Yenilenebilir enerji üretimine dair düzenlemelere ilişkin

DÖNEM | ESASNO 282 | WSS1S

Yenilenebilir enerji kaynaklarına dayalı lisanssız yürütülen faaliyetler 6446 sayılı Elekirik Piyasası Kanunu'nun 14'üncü maddesi kapsamında düzenlenmiş ve mezkur Kanun çerçevesinde *"Elekirik Piyasasında Lisanssız Elektrik Üretim Yönetmeliği? 12/05/2019 tarihli ve 30772 sayılı Resmi "Gazete'de yayınlanarak yürürlüğe girmiştir. Bu Yönetmelikle tüketilen enerjinin yerinde üretilmesi ve şebekeye olan ihtiyaçların en aza indirilmesinin yanı sıra lisanssız üretimin esasen tüketime özgüleşmiş üretim haline gelmesi amaçlanmıştır.

Bahse konu düzenleme tüketimi karşılamak amacıyla oluşturulan projeler kapsamında tüketim tesis güçleri belirlenen ve buna istinaden lisanssız üretim tesisi kuran kişiler için herhangi bir mağduriyet oluşturmamaktadır. Zira lisansız üretim elektrik piyasasında ticari bir faaliyet olmayıp, 12/05/2019 tarihli Yönetmelik değişikliği için yapılmış olan ve paydaşlara mevzuat ile mevzuatın amacı ve uygulamaların ne şekilde olacağına ilişkin bilgi vermek amacıyla hazırlanan ve 27/06/2019 tarihli Duyuru'da konuya ilişkin; "Yönetmeliğin nihai amacı tüketilen enerjinin yerinde üretilmesi ve şebekeye olan ihtiyaçların en aza indirilmesi olup, lisanssız üretimin esasen tüketime özgüleşmiş üretim haline gelmesi amaçlanmıştır. " ibaresine yer verilerek lisanssız üretimde esas odak noktasının tüketim ihtiyacının karşılanması olduğu hususunun altı çizilmiştir.

Yine ileri tarihli tüketimler kapsamında, ilk aşamada ihtiyacının üzerinde tesis kuran kişiler için de tüketimin sürekli izlendiği tüketim odaklı bir sistem geliştirilmiş olup, tüketim arttıkça ihtiyaç fazlası satışa konu edilebilecek enerjide artmaktadır.

Düzenlemenin önemli noktalarından bir tanesi de ihtiyaç fazlası enerjiye istinaden herhangi bir bedel ödenmese dahi tüketicilerin üretimle tüketimlerinin her aşamada mahsuplaştırılmasına imkan tanımasıdır. Böylece lisanssız üretimin amacıyla da bağlantılı olarak tüketim ihtiyacı lisanssız üretim tesisinden her şekilde karşılanmakta, ayrıca ilgili düzenleme gerçek tüketicilerin üretim yapmasını özendirmekte ve desteklemektedir.

Elde edilen veriler ışığında mevzuat sonrası lisanssız üretim başvurularında bir gerileme ya da

• duraklamadan ziyade mevzuatın sağladığı imkanlar dahilinde artış yaşandığı gözlemlenmiştir. Nitekim bahse konu düzenlemenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren başvuru yapan ve çağrı mektubu aşamasında, bağlantı anlaşması imzalamaya hak kazanan tesis sayısı yaklaşık 15.750, bu tesislerin toplam kurulu gücü ise yaklaşık 12.657 MW olarak gerçekleşmiştir.

Mezkur Yönetmelik kapsamında yapılan lisanssız elektrik üretim başvuruları teknik mevzuat kapsamında şebeke ve trafo merkezlerinin teknik imkanları dahilinde kapasiteye hak kazanabilmektedir. Yapılan başvurunun olumlu olabilmesi için trafo merkezine ilişkin arıza akım limitinin ve transformatör cebri soğutmasız nominal görünür gücünün aşılmaması şebeke güvenliğinin sağlanması açısından önem arz etmektedir.

Bununla birlikte Türkiye Elektrik İletim Anonim Şirketi tarafından yatırım programı kapsamında her yıl ülkemizin hem tüketim talebinin hem de üretim tesislerinin sistem irtibatlarını sağlamaya yönelik olarak birçok yeni transformatör merkezi tesis edilmekte ve eski merkezlerin yenilemesi ile transformatör kapasitesi artırımı gerçekleştirilmektedir.

Orman arazilerine ilişkin izinler Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından verildiğinden bu hususta ilgili Bakanlıktan bilgi alınmasının uygun olacağı değerlendirilmektedir.