Enflasyon ile mücadeleye ilişkin
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 65 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Anayasanın 98. ve Türkiye Büyük Millet Meclisi içtüzüğünün 96. Maddesi gereğince aşağıdaki sorularımın Hazine ve Maliye Bakanı Sayın Mehmet ŞİMŞEK tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını saygıyla arz ederim.03/11/2023
Türk ekonomisi, 28 Mayıs 2023 tarihinde gerçekleşen seçimlere kadar popülist "seçim ekonomisi" anlayışıyla yönlendirilmiş, küresel enflasyonist ortama ve enflasyon ile mücadele çabalarına rağmen gerekli politikalar uygulanmamıştır. Gerekli politikaları uygulamak bir kenara dursun, faizleri düşürmek suretiyle tüketim teşvik edilmiş ve ekonomi içinden çıkılmaz bir hal almıştır. Seçimlerin ertesinde hükümetin kendine özgü ve dünyanın hiçbir yerinde kabul görmeyen yaklaşımları bir köşeye bırakılmış ve ekonomi yönetiminde rasyonel bir döneme geçildiği ilan edilmiştir. Bunun ardından, yükselen fiyat dalgasını kırmak amacıyla yüzde altmış bandını aşmış olan enflasyon ile mücadeleye başlanmış ve enflasyon ile mücadele, ekonomi yönetimindeki ana unsur olarak yer almıştır. Nitekim ilgili bakanlık ve kuruluşların enflasyonu düşürmek için aldığı kararları ve planlamaları yakından takip etmekteyiz.
TCMB başkanı Hafize Gaye Erkan'ın 3 Ekim 2023 tarihinde TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu'na yaptığı sunumu büyük bir dikkat ile dinlemiş bulunmaktayız. Sayın Erkan konuşmasında "büyüme oranlarından ödün vermeden de enflasyonun seyrinin düşürülebileceğinin" altını çizmiştir. Bu ifadelerden hareketle enflasyonla mücadelenin büyüme rakamları gözetilerek gerçekleştirileceği ve bu tarz bir politikanın uzun vadede fiyat istikrarını sağlama misyonunu gerçekleştiremeyeceği anlaşılmaktadır. Bu yaklaşım, enflasyonla mücadelenin ancak baz etkisi ile sınırlı kalacağını, gıda ve enerji fiyatlarındaki küresel riskler de göz önünde tutulduğunda çözüm odaklı bir sonuca ulaşılamayacağı kanısını doğurmaktadır. Bir diğer mevzubahis ise TCMB'nin seçim döneminde geleneksel, tüm dünyanın kabul ettiği politikaları izlememesinin sonucu olarak uygulamak zorunda kaldığı politikaların, finansal araçların sağlığını bozması, sistemi uygulanamaz kılması ve bankaları sürekli düzenlemelerden kaçmaya teşvik etmesidir. Tüm bu gelişmeler göz önünde tutulduğunda, finansal kurum ve araçların da yanlış ekonomi yönetiminin yan etkilerinden muzdarip olduğunu görmekteyiz.
Gerekçenin tamamını göster (3 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
E-mail: mustafa.bilici(Gtbmm.gov.tr
Adres : TBMM Halkla İlişkiler Binası 2. Kat F Koridor Oda No: 224 06543-ANKARA GlbB
Bu değerlendirmeler ışığında;
SORULAR
Hali hazırda ciddi boyutlarda tüketimin teşvik edildiği, büyümenin cari açıkla paralel gerçekleştiği bir ortamda enflasyon ile mücadele politikaları büyüme odaklı politikalar ile nasıl paralel yürütülebilir?
Yıllardır süregelen yukarı yönlü enflasyon trendi, büyüme odaklı politikalardan fedakârlık etmeden nasıl kontrol altına alınacaktır?
TCMB'nin tahvil tutma yükümlülüğünün bankalar açısından bir caydırıcılığı kalmış mıdır?
Kur korumalı mevduatların şu ana kadar hazineye yükü ne kadardır? Önümüzdeki dönemde buna ilişkin ayrıntılı bir öngörü programı hazırlanmış mıdır?
Jeopolitik riskler göze alındığında, Orta-Vadeli Program'da beklenen küresel enerji fiyatlarının planlanandan farklı seyretmesi durumuna ilişkin alternatif senaryolar üzerinde çalışmalar yapılmış mıdır? Eğer bu senaryolar üretildi ise kamuoyu ile paylaşılacak mıdır?
E-mail : mustafa.bilici(0tbmm.gov.tr
Adres : TBMM Hakla İlişkiler Binası 2. Kat F Koridor Oda No: 224 06543-ANKARA
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Mehmet Şimşek, Hazine ve Maliye Bakanı ·
İlgi (o : 16/11/2023 tarihli ve E-43452547-120.07.04- 1324697 sayılı yazınız.
İlgi yazınız ekinde alınan İzmir Milletvekili Sayın Mustafa BİLİCİ" ye ait 7/6168 esas sayılı yazılı soru önergesine ilişkin olarak, Bakanlığımız tarafından hazırlanan cevap metni
Yuca U
Mehmet ŞİMŞEK Bakan
Bilgilerini ve gereğini arz ederim.
Devlet Mah. Dikmen Cad. No:12, M Blok, Kat: 3-4
İzmir Milletvekili Sayın Mustafa BİLİCİ'ye Ait 7/6168 Esas Sayılı Soru Önergesine İlişkin Olarak Hazine ve Maliye Bakanlığı Cevap Metni
Sayın Mustafa BİLİCİ, öncelikle şahsıma yönelik olarak Bakanlığımıza sunduğunuz yazılı soru önergeniz için teşekkür ederim.
Orta Vadeli Programın temel hedefleri dezenflasyon, yeniden dengelenme ve makrofinansal istikrarı sağlamaktır. Yapısal politikalarla yatırımlar, ihracat ve yüksek katma değerli üretim desteklenerek verimliliğin artırılması hedeflenmektedir.
Uygulanan politikalar sonucunda tüketici kredi büyümesi ivme kaybetmekte olup, öncü göstergeler tüketim talebinin yavaşladığını ve ekonomide dengelenmenin başladığını göstermektedir. Cari işlemler açığı yıllıklandırılmış olarak 2023 yılı Ekim ayında, en yüksek değerin gerçekleştiği Mayıs ayına göre 9,6 milyar dolar iyileşmiştir. Önümüzdeki dönemde, tüketim büyümesinin daha ılımlı olması, net dış talebin büyümeye pozitif katkı vermesi ile cari açığın milli gelire oranının gerilemesi öngörülmektedir.
GSYH büyümesinin 2024 yılında *04 gerçekleşmesi beklenmektedir. Program döneminde büyümenin ortalama "44,5 olmasını ve 2026 yılında enflasyonun 908,9'e gerilemesini öngörüyoruz. Uzun dönem büyüme ortalaması dikkate alındığında, Program döneminde öngörülen ortalama yüzde 4,9'lik büyüme, dezenflasyon süreci ile uyumludur. Programda hedeflenen ılımlı tüketim büyümesi ve pozitif net dış talep katkısı, büyüme kompozisyonunun dezenflasyon sürecini desteklemesini sağlayacaktır.
Diğer taraftan, Orta Vadeli Program?'da ilgili döneme ilişkin mevcut durum ve şartların varsayım setine yansıtıldığı makroekonomik tahminler kamuoyu ile paylaşılmıştır. Enerji fiyatlarındaki değişimler düzenli olarak izlenerek oluşabilecek riskler analiz edilmekte, ortaya çıkabilecek farklı senaryolar ilgili kurumlar tarafından düzenli olarak çalışılmaktadır.
Kur korumalı mevduat hesaplarına yönelik merkezi yönetim bütçesinden 2022 yılında 92,5 milyar TL ve 2023 yılında (temmuz ayına kadar) ise 59,4 milyar TL olmak üzere toplamda yaklaşık 152 milyar TL destek ödemesi gerçekleştirilmiştir. 15.07.2023 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan 7456 sayılı Kanun ile söz konusu hesapların yönetimi TCMB'ye devredilmiştir.
Devlet Mah. Dikmen Cad. No:12, M Blok, Kat: 3-4
Mehmet ŞİMŞEKBakan