Çocuk istismarının önlenmesine yönelik yapılan çalışmalara ilişkin

İlgi (o : 10.11.2023 tarihli ve 1320736 sayılı yazınız.

İlgi yazı ekinde alınan Şanlıurfa Milletvekili Sayın Ömer ÖCALAN tarafından Bakanlığımıza yöneltilen 7/6030 Esas Numaralı yazılı soru önergesine, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün 99 uncu maddesi uyarınca hazırlanan cevabi yazımız ekte sunulmuştur.

Mahinur ÖZDEMİR GÖKTAŞ Bakan

Şanlıurfa Milletvekili Sayın Ömer ÖCALAN'a Ait 7/6030 Esas Numaralı Yazılı Soru Önergesine İlişkin Cevap Metni

Bakanlığımız tarafından çocuklarımızın ve gençlerimizin sağlıklı gelişimini temin etmek amacıyla; çocuklarımızın üstün yararı ilkesi doğrultusunda risklere karşı güçlü ve duyarlı nesiller yetiştirmek üzere koruyucu, önleyici ve destekleyici çalışmalar yürütülmektedir.

Bakanlığımızca çocuğa yönelik her türlü istismarla etkin mücadele edilmektedir. Bir çocuğun bile istismara uğramaması için çalışmalarımız devam etmektedir.

Çocuğun ihmal ve istismarı ile ilgili Bakanlığımıza intikal eden herhangi bir bilgi veya ihbar anında değerlendirilmekte, aile ve çocuk hakkında sosyal inceleme yapılmaktadır. Yapılan inceleme sonucu çocuk ve aile 5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu kapsamında ihtiyaç duyduğu koruyucu ve destekleyici tedbirler çerçevesinde desteklenmektedir.

Soru önergesine bahsi geçen olaya ilişkin; Bakanlığımız tarafından çocuk ve aile hakkında sosyal inceleme yapılmış, çocuk hakkında 5395 Sayılı Kanun kapsamında alınan bakım tedbiri kararı ile kuruluş bakımına alınmıştır.

6284 sayılı Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun'un "Harçlar ve masraflardan, vergilerden muafiyet ve davaya katılma" başlıklı 20 inci maddesinin 2 nci. fıkrasında; "Bakanlık, gerekli görmesi hâlinde kadın, çocuk ve aile bireylerine yönelik olarak uygulanan şiddet veya şiddet tehlikesi dolayısıyla açılan idari, cezai, hukuki her tür davaya ve çekişmesiz yargıya katılabilir." hükmüne istinaden Bakanlığımız açılmış davalara katılmakta olup adli süreç yakından takip edilmektedir.

Söz konusu olaya ilişkin Şanlıurfa 10. Ağır Ceza Mahkemesinde dava açılmış olup, süreç Bakanlığımız avukatlarınca takip edilmektedir. Sanıklar hakkında birden fazla adli kontrol tedbiri uygulanmaktadır. Bakanlığımız avukatınca mahkemeye sanıkların tutuklanması talepli dilekçe gönderilmiştir.

Diğer taraftan Bakanlığımızca çocukların ihmal ve istismardan korunmasına yönelik hizmetler; koruyucu ve önleyici hizmetler, ikincil örselenmeyi önlemeye yönelik hizmetler, müdahale ve rehabilitasyon hizmetlerini kapsamaktadır. Bu kapsamda;

Okullarda, risk altında bulunan çocuklarımız için koruyucu ve önleyici hizmet sunan "Mobil Çocuk Sosyal Hizmet Uygulaması" hayata geçirilmiştir. Uygulama ile okullarda; okul devamsızlığı olan, suça sürüklenme riski olan, ihmal ve istismar riski olan veya sosyal hizmet müdahalesine ihtiyaç duyan çocuklar tespit edilerek çocuk ve aile görüşmeleri gerçekleştirilmektedir. Görüşmeler sonrası çocuğun ve ailenin ihtiyaçları belirlenmekte, ihtiyaçlarının giderilmesine yönelik koruyucu, önleyici ve destekleyici tedbirler alınmakta ve gerekli mesleki çalışmalar gerçekleştirilerek çocuğun, aile ve okul ortamında takibi yapılmaktadır. Ayrıca ailenin ihtiyaçlarının giderilmesine yönelik ilgili kurum ve kuruluşlar da harekete geçirilmektedir.

Korunma altında bulunan çocukların aileleri yanında bulunan kardeşleri ile sosyal hizmet müdahalesinde bulunulan çocukların tekrar riskle karşı karşıya kalmamaları ve korunmaya ihtiyacı olan çocuk durumuna gelmemeleri amacıyla çocuklar ve ailelerine yönelik izleme sistemi olan "Çocuklar Güvende Programı" uygulamaya konulmuştur.

Çocukların dijital ortamlar üzerinden karşılaşabilecekleri risklerin tespit edilmesi ve önleyici çalışmalar yapılması amacıyla Bakanlığımız bünyesinde "Sosyal Medya Çalışma Grubu" oluşturulmuştur. Sosyal Medya Çalışma Grubu; çocukların gelişimlerini olumsuz yönde etkileyecek ve çocukların ihmal, istismara maruz kaldığı internet ortamında yer alan içeriklere paydaş kurumlar olan Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu, Emniyet Genel Müdürlüğü Siber Suçlarla Mücadele Daire Başkanlığı ile işbirliği içerisinde müdahale etmektedir.

0-18 yaş grubu çocukların gelişimini olumsuz yönde etkileyecek içerikteki kitaplardan korunması ve ailelere uygun içerikli kitap seçimi konusunda rehberlik edilmesi amacıyla, çocuklara yönelik basılı eserler içerik yönünden incelenmekte ve uygun içerikli kitap listesi oluşturulmaktadır. Oluşturulan liste Bakanlığımız Çocuk Hizmetleri Genel Müdürlüğünün resmi sayfasında yayınlanmaktadır.

Çocukların dijital risklerden korunması kapsamında; özel kreş ve gündüz bakımevi çalışanları ile bu kuruluşlardan hizmet alan ailelere eğitimler gerçekleştirilmiştir.

Çocukların kendi özel alanının farkında olma ve mahremiyetini koruyabilme becerisinin geliştirilmesi ve çocuğun gelişim dönemlerinin fiziksel, duygusal, psikolojik, bilişsel ve sosyal özellikleri göz önünde bulundurularak Özel Kuruluş (Kreş, Gündüz Bakımevi ve Çocuk Kulübü) personellerine ve Özel Kuruluşlardan hizmet alan çocukların ailelerine mahremiyet eğitimi verilmektedir.

Çocuğa yönelik ihmal, istismar, şiddet vb. vakalarının önlenmesi, koruyucu ve önleyici hizmetlerin etkin bir şekilde planlanması ve uygulanabilmesi, ilk andan itibaren çocuğun yüksek yararı doğrultusunda vaka yönetiminin doğru planlanması, sağlıklı bir şekilde yürütülebilmesi ve mağdur çocuk ve ailesinin ikincil örselenmelerinin önlenmesi amacıyla nitelikli eğitimler almış, deneyimli ve farklı meslek disiplininden gelmiş personelle Uzman Müdahale Ekipleri 81 ilde oluşturulmuştur

İstismara uğrayan ya da uğradığı düşünülen çocukların ikincil örselenmeleri önlemek amacıyla adli görüşmeleri ile adli ve psikiyatrik muayenelerinin yapıldığı, sosyal gereksinimlerinin karşılandığı Sağlık Bakanlığına bağlı Çocuk İzlem Merkezi (ÇİM) kurulmuştur. ÇİM"lerde Bakanlığımızda görevli sosyal çalışma görevlisi görevlendirilmiştir.

Mağduriyeti sebebiyle bakım tedbiri kararı verilen çocuklarımıza korunma, bakım ve psiko sosyal destek hizmeti vermek üzere Çocuk Evleri Sitelerimiz ihtisaslaştırılmıştır.

İhtisas kuruluşlar; çocukların temel gereksinimlerini karşılamak, fiziksel, duygusal, psikolojik ve sosyal ihtiyaçlarını belirleyerek gerekli müdahaleleri gerçekleştirmek, uygun ise aile ve yakın çevrelerine dönmelerini veya diğer sosyal hizmet modellerine hazır hale gelmelerini sağlamak üzere hizmet vermektedir.

İhtisas kuruluşlarında koruma ve bakım altında bulunan çocuklar ve aileleri psikososyal destek programına dâhil edilmektedir. Programı ile çocukların bireysel farklılıkları ve ihtiyaçları dikkate alınarak olumsuz yaşam deneyimlerinden kaynaklanan travmanın en aza indirilmesi, olumlu tutum ve davranış değişikliği oluşturulması hedeflenmektedir.

Bakanlığımıza bağlı olarak hizmet veren çocuk bakım kuruluşları, bakım altında bulunan çocuk sayıları, çocuğa yönelik diğer hizmetler ve yararlanan çocuk sayılarını içeren kurumsal istatistiklerimiz Bakanlığımız internet sayfasında https://Wwww.aile.gov.tr/sgbd/arge-raporlar/ linkinde yayımlanan 81 İl Bilgilendirme Kitapçığında yer almaktadır.

Mahinur ÖZDEMİR GÖKTAŞBakan