Karabat, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığına bütçe ve işsizlik verilerini sordu

Yeni Parti İstanbul Milletvekili Özgür Karabat, 3 Kasım 2026 tarihinde Plan ve Bütçe Komisyonu toplantısında Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının bütçesi, işsizlik oranları ve kayıt dışı çalışma konularında açıklamalarda bulundu. Karabat, bakanlığın bütçesinin faiz giderleri karşısında reel olarak küçüldüğünü ve işsizlik sorunlarının sorumlusunun mevcut iktidar olduğunu savundu.

Bütçenin reel boyutu ve faiz giderleri

Bakanlığın bütçesinin kağıt üzerinde büyük göründüğüne dikkat çeken Karabat, "Kâğıt üzerinde büyük gözüken, tam 2 trilyon 396 milyar liralık bir bütçeden bahsediyoruz. Oysa hepimiz biliyoruz ki bu bütçe, siz yakından takip ediyor musunuz bilmiyorum ama faiz giderleri 3 trilyon 975 milyar liradan az. Üstelik SGK'ye ayırdığınız payı düştüğünüzde geriye kalan pay, sadece kırk bir günlük faiz gideri kadar. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının aslında gerçek bütçesi, faize ayrılan bütçenin kırk bir günlüğü kadar Sayın Bakan. Nominal olarak büyümüş gözüken bütçeniz aslında reelde küçülüyor, bunu bilginize sunarım." ifadelerini kullandı.

İşsizlik oranları ve gençlerin durumu

İşsizlik ve atıl iş gücü rakamlarına değinen Karabat, "TÜİK'in eylül verisine göre işsizlik oranları yüzde 8,4; herkes söylüyor, siz de biliyorsunuz. Ama bir şeyi daha söylüyorsunuz, o da şu: TÜİK'in atıl iş gücü rakamı yüzde 31,2 yani çalışmak isteyip de çalışamayanlarla birlikte her 3 kişiden 1'i iş gücü piyasasında boşta. Değerli Bakanım, bunun bir sebebi olmalı, yirmi beş yıllık iktidarımızla eğer övünüyorsak, kestiğimiz kurdeleleri anlatıyorsak kilit vurulan fabrikaların da artan işsizliğin de atıl iş gücünün de sorumluluğunu kabul etmelisiniz; dolayısıyla sebebi sizsiniz. Mülakatta hak ettiği hâlde elenen, gece gündüz çalıştığı sınav sorularının çalındığını öğrenen bir genç, artık, emeğinin karşılık bulacağına inanmadığından zaten iş gücü piyasasından çekiliyor, dolayısıyla bunun sebebi sizsiniz. 8,4 rakamını biraz daha iyi diye anlatıyorsunuz ama gençlere bakınca 13,3 işsizlik, iş aramaktan umudunu kesenlere bakarsak gençlerde 38,7, genç ve kadınsanız durum daha da vahim, 18,3 genç kadınlarda ve 48,5 gibi iki tane oranla karşı karşıyayız. Bunlar, bizim ülkemizde kabul edilebilir oranlar olmamalı. Bunları kabul ederek ne icrada, yürütmede bulunabiliriz ne de siyaset yapabiliriz. Değerli Bakanım, ne okul ne işte olanların oranına bakarsanız OECD'nin en kötüsüyüz, genç kadınlarda her zaman daha kötü oranlarla karşı karşıyayız." dedi.

Kayıt dışı çalışma ve asgari ücret

Kayıt dışı istihdamın Türkiye için temel bir sorun olduğunu belirten Karabat, "Tam 8 milyon kişi kayıt dışı çalışıyor, 8 milyon kişi. Bakın, bu sadece Bakanlığınızın sorunu değil, bu kayıt dışılık Türkiye'nin en temel sorunlarından bir tanesi, kayıt dışı çalışma Türkiye'nin bütün ekonomisini zehirleyen bir konu, suçu artıran bir konu, çok net söylüyorum. Dolayısıyla ben bu bütçede bununla çok aktif mücadele edildiğine dair emareler görmüyorum. 8 milyon kayıt dışı, 600 bin kişi daha eklenmiş, azalmıyor, artıyor, buna bir plan yapmalıyız beraberce." şeklinde konuştu. Asgari ücretin genel ücret haline geldiğini vurgulayan Karabat, "Türkiye'de ne yazık ki asgari ücretle normal ücret yapışık hâle gelmiş, genel ücret olmuş ve yüzde 49,6'larda asgari ücret ve yakınında ücret alanlar." açıklamasında bulundu.

İş kazaları ve Sayıştay raporları

İş kazalarındaki can kayıplarına ve Sayıştay raporlarındaki bulgulara değinen Karabat, "2.105 kişi hayatını kaybetmiş 2025'te, bunun 94'ü çocuk; bakın, 94'ü çocuk bunun, çocuk; bunların hepsi evlat, hepsi kardeş, hepsi arkadaş, hepsi yurttaş. Ya, buna ait bir vicdani sorumluluğumuzun olması lazım ve bu oranların her gün aynı seyrediyor olması, bırakın azalmasını, her gün aynı seyrediyor olması bile vicdanımızı kanatması lazım. Ölen işçilerin çoğunluğu, 97,6 oranında, sendikasız. Sendikalaşmanın en düşük olduğu dönemde yaşıyoruz biz, ölümlerde en çok sendikasız alanda oluyor, en çok inşaat alanında oluyor." dedi. Sayıştay raporundaki eksiklikleri hatırlatan Karabat, "Bu raporun 13'üncü sayfasında 2 trilyon 229 milyar liralık prim alacağının mali tablolara doğru yansıtılmamış, ayrıca icraya gönderilen -14'üncü sayfada bu da- 340 milyarlık alacağında muhasebeye hiç kaydedilmemiş olması sizin Bakanlığınızın bürokrasisini sorgulamanızı gerektirmez mi? Alacağınıza böyle mi şahinsiniz siz?" ifadelerini kullandı.

Kaynak: TBMM tutanağı · https://www.tbmm.gov.tr/milletvekili/UyeKomisyonKonusmaTutanakDetay?tutanakId=91135

TBMM kayıtlarından derlenmiştir · Vekilpedia