Tütün üreticilerine destek verilmesine ilişkin
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- Bakanlığa iletildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 63 gün, bakanlığa iletilmesinden cevaba 57 gün. Tarihler TBMM kaydından ve cevap yazısından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı tarafından Anayasa'nın 98'inci, İçtüzüğün 96'ncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.
Zeynep ODUNCU Batman Milletvekili
4733 sayılı Tütün Kanunun yürürlüğe girdiği 2002 yılından bu yana tütün üretimi yıllık olarak 160 bin tondan 80 bin tona, tütün üretici sayısı ise 405 binden 50 binlere kadar düşmüştür. 2021 temmuz ayında tütün ticaretine "yetki belgesi" şartı getirilmesiyle tütün üreticilerini oldukça zor bir noktaya getirmiştir. Tütün üreticileri, tütün üretiyor ama ürettiğini maalesef satamaz duruma gelmiştir.
Dünyanın en kaliteli ve yaygın tütünlerinden biri olan Virjinya tütününün yetiştiği Batman'da tütünü satın alan özel şirketler anlaşarak tütün üreticisinin emeğinin ve tütün yetiştirme maliyetinin çok altında fiyatlar belirlemektedir. Bir bütün olarak tütün piyasasının dışında bırakılarak herhangi bir söz hakkı tanınmayan tütün üreticileri, suç teşkil etmesi hasebiyle tütünlerini Batman dışına da nakledemediğinden tamamıyla özel şirketlerin herhangi bir alt sınır olmadan belirleyeceği tek fiyat uygulamasına mecbur bırakılmakta ve bu sebebiyetle büyük mağduriyet yaşamaktadırlar.
Bu bağlamda;
SORULAR
Bakanlığınızca tütün üreticilerine yönelik planlı bir desteğiniz var mıdır? Desteğiniz varsa tütün üreticilerine ne kadar destek ödemesi yapılmıştır? Çiftçilerin yaşadığı mağduriyetler ile ilgili ek bir destek planınız var mıdır?
Batman'da tütün üreticilerinin yaşadığı mağduriyetlerin giderilmesi ile ilgili bir çalışmanız var mıdır?
Batmanlı tütün üreticilerine verilen 70 lira fiyatın en azından enflasyon artış oranına göre güncellenmesi için Bakanlığınızın kısa vadede bir girişimi olacak mıdır?
Tamamen tüccarların insafına terk edilmiş olan ve gündelik ihtiyaçlarını dahi karşılayamayacak duruma getirilen tütün üreticilerinin emeğinin karşılığını alabilmesini yasal bir düzenlemeyle garanti altına almak için bir planlamanız var mıdır?
Tütün üreticilerinin mağdur olmaması için Bakanlığınızca tütün alım garantisi sağlanacak mıdır?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)İbrahim Yumaklı, Tarım ve Orman Bakanı ·
Ülkemizde bitkisel üretimi artırmak, verim ve kaliteyi yükseltmek, sürdürülebilirliği sağlamak, kayıtlılığı artırmak ve çevreye duyarlı alternatif tarım tekniklerinin geliştirilmesini sağlamak amaçlarıyla, üreticilerimize bitkisel üretim desteklemeleri verilmektedir.
15.09.2023 tarihli ve 32310 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan "2023 Yılında Yapılacak Tarımsal Desteklemeler ve 2024 Yılında Uygulanacak Sertifikalı Tohum Kullanım Desteğine İlişkin Karar" kapsamında tütün üreticilerine 86 TL/da mazot desteği, 21 TL/da gübre desteği olmak üzere toplam 107 TL/da mazot ve gübre desteği, 30 TI./da katı organik-organomineral gübre desteği ve organik tarım desteği (bireysel ürün sertifikası 72 TL/da, üretici grubu ürün sertifikası 36 TL/da) ödenmektedir.
Ülkemizde üretilen tütünlerin satın alma ve satma işlemleri, 4733 sayılı Kanun'un 6'ncı maddesi "Üretici tütünleri yazılı sözleşme esası veya açık artırma yöntemiyle alınır ve satılır. Sözleşmeli üretim esasına göre üretilen tütünlerin fiyatları, tütün mamulleri üreticileri ve/veya tüccarlar ile üreticiler ve/veya temsilcileri arasında varılan mutabakata göre belirlenir." hükümleri çerçevesinde gerçekleşmektedir.
Alıcı şirket tarafından tütünlere değerinin altında bir fiyat verildiği kanaatinin taşınması durumunda, üreticinin itiraz hakkı bulunmaktadır. Üreticinin itiraz tercihi durumunda tütün eksperinin başkanlığında alıcı ve üretici temsilcilerinden oluşan heyet tarafından itiraza konu tütünler incelenerek itiraz karara bağlanmaktadır.
Sözleşme fazlası veya sözleşme dışı üretilen tütünler, üreticinin bağlı bulunduğu ziraat odası aracılığıyla, talepler doğrultusunda açık artırma yöntemiyle satılabilmektedir.
Tütün üreticilerinin hukuki ve meşru taleplerinin alıcı şirketlerce dikkate alınmaması durumunda üreticiler sözleşmede yer alan hükümler çerçevesinde adli mercilere başvuru yapabilmektedir.
İbrahim YUMAKLIBakan