Giresun Adası'nın UNESCO Dünya Geçici Miras Listesine alınmasına ilişkin
Kaynak göster
Elvan Işık Gezmiş (CHP), 26 Ocak 2024 tarihinde 7/8906 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Kültür ve Turizm Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 136 gün sonra, 10 Haziran 2024).
Elvan Işık Gezmiş (CHP, Giresun). “Giresun Adası'nın UNESCO Dünya Geçici Miras Listesine alınmasına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/8906, 26 Ocak 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-8906-giresun-adasi-nin-unesco-dunya-gecici-miras-listesine-alinmasina-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/9d10817e-9751-419d-b0f2-018d590c95b8
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- Bakanlığa iletildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 136 gün, bakanlığa iletilmesinden cevaba 129 gün. Tarihler TBMM kaydından ve cevap yazısından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Kültür ve Turizm Bakanı Sayın Mehmet Nuri ERSOY tarafından Anayasanın 98. ve TBMM içtüzüğünün 96. Maddelerine göre yazılı olarak yanıtlandırılmasını dilerim. (9
Elva/ Işık GEZMİŞ Giresun Milletvekili TBMM Katip Üyesi
Binlerce yıllık geçmişiyle tarihe tanıklık eden Giresun Adasında arkeolojik kalıntıları ortaya çıkarmak üzere 2009 yılında başlayan kazılarda, Bizans dönemine ait kilise, şapel ve 300'ün üzerinde mezar gün yüzüne çıkarılmıştır. Mitolojik efsanelere konu olan Giresun Adası, 40 dönümlük alana sahip ve kıyıdan 1600 metre uzaklıkta yer almaktadır. Pek çok zenginliğinin yanında 72 tür bitkiye ev sahipliği yapan ada kuşların da göç yolu üzerindedir.
Adanın, UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesi'ne alındığı taktirde, kentte turizmin daha da canlanması, yapıların restorasyonunun daha iyi yapılarak adanın özgün haline dönüşmesi sağlanacağı ifade edilmektedir.
Bu hususta:
SORULAR
Giresun Adası'nın UNESCO Dünya Geçici Miras Listesine alınması hususunda UNESCO'ya yapılan başvuru hakkında gelinen aşama nedir? Adanın listeye dahil edilmesi için Bakanlık hangi çalışmaları yürütmektedir?
Koruma amaçlı turizm imar planı hazırlanması hususunda hangi çalışmalar yapılmaktadır?
Ada'nın restütisyon, restorasyon, rölövesinin hazırlanarak uygulama projesinin hayata geçirilmesi hususunda yürütülen çalışmalar nelerdir?
Bakanlığınız ada kullanım talimatnamesi hazırlanması konusunda bir çalışma yapmış mıdır?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Mehmet Nuri Ersoy, Kültür ve Turizm Bakanı ·
Bakanlığımız (Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü)'ca;
Ülkemizin zengin kültürel miras öğeleri arasından Dünya Miras Listesi'ne aday gösterilecek varlıklar UNESCO Dünya Miras Sözleşmesi tarafından belirlenen "Üstün Evrensel Değer (Outstanding Universal Value)" kriterleri (o çerçevesinde değerlendirilmektedir. Bu bağlamda varlıklar, sürecin ilk aşaması olarak Dünya Mirası Geçici Listesi'ne aday gösterilmektedir. Listeye aday gösterilecek kültürel bir varlığın, öncelikli olarak bu kriterlerden bir veya birkaçını, bunun yanı sıra yine UNESCO tarafından ortaya koyulan özgünlük ve bütünlük kriterlerini karşılıyor olması gerekmektedir.
Bu kapsamda, UNESCO Dünya Miras Geçici Listesi'ne dâhil edilmesi amacı ile Bakanlığımıza iletilen başvurular, varlığın "Üstün Evrensel Değer" ile özgünlük ve bütünlük kriterlerini karşılayıp karşılamadığı dikkate alınarak Bakanlığımız uzmanlarınca titizlikle değerlendirilmektedir.
2024 yılı itibarıyla hâlihazırda UNESCO Dünya Miras Geçici Listemizde 76 varlık bulunmakla birlikte UNESCO Dünya Miras Listesi'ne kayıt için taraf devletlerin her yıl tek bir dosyası değerlendirmeye alınmaktadır. Giresun Adası'nın UNESCO Dünya Miras Geçici Listesi'ne kaydedilmesi hususu yukarıda belirtilen hususlar çerçevesinde değerlendirilmektedir.
Söz konusu alana ilişkin 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu'nun 17"inci maddesi doğrultusunda sit alanı ilanından sonra belediyelerin, valiliklerin ve ilgili kurumların söz konusu alanda 3 yıl içinde koruma amaçlı imar planı hazırlatması gerekmektedir.
Koruma Amaçlı İmar Planları ve Çevre Düzenleme Projelerinin Hazırlanması, Gösterimi, Uygulaması, Denetimi ve Müelliflerine İlişkin Usul ve Esaslara Ait Yönetmelik'in 5'inci maddesinde ise "... ilgili idarelerden yetki alarak Bakanlıkça da koruma amaçlı imar planları yaptırılabilir" denilmekte olup Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğüne ayrıca koruma amaçlı imar planı yapılmasına ilişkin bir talep iletilmemiştir.
Mülkiyeti Maliye Hazinesine ait, Trabzon Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kurulunun 17.05.1991 tarihli kararı ile 2. derece Doğal ve Arkeolojik Sit olarak tescillenen, Bakanlığımıza tahsisli Giresun Adası'na ilişkin Trabzon Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulunun 29.12.2021 tarihli kararıyla, Giresun Adası 2. Derece Arkeolojik Sit ve Nitelikli Doğal Koruma Alanına yönelik hazırlanan "1/1000 ölçekli koruma amaçlı uygulama ve 1/5000 ölçekli nazım imar planı"na uygun görüş verilmiş ve 27.04.2022 tarihli kararıyla adayı çevreleyen surlar ve manastır yapısına ilişkin rölöve, restitüsyon ve restorasyon projelerinin hazırlanmasına karar verilmiştir.
Mehmet Nuri ERSOYBakan