Van ilinde olası bir çığ felaketine yönelik alınan tedbirlere ilişkin
Kaynak göster
Gülcan Kaçmaz Sayyiğit (DEM Parti), 26 Aralık 2023 tarihinde 7/7816 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 48 gün sonra, 12 Şubat 2024).
Gülcan Kaçmaz Sayyiğit (DEM Parti, Van). “Van ilinde olası bir çığ felaketine yönelik alınan tedbirlere ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/7816, 26 Aralık 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-7816-van-ilinde-olasi-bir-cig-felaketine-yonelik-alinan-tedbirlere-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/aa2073ed-6ac7-4e2d-bbb6-018cab6d7e01
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- Bakanlığa iletildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 48 gün, bakanlığa iletilmesinden cevaba 35 gün. Tarihler TBMM kaydından ve cevap yazısından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir URALOĞLU tarafından Anayasanın 98? inci ve TBMM İçtüzüğünün 96 ncı ve 99" uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim.
Gülcan KAÇMAZ SAYYİĞİT Van Milletvekili
Van ilinde etkili olan kar yağışından dolayı yüzlerce yerleşim yerinin yolunun ulaşıma kapatıldığı belirtilmiştir. Geçmişte 2009- 2017 yılları arasında en az 5 kez yaşanan çığ olayları ile 4-5 Şubat 2020 tarihinde 42 yurttaşımızın hayatını kaybettiği çığ faciası düşünüldüğünde, ağır kış koşullarına yönelik alınması gereken tedbirler hayati değerdedir. Çünkü sert iklimsel özelliklere sahip kentimizin topoğrafyası dağlık ve eğimli olduğu gibi çığ dağılımı haritasında da riskli bölgeler arasındadır. Çığ oluşumu konusunda 28-45 derecelik eğim aralığı en kritik değerleri ifade ederken Van'da bulunan dik ve çıplak yamaçlarda eğimin 28 derecenin üstünde olduğu bilinmektedir. Özellikle kış mevsiminin başlamasıyla Van — Bahçesaray yolunda görmezden gelinemez bir çığ tehlikesi söz konusudur.
Gerekçenin tamamını göster (9 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
Kar yağışının başlamasıyla Bahçesaray'la ulaşım imkânı veren yollar da kapanırken ilçeyle bağlantı kesilmektedir. Bu nedenle ilçe sakinleri ciddi bir ekonomik kayba uğrarken gıda fiyatları da bundan etkilenmektedir. Bahçesaray?ın aylarca dış dünyadan izole olmasının en temel sebebi, ulaşım ve erişim tedbirlerinin alınmamasıdır. Çünkü 110 kilometrelik virajlı ve eğimli Van — Bahçesaray yolunda sıklıkla çığ düşerken sonbaharda sel oluşabilmektedir. Buna yaşanan can ve mal kaybı da eklendiğinde kalıcı bir çözümün gerçekleştirilmesi gerektiği ortadadır. Her ne kadar Karabet Kar Tüneli yapılmışsa da bunun Van-Bahçesaray yolundaki sorunları ortadan kaldırmadığı bilinmektedir. Bununla birlikte tünelin ihale şartlarında belirtilen yere yapılmadığı da tartışılagelmektedir. Çünkü 2012 yılında yüklenici firma tarafından 51 milyon 798 bin 300 TL bedelle iki tünelin çığ riski en yüksek noktalara yapılması planlanmasına rağmen ihale şartnamesinin gerekleri yerine getirilmemiştir.
Mevcut kar tünelinin çığ riskinin ve eğimin az olduğu bir bölgeye yapılırken çığ düşen noktalarla ilgili herhangi bir çalışma yürütülmemiştir. Tapu ve harita bilgilerine göre tünellerin karayolları ekiplerince de ihale şartnamesinde belirtilen çığ riski olan noktalara değil de 26'ncı kilometreye yapıldığı belirtilmektedir. 4-5 Şubat çığ felaketinin yaşandığı yerin de buraya yakınlığı düşünüldüğünde ortada ciddi bir ihmalkarlığın, usulsüzlük ve yolsuzluğun olduğu anlaşılmaktadır. Kamuoyu baskısına ve yurttaşların taleplerine rağmen bunun telafi edilmesi amacıyla bugüne kadar hiçbir adım atılmamıştır. Bununla birlikte Gevaş ile Bahçesaray arasında yapılacağı belirtilen tünel konusunda da bir gelişme yaşanmamıştır. Kar tünellerinin yapılması bir ihtiyaç olduğu kadar çığı önlemek amacıyla çıplak yamaçların ağaçlandırılması, teraslama, kar çitleri ve perdeleri, erken uyarı sistemi vb. tedbirler de gerekmektedir. Bu sebeple seçim bölgem Van'da ağır kış koşullarının kendini gösterdiği bugünlerde somut adımların atılması elzemdir.
Bu bağlamda;
I — Van ilinde soğuk ve uzun kış mevsiminin başlamasıyla birlikte alınan tedbirler nelerdir? Sert iklimsel koşullara yönelik hazırlıklar ne zaman başlanmıştır?
2 — Van'da çığ riskinin olduğu yerler haritalandırılmış mıdır? Çığ riskinin yüksek olduğu yerler nerelerdir? Söz konusu çığ bölgelerine yönelik hangi tedbirler alınmıştır?
3 — Van'da yaşanabilecek herhangi bir çığ olayının felakete dönüşmemesi amacıyla hangi tedbirler alınmıştır? Çığ riskini azaltmaya dönük yapılan çalışmalar nelerdir? Arama-kurtarma çalışmalarında eksikliklerin yaşanmaması için atılan adımlar nelerdir?
4—2012 yılında Van- Bahçesaray yolunda kar tünelleri için yapılan ihalenin şartlarının yerine getirilmediği doğru mudur? İki tünel için belirtilen ihale bedelinin akıbeti nedir?
5 — Bahçesaray yolunda kar tünellerinin eksik ve yanlış yere yapılmasına yönelik herhangi bir soruşturma başlatılmış mıdır? Kamu zararı, yüklenici firmadan tanzim edilmiş midir?
6 — Van-Bahçesaray yolunda yaşanan çığ felaketiyle ilgili başlatılan soruşturma hangi aşamadadır? Soruşturma esnasında hangi ihmal ve eksiklikler belirlenmiştir?
SORULAR
Van'ın Gevaş ile Bahçesaray ilçeleri arasında herhangi bir tünel yapımı projesi var mıdır? 2018 yılında Gevaş-Bahçesaray yolunda yapılacağı sözü verildiği belirtilen tünelin yapılması için adım atılacak mıdır?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Abdulkadir Uraloğlu, Ulaştırma ve Altyapı Bakanı ·
Karayolları 11. Bölge (Van) Müdürlüğünün sorumluluk sahasında 7/24 esasıyla kar ve buz mücadele hizmetleri gerçekleştirilmektedir. İş makineleri refüj mahallerinde konuşlandırılmıştır. Buzlanması muhtemel kritik yol kesimlerinde kullanılmak üzere tuz, tuz agregası, kimyasal buz ÇÖZÜCÜ-tuzZ çözeltisi karla mücadele merkezlerine depolanmıştır.
Afet ve Acil Durum Yönetim Başkanlığı (AF AD) tarafından Bahçesaray ilçesi için hazırlanan Çığ Patikası Haritası mevcuttur. Yol ağımızda bulunan güzergahlarla ilgili çığ etütleri, proje çalışmaları kapsamında yapılmaktadır.
Diğer taraftan; (Van-Çatak) Ayrım-Bahçesaray Yolu il yolu statüsünde olup daima açık yollar arasındadır. Aşırı yağışlar esnasında çığ tehlikesinin bulunduğu kesimlerde yolda kimsenin kalmadığının kontrolü yapıldıktan sonra yol trafiğe kapatılarak trafik, can ve mal güvenliğinin sağlanması amacıyla bakım-onarım çalışmaları rutin olarak yapılmaktadır.
Ayrıca; Van-Bahçesaray yolunda 2016 yılında tamamlanarak hizmete açılan 1.400 m uzunluğundaki kar tüneline ilişkin başlatılan herhangi bir soruşturma bulunmamaktadır. Çalışmalar projesine uygun olarak yapılmıştır. Karayolları Genel Müdürlüğünün tüm projeleri ÇED raporları doğrultusunda yapılmakta olup Gevaş ve Bahçesaray ilçeleri arasında ulaşımı sağlamak amacıyla tünel alternatifi için fizibilite çalışmaları devam etmektedir.
Abdulkadir URALOĞLUBakan