Van F Tipi Yüksek Güvenlikli Cezaevinde bulunan bazı mahkumların açlık grevinde bulunmalarına ilişkin
Kaynak göster
Sezai Temelli (DEM Parti), 19 Ocak 2024 tarihinde 7/8787 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Adalet Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 209 gün sonra, 15 Ağustos 2024).
Sezai Temelli (DEM Parti, Muş). “Van F Tipi Yüksek Güvenlikli Cezaevinde bulunan bazı mahkumların açlık grevinde bulunmalarına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/8787, 19 Ocak 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-8787-van-f-tipi-yuksek-guvenlikli-cezaevinde-bulunan-bazi-mahkumlarin-aclik-grevinde-bulunmalar (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/9ee348ad-b757-4588-ba94-018d2ffa275f
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 209 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Adalet Bakanı Yılmaz TUNÇ tarafından Anayasa'nın 98'inci İçtüzüğün 96"ncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.
SORULAR
01.2024
Muş Milletvekil / pi 4
DEM Parti Gi p Başkânvekili
27 Kasım 2023 tarihinde cezaevlerinde mahpuslar, Abdullah Öcalan üzerinde uygulanan tecridin kaldırılması, Kürt sorununun demokratik ve barışçıl çözümü için dönüşümlü açlık grevine başlamıştır. Açlık grevinin başladığı günden bugüne birçok hak ihlali kamuoyuna yansımıştır. Tarafıma Van F Tipi Yüksek Güvenlikli Kapalı Hapishanesi'nde bulunan Sedat Ayyıldız tarafından iletilen mektupta; ağır tecrit politikasını protesto etmek ve bu durumun yarattığı toplumsal kaosa ve çatışmaya dikkat çekmek amacıyla dönüşümlü açlık grevine giren mahpusların odalarından çıkarıldığı, bütün ihtiyaç malzemelerine el konularak arkadaşlarından uzaklaştırılarak izole edilmeye çalışıldığı iletilmiştir. Sedat Ayyıldız açlık grevlerindeki mahpusların yasa, Anayasa ve uluslararası (o sözleşmelerden Odoğan haklardan yararlanmadıklarını belirtmiştir.
Mektubunda, "açlık grevi eylemlerinin nasıl ve hangi koşullar altında yapıldığı, alınması gereken günlük yaşamsal takviyelerin neler olduğu, açlık grevi yapanların yanında refakatçi bulunması zorunluluğu izlenerek sağlık ve kontrol prosedürlerinin nasıl ve hangi periyotlarla yapılması gerektiği hususlar açıkça ortadayken, mahpusların her şeyine (semaver, meyve suyu, vitamin vb.) el konularak tecrit edilmeleri yaşam hakkının ihlalidir ve açıkça ölüme terk etmektir". ifadelerine yer vermiştir. Açlık grevindeki mahpuslara karşı yapılan kötü muamele Türkiye'nin de taraf olduğu AİHS'nin 3. 5. ve 8. Maddelerinde belirtilen hükümlere aykırıdır.
Bu bağlamda;
Van F Tipi Yüksek Güvenlikli Kapalı Hapishanesi'nde dönüşümlü açlık grevine giren mahpuslara, bu eylem bahane edilerek odalarından çıkarılmaları ve bütün ihtiyaç malzemelerine el konulmasının nedeni nedir? Bakanlığınız bu konuda bir girişimde bulunacak mıdır? Mahpusların ayrı ayrı hücrelere konulmalarının hukuki gerekçesi nedir?
Açlık grevindeki mahpusların sağlık kontrolleri yapılmakta mıdır? Yapılıyorsa hangi periyotlarda yapılmaktadır? Açlık grevinde olan mahpusların vitaminlerini düzenli olarak alması gerekirken, vitaminlere ve diğer sıvılara el konulmasının gerekçesi nedir?
Açlık grevi başladığından bu zamana kadar grevdeki mahpusların sağlık durumuna dair bir veri var mıdır?
Geçmiş dönemlerde de acı şekilde tecrübe ettiğimiz üzere açlık grevlerinin toplumu yaralayacak kötü sonuçlara yol açmadan mahpusların taleplerinin kabul edilip açlık grevlerinin sonlandırılması için girişimlerde bulunacak mısınız?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Yılmaz Tunç, Adalet Bakanı ·
1371200 sayılı yazı.
İlgi yazınız ekinde alınan, Muş Milletvekili Sezai Temelli tarafından Bakanlığımıza yöneltilip yazılı olarak cevaplandırılması istenilen 7/8787 Esas Nolu soru önergesine ilişkin, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün 99. maddesi uyarınca hazırlanan cevap ilişikte sunulmuştur. i
Yılmaz TUNÇ Bakan Soru önergesi cevabı (1 adet)
Mevzuat Genel Müdürlüğü
Sayı : E-56020453-610-145-1707/2548 Konu : Yazılı soru önergesi - , i 4Ş. 44. 12024
Sayın Sezai TEMELLİ Muş Milletvekili
Bakanlığımıza yöneltilip yazılı olarak cevaplandırılması istenilen 7/8787 Esas Nolu soru önergesinin cevabı aşağıda sunulmuştur.
15275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanunun;
A) "İnfazda temel ilke" kenar başlıklı 2. maddesinin birinci fıkrasında, ceza ve güvenlik tedbirlerinin infazına ilişkin kuralların hükümlülerin ırk, dil, din, mezhep, milliyet, renk, cinsiyet, doğum, felsefi inanç, milli veya sosyal köken ve siyasi veya diğer fikir yahut düşünceleri ile ekonomik güçleri ve diğer toplumsal konumları yönünden ayırım yapılmaksızın ve hiçbir kimseye ayrıcalık tanınmaksızın uygulanacağı,
B) "Yüksek güvenlikli kapalı ceza infaz kurumları" kenar başlıklı 9. maddesinin ikinci ve dördüncü fıkralarında, ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasına mahkum olanlar ile süresine bakılmaksızın, suç işlemek amacıyla örgüt kurmak, yönetmek suçlarından veya bu örgütün faaliyeti çerçevesinde bu fıkrada sayılan suçlardan mahkum olanların cezalarının, yüksek güvenlikli kapalı ceza infaz kurumlarında, bu kurumların ihtiyacı karşılama bakımından yetersiz olması hâlinde diğer kapalı ceza infaz kurumlarının yüksek güvenlikli bölümlerinde infaz edileceği,
Hükümlerine yer verildiği malumlarıdır.
Gerek yüksek güvenlikli kurumlarda gerekse diğer kapalı ceza infaz kurumlarında tecrit ve izolasyon şeklinde bir uygulama bulunmamaktadır.
N- Ceza infaz kurumlarında bulunan hükümlü ve tutuklulara karşı kötü muamele vakalarının yaşanmaması ve bu tür şikâyet sebeplerinin ortadan kaldırılması için mevzuatımızda köklü değişiklikler yapılmıştır.
Bu çerçevede, ceza infaz kurumları; yargı denetimi kapsamında 4675 sayılı İnfaz
Hâkimliği Kanunu ile oluşturulan infaz hâkimleri; idari denetim kapsamında Adalet
Bakanlığı müfettişleri ile Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğü hâkim ve kontrolörleri; sivil toplum kuruluşlarının denetimi kapsamında 4681 sayılı Ceza İnfaz Kurumları ve Tutukevleri İzleme Kurulları Kanunu hükümleri gereğince oluşturulan izleme kurulları; idari özerkliğe sahip kurumların denetimi kapsamında 6701 sayılı Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu Kanunu uyarınca kurulan Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu; parlamento denetimi kapsamında Türkiye Büyük Millet Meclisi İnsan Haklarını İnceleme Komisyonu ya da araştırma komisyonlarının başkan ve üyeleri; uluslararası denetim kapsamında Avrupa İşkencenin Önlenmesi Sözleşmesi gereğince Avrupa İşkenceyi Önleme Komitesi tarafından denetlenmesinin yanı sıra, Avrupa Konseyi İnsan Hakları Komiserliği ve Birleşmiş Milletler
UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana htip://vatandaş.uyap.gov.tr adresinden 1/V76Ke - HXF3Yzh - tliTaJED - 8WZX8U- ileerişebilirsin izi çu | TC. 10 ei © ADALET BAKANLIĞI
TÜRKÜKE GUMKERİ ETİK YÜZÜNÜ YL
DİŞ e. 0
ADALET BAKANLIĞI öneme tribi Mevzuat Genel Müdürlüğü
Keyfi Tutuklamalar Çalışma Grubu tarafından denetlenmektedir.
Ayrıca, Birleşmiş Milletler İşkenceye Karşı Sözleşmeye Ek İhtiyari Protokolü (OPCAT),27/10/2011 tarihinde Ülkemiz bakımından yürürlüğe girmiştir. Bilindiği üzere, Ek Protokol çerçevesinde kişilerin özgürlüklerinden yoksun bırakıldığı gözaltı merkezleri ve ceza infaz kurumlarına Ek Protokolde belirtilen denetleme organınca ziyaretler düzenlenebilecektir.
Ceza infaz kurumları, yukarıda belirtilen hem ulusal hem de uluslararası bağımsız kuruluşlar tarafından düzenli aralıklarla haberli ve habersiz olarak ziyaret edilmekte, hükümlü ve tutukluların sağlık ve yaşam koşulları, iç güvenlik, sevk ve nakil işlemleriyle ilgili aksaklık ve eksiklikler yetkili mercilere bildirilmektedir.
Hükümlü ve tutuklular veya sivil toplum örgütleri, resmi ya da özel insan hakları kuruluşları tarafından yapılan başvurular titizlikle incelenmekte, adli ve idari yönden yapılan soruşturmalar sonucunda kusur ve ihmali olan görevliler hakkında yasal gereğine tevessül edilmektedir.
TLE- 5275 sayılı Kanunun;
A) "Hükümlülerin gözlem ve sınıflandırılması" kenar başlıklı 23. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde, hükümlülerin kişisel özellikleri, bedensel, akli ve sağlık durumları, suç işlemeden önceki yaşamları, sosyal çevre ve ilişkileri, sanat ve meslek faaliyetleri, ahlâki eğilimleri, suça bakış açıları, hükümlülük süreleri ve suç türleri belirlenerek, durumlarına uygun infaz kurumlarına ayrılmaları ve bunlara göre saptanacak infaz ve iyileştirme .. rejiminin; gözlem, inceleme ve değerlendirme yöntemiyle çalışan gözlem ve sınıflandırma merkezlerinde veya kapalı ceza infaz kurumlarının bu hizmete ayrılan bölümlerinde yapılacağı; hükümlülerin, işledikleri suç tiplerine, gösterdikleri eğilimlere, tutum ve davranışları nedeniyle sıkı gözetim ve denetim altında bulundurulmaları gerekip gerekmediğine göre yüksek güvenlikli ceza infaz kurumlarına veya normal güvenlikli ceza infaz kurumlarına veya açık ceza infaz kurumlarına gönderilecekleri,
B) "Hükümlülerin gruplandırılması" kenar başlıklı 24. maddesinin birinci fıkrasında hükümlülerin, ilk defa suç işleyeüler, mükerrirler, itiyadi suçlular veya suç işlemeyi meslek edinenler; akli ve bedensel durumları nedeniyle veya yaşları itibarıyla özel bir infaz rejimine tâbi tutulması gerekenler; tehlike hâli taşıyanlar; terör suçluları ile suç örgütlerine veya çıkar amaçlı suç örgütlerine mensup olan suçlular şeklinde gruplara ayrılacağı; ikinci fıkrasında hükümlülerin ayrıca yaşları, hükümlülük süreleri ve suç türleri itibarıyla da gruplandırılacağı,
C) "Hükümlünün barındırılması ve yatırılması" kenar başlıklı 63. maddesinin üçüncü fıkrasında, kadınların erkeklerle; hükümlülerin tutuklularla, çocukların yetişkinlerle, örgüt veya çıkar amaçlı örgüt suçluları ile terör suçlularının Kanunda sayılan hâller dışında bir araya gelmelerine ve bağlantı kurmalarına izin verilmeyeceği,
Hükümlerinin yer aldığı malumlarıdır.
Bu kapsamda hükümlü ve tutukluların gözlem, sınıflandırma, gruplandırma ve odalara yerleştirme işlemleri, anılan mevzuat hükümleri doğrultusunda Ceza İnfaz Kurumları İdare ve Gözlem Kurulu kararlarıyla gerçekleştirilmekte olup, bu kararlara karşı yargı yolu-açıktır.
IV- A) Ceza infaz kurumlarında bulunan hükümlü ve tutuklular, özgürlüğünden yoksun olmayan her vatandaş gibi tüm sağlık hizmetlerinden tıbbi gereklilik' çerçevesinde ilgili mevzuat hükümleri doğrultusunda faydalanmakta olup, her türlü muayene ve tedavileri
İme UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http://vatandaş.uyap.gov.tr adresinden 1/V76Ke - HXF3Yzh - tlTaJED - 8WZX8U- ile erişebilirsin
• ADALET BAKANLIĞI TÜRKİYE Günler YÜZÜCÜ Mevzuat Genel Müdürlüğü
Devletin teminatı altında ve ücretsizdir. Hükümlü ve tutukluların beden ve ruh sağlığının korunması ve hastalıklarının tanısı için ilk muayene ve tedavi hizmetleri ceza infaz kurumlarında verilmekte; ileri tetkik, tedavi ve rehabilitasyon gerekenler Devlet hastanelerine, daha ileri sağlık hizmeti gerekenler ise üniversite hastanelerine sevk edilmektedir.
B) Ceza infaz kurumlarında barındırılan hükümlü ve tutuklulara ilişkin sağlık koşullarının düzenlenmesi ve sağlık hizmetine erişimin daha da etkili ve verimli hale gelebilmesi için 30/04/2009 tarihli Sağlık Bakanlığı ve Adalet Bakanlığı Arasındâ Ceza İnfaz Kurumlarındaki Sağlık Hizmetlerinin Düzenlenmesi Hakkında Protokol ve 26/01/2017 tarihli Adalet, İçişleri ve Sağlık Bakanlıkları Arasında Düzenlenen Protokol hükümleri dikkate alınarak her türlü çalışma ve düzenleme yapılmaktadır.
V- 5275 sayılı Kanunun "Hükümlünün kendisine verilen yiyecek ve içecekleri reddetmesi" kenar başlıklı 82. maddesinin birinci fıkrasında, hükümlülerin, hangi nedenle olursa olsun, kendilerine verilen yiyecek ve içecekleri sürekli olarak reddetmesi halinde; bu hareketlerinin kötü sonuçları ile bırakacağı bedensel ve ruhsal hasarlar konusunda ceza infaz kurumu hekimince bilgilendirileceği, psiko-sosyal hizmet birimince de bu hareketlerinden vazgeçmeleri yolunda çalışmalar yapılacağı ve sonuç alınamaması hâlinde, beslenmelerine kurum hekimince belirlenen rejime göre uygun ortamda başlanacağı düzenlenmiştir.
VI- Van Cumhuriyet Başsavcılığıyla yapılan yazışmaya verilen 09/02/2024 tarihli cevapta;
A) Soru önergesinde adı geçen hükümözlünün Van F Tipi Yüksek Güvenlikli Kapalı" ii Ceza İnfaz Kurumunda barındırıldığı,
B) Kurumda 27/11/2023 tarihi itibarıyla bazı tutuklu ve hükümlülerin 10'ar günlük dönüşümlü açlık grevi başlattıkları, adı geçen hükümözlünün açlık grevi eylemine katılmadığı,
C) Kurumda açlık grevi eyleminde bulunan hükümlü ve tutukluların sağlık . durumlarının düzenli olarak takip edildiği, Kurum doktorlarının kontrolünde öncelikle B kompleks vitaminleri olmak üzere gerekli görülen vitaminlerin, tuz, şeker, limon ve sıvıların kendilerine verildiği, her gün sağlık birimi tarafından periyodik olarak tansiyon, şeker, kilo ve nabız ölçümlerinin yapıldığı,
Ç) Kurumda tüm iş ve işlemlerin mevzuat hükümlerine uygun olarak yürütüldüğü,
D) Soru önergesinde belirtilen aksi yöndeki iddiaların gerçeği yansıtmadığı,
Bildirilmiştir.
Yılmaz TUNÇ Bakan izi
UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http://vatandaş.uyap.gov.ir adresinden I/V76Ke - HXF3Yzh - tlTaJED - 8WZX8U- ile erişebilirsin
Yılmaz TUNÇBakan