milletvekili
Bakanlığımıza yöneltilip yazılı olarak cevaplandırılması istenilen 7/5437 Esas Nolu soru önergesinin cevabı aşağıda sunulmuştur.
İ- Ceza ve infaz mevzuatımızda "siyasi tutuklu" veya "siyasi hükümlü" kavramları bulunmamaktadır. 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanununun 2. maddesinde terör suçlusu, 3. maddesinde ise terör suçları tanımlanmıştır. Ayrıca 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanunun, hükümlülerin gruplandırılmasını düzenleyen 24. maddesi ile hükümlünün barındırılması ve yatırılmasını düzenleyen 63. maddesinde "terör suçluları"ndan söz edilmektedir. Buna göre ceza infaz kurumlarında, terör suçlarından hükümlü terör suçluları ile terör suçlarından tutuklu veya hükümözlü kişiler barındırılmaktadır.
H- 5275 sayılı Kanunun 37. maddesinin birinci fıkrasında, kurumda, düzenli bir yaşamın sürdürülmesi, güvenliğin ve disiplinin sağlanması bakımından kanun, yönetmelikler ile idarenin uyulmasını emrettiği veya gerekli kıldığı davranış ve tutumlar, kusurlu olarak ihlâl edildiğinde, hükümlüler hakkında eylemlerinin niteliği ile ağırlık derecesine göre Kanunda belirtilen disiplin cezalarının uygulanacağı hükmü yer almaktadır.
Kanunun 38. maddesinde hükümlü ve tutukluların belirtilen kurallara uymamaları hâlinde uygulanabilecek disiplin cezalarına yer verilmiş olup, 39 ilâ 44, maddelerinde disiplin cezalarının niteliği, uygulanma usulleri ile bu cezaları gerektiren eylemler, 47 ve 48. maddelerinde ise disiplin cezasını gerektiren eylemlerin tekrarı halinde belirlenecek disiplin cezaları ile disiplin cezalarının soruşturulması, infaz edilmesi ve kaldırılması usulleri düzenlenmiştir.
Ayrıca hükümlü ve tutukluların kurum idaresinin kendileriyle ilgili her türlü disiplin işlemine karşı infaz hâkimliği nezdinde şikâyet, infaz hâkimliği kararlarına karşı ise ağır ceza mahkemesi nezdinde itiraz hakkı bulunduğu malumlarıdır. Bu şekilde bağımsız yargı denetiminden geçerek kesinleşen disiplin cezası kararları infaz edilmekte olup bu kararların uygulanmasında herhangi bir keyfilik söz konusu değildir.
HE A) 5275 sayılı Kanunun "Koşullu salıverilme" kenar başlıklı 107. maddesinde, "Mükerrirlere ve bazı suç faillerine özgü infaz rejimi ve denetimli serbestlik tedbiri" kenar başlıklı 108. maddesinde ve 3713 sayılı Kanununun "Koşullu salıverilme" kenar başlıklı 17. maddesinde, koşullu salıverilme süreleri ve oranları ayrıntılı olarak düzenlenmiştir.
B) 5275 sayılı Kanunun;
1. "Disiplin cezasını gerektiren eylemlerin tekrarı, disiplin cezalarının infazı ve
UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http:/vatandaş.uyap.gov.tr adresinden EBXS6HK - xVOddOa - /j/L4Mj - tI7K20- ile erişebilirsin
ADALET BAKANLIĞI demeni EİN, Mevzuat Genel Müdürlüğü kaldırılması" kenar başlıklı 48. maddesinin üçüncü fıkrasının (b) bendinde, disiplin cezalarının tamamı infaz edilip kaldırılmadıkça koşullu salıverilme işleminin yapılmayacağı, ancak bu sürenin hakederek salıverme tarihini geçemeyeceği; dördüncü fıkrasında, infaz edildiği tarihten itibaren disiplin cezasının kaldırılmasında ve iyi hâlin kazanılmasında verilen disiplin cezasının niteliğine göre fıkrada belirlenmiş sürelerin (onbeş gün ilâ bir yıl) esas alınacağı ve bu süreler sonunda yeni bir disiplin cezası almamak ve iyi hâlli olmak koşuluyla bu cezaların kaldırılacağı,
2. "Hükümlülerin değerlendirilmesi ve iyi hâlin belirlenmesi" kenar başlıklı 89. maddesinin birinci fıkrasında hükümlülerin, ceza infaz kurumlarında bulundukları tüm aşamalarda, ceza infaz kurumlarının düzen ve güvenliği amacıyla konulmuş kurallara uyup uymadığı, haklarını iyi niyetle kullanıp kullanmadığı, yükümlülüklerini eksiksiz yerine getirip getirmediği, uygulanan iyileştirme programlarına göre toplumla bütünleşmeye hazır olup olmadığı, tekrar suç işleme ve mağdura veya başkalarına zarar verme riskinin düşük olup olmadığı hususlarında idare ve gözlem kurulu tarafından iyi hâlin belirlenmesine esas olmak üzere en geç altı ayda bir değerlendirmeye tabi tutulacağı; ikinci fikrasında, birinci fıkra uyarınca yapılacak değerlendirmede, infazın tüm aşamalarında hükümlülerin katıldığı iyileştirme ve eğitim-öğretim programları ile spor ve sosyal faaliyetler, kültür ve sanat programları, aldığı sertifikalar, kitap okuma alışkanlığı, diğer hükümlü ve tutuklular ile ceza infaz kurumu görevlileri ve dışarıyla olan ilişkileri, işlediği suçtan dolayı duyduğu pişmanlığı, ceza infaz kurumu kuralları ile kurum bünyesindeki çalışma kurallarına uyumu ve aldığı disiplin cezalarının dikkate alınacağı; altıncı fikrasında, açık ceza infaz kurumuna ayırmaya, denetimli serbestlik tedbiri uygulanarak cezanın infazına ve koşullu saliverilmeye ilişkin olarak tutum ve davranışları olumsuz değerlendirilen hükümlülerin yeniden değerlendirilmeye tabi tutulma sürelerinin bir yılı geçemeyeceği,
Hükümlerine yer verildiği malumlarıdır.
5275 sayılı Kanunun 89. maddesinde, 14/04/2020 tarihli ve 7242 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunla yapılan ve yukarıya alınan değişiklikler, 01/01/2021 tarihinde yürürlüğe girmiştir.
C) 3713 sayılı Kanunun 17. maddesinin ikinci fıkrasında, tutuklu veya hükümlü iken firar veya ayaklanma suçundan mahkum edilmiş bulunanlar ile disiplin cezası olarak üç defa hücre hapsi cezası almış olanların, bu disiplin cezaları kaldırılmış olsa bile şartla salıverilmeden yararlanamayacakları hükmü yer almaktadır.
Ç) 28/3/2020 tarihli ve 2324 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yürürlüğe konulan Ceza İnfaz Kurumlarının Yönetimi ile Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Yönetmeliğin;
İ- "Hükümlülerin değerlendirilmesi ve iyi hâlin belirlenmesi" kenar başlıklı 109. maddesinin; birinci fikrasında hükümlülerin, ceza infaz kurumlarında bulundukları tüm aşamalarda, ceza infaz kurumlarının düzen ve güvenliği amacıyla konulmuş kurallara uyup uymadığı, haklarını iyi niyetle kullanıp kullanmadığı, yükümlülüklerini eksiksiz yerine getirip getirmediği, uygulanan iyileştirme programlarına göre toplumla bütünleşmeye hazır olup olmadığı, tekrar suç işleme ve mağdura veya başkalarına zarar verme risklerinin düşük olup olmadığı hususlarında idare ve gözlem kurulu tarafından iyi hâlin belirlenmesine esas olmak üzere en geç altı ayda bir değerlendirmeye tabi tutulacağı; ikinci fıkrasında, birinci
UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http://vatandaş.uyap.gov.tr adresinden EBXS6HK - xVOddOa - /İ/LAM) - tI7K20- ileerişebilirsin
ADALET BAKANLIĞI e vi Mevzuat Genel Müdürlüğü fikra gereğince yapılacak değerlendirmede, infazın tüm aşamalarında hükümlülerin katıldığı iyileştirmeye yönelik psiko-sosyal ve eğitim-öğretim programları ile spor ve sosyal faaliyetleri, kültür ve sanat programları, aldığı sertifikaları, kitap okuma alışkanlığı, diğer hükümlü ve tutuklular ile ceza infaz kurumu görevlileri ve dışarıyla olan ilişkileri, işlediği suçtan dolayı duyduğu pişmanlığı, ceza infaz kurumu kuralları ile kurum bünyesindeki çalışma kurallarına uyumu ve aldığı disiplin cezalarının dikkate alınacağı,
2- "Disiplin eylemi nedeniyle iyi hâl kararı verilmesine engel hâller ve şikâyet" kenar başlıklı 110. maddesinin birinci fıkrasında, gözlem değerlendirme raporu veya gelişim değerlendirme raporunda yazılı olup da henüz kaldırılmamış disiplin cezası bulunan hükümlü hakkında iyi hâl kararı verilemeyeceği, hükümlünün iyi hâline ilişkin değerlendirmenin, ancak daha önceden verilmiş olup da disiplin cezası infaz edilmiş ve bu cezası kaldırılmış olanlar hakkında yapılabileceği; ikinci fıkrasında, disiplin cezasını gerektiren bir eylemi işlemiş olmasına rağmen, koşullu salıverilme tarihinde bu eyleminden dolayı disiplin soruşturması henüz sonuçlandırılmayan hükümlüler hakkında iyi hâl kararının verilip verilmemesinin idare ve gözlem kurulunca takdir edileceği; üçüncü fıkrasında, idare ve gözlem kurulunca, hükümlü hakkında, süre belgesindeki muhtemel koşullu salıverilme tarihi de dikkate alınarak iyi hâle ilişkin olarak bir karar verileceği,
Hükümlerine yer verildiği malumlarıdır.
Bu kapsamda idare ve gözlem kurulunca verilen kararlara karşı infaz hâkimliği nezdinde şikâyet, infaz hâkimliği kararlarına karşı da ağır ceza mahkemesi nezdinde itiraz kanun yoluna başvurulabilmektedir.
IV- Ankara Cumhuriyet Başsavcılığıyla yapılan yazışmaya verilen 02/11/2023 tarihli cevapta;
A) Sincan Kadın Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda barındırılan hükümlülerin koşullu salıverilme, açık ceza infaz kurumuna ayrılma ve buna bağlı olarak denetimli serbestlikten yararlanma gibi tüm iş ve işlemlerinin mevzuat hükümlerine uygun olarak gerçekleştirildiği,
B) Soru önergesinde belirtilen aksi yöndeki iddiaların gerçeği yansıtmadığı, Bildirilmiştir.
Yılmaz TUNÇ Bakan
UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana htip:/vatandaş.uyap. gov.tr adresinden EBXSGHK - xV6ddOa - /j/L4M) - tI7K20- ile erişebilirsin
Yılmaz TUNÇBakan