21 Mayıs 1864 Çerkez Soykırımında Hayatını Kaybedenleri Anma ve Yas Günü İlan Edilmesi Hakkında Kanun Teklifi
1 milletvekilinin imzasıyla sunuldu · 3 madde
Kaynak göster
2/1165 esas numaralı kanun teklifi 20 Mayıs 2022 tarihinde TBMM Başkanlığına sunuldu; ilk imza: Ömer Faruk Gergerlioğlu (DEM Parti); 1 imza. Son durum (TBMM): KOMİSYONDA.
Ömer Faruk Gergerlioğlu (DEM Parti, Kocaeli). “21 Mayıs 1864 Çerkez Soykırımında Hayatını Kaybedenleri Anma ve Yas Günü İlan Edilmesi Hakkında Kanun Teklifi”. TBMM 28. Dönem kanun teklifi 2/1165, 20 Mayıs 2022. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-1165-21-mayis-1864-cerkez-soykiriminda-hayatini-kaybedenleri-anma-ve-yas-gunu-ilan-edilmesi-hak (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/d16be001-3d26-42ef-ab7a-0188ddc03867
SÜREÇ
Teklifin yolculuğu
-
TBMM Başkanlığına sunuldu1 imza
-
tarih kaydı yokEsas komisyona havaleİçişleri Komisyonu
-
tarih kaydı yokKomisyon görüşmesi (şu anki aşama)Komisyonda bekliyor
-
tarih kaydı yokGenel KurulHenüz gelmedi
-
tarih kaydı yokKabul edildiHenüz yok
-
tarih kaydı yokResmî GazeteHenüz yok
TEKLİFİ İMZALAYANLAR
İmzacılar
İmzacıların partisi, imza tarihindeki partisidir.
İLK İMZA
İlk imza sahibi
MADDELER
Neler düzenleniyor? — 3 madde
MADDE 1Her yılın 21 mayıs günü "21 Mayıs 1864 Çerkes Soykırımında Hayatını Kaybedenleri Anma ve Yas Günü " dür…
Her yılın 21 mayıs günü "21 Mayıs 1864 Çerkes Soykırımında Hayatını Kaybedenleri Anma ve Yas Günü " dür. 21mayıs gününü içine alan hafta boyunca ilgili kurum, kuruluş ve sivil toplum örgütleri iş birliğiyle anmalar ve nefret söylemi, linç ve soykırım konusunda duyarlılığı artırmaya yönelik etkinlikler düzenlenir.
Gerekçe: 21 Mayıs 1864 Çerkes Soykırımında hayatını kaybedenleri anma ve yas günü olarak ilan edilmesi amaçlanmıştır.
MADDE 2Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Gerekçe: Yürürlük maddesidir.
MADDE 3Bu Kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür.
Bu Kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür.
Gerekçe: Yürütme maddesidir.
Genel gerekçeyi oku (17 paragraf)Genel gerekçeyi kapat
2/5032, 2/5030, 2/5031, 2/4760, 2/4639, 2/4640, 2/4628, 2/4559, 2/4560, 2/4561, 2/4552, 2/4553, 2/4554, 2/4536, 2/4537, 2/4470, 2/4443, 2/4423, 2/4201, 2/4202, 2/4111, 2/4075, 2/4077, 2/3875, 2/3855, 2/3776, 2/3393, 2/3388, 2/3355, 2/3356, 2/3233, 2/3229, 2/3218, 2/3219, 2/3215, 2/3200, 2/3198, 2/3175, 2/3174, 2/3149, 2/3129, 2/3115, 2/3108, 2/3086, 2/3087, 2/2959, 2/2940, 2/2915, 2/2868, 2/2746, 2/1806, 2/1446 taksim / esas numaralı 27. dönem kanun tekliflerimin 28. dönemde yenilenmesini talep ediyorum.
No: 40208999 i i HALKLARIN DEMCARATİK PARTİSİ
Tai Sayı :
21 Mayıs 1864 Çerkes Soykırımında Hayatını Kaybedenleri Anma ve Yas Günü İlan Edilmesi Hakkında Kanun Teklifi" gerekçesi ile birlikte ekte sunulmuştur.
Tali Dışişleri Komisyon
Esas Komisyon
Tarih: 27 Mayıs 2022 |Esas No: 2/4470
İçişleri
2 O hMiS 'iUl
2 O Mam 2022 i GEREKÇE
İnsanlık varoluşundan bu zamana kadar pek çok trajediye tanıklık etmiştir. Kadim halklar binlerce yıldır gücü elinde bulunduran kişilerin, devletlerin, imparatorlukların baskıları zulümleri altında kalmışlardır.
Bu büyük zulümlerden birisi de 1864 yılında Kafkas Halklarına yönelik yapılmıştır. 1864 Çerkes Soykırımı sürecinde bir milyondan fazla insan katledilmiş, Çerkesya Karadeniz sahil şeridi boyunca; Anapa, Soğucak, Gelendjik, Tuapse ve Soçi'yi içine alacak şekilde Abhazya'ya kadar tamamen Çerkeslerden nüfusu uzaklaştırılmış, Kuzeyde Kuban nehrini takip ederek doğuda Mozdok'a kadar olan bölgede ise çok az sayıda Çerkesin yaşamasına müsaade edilmişti.
Aralık 1864"te sadece Trabzon'a sürülen Çerkes muhacir sayısı 100 bini geçmiş, çoğunun üzerinde giyeceği bir parça elbisesi bile olmayan, salgın hastalıklara yakalanmıştır. Trabzon ve Samsun'a yaklaşık olarak 350 bin Çerkes getirilmiş, fakat sadece Trabzon'da hastalık, açlık ve sefalet yüzünden 40 bininin öldüğü kayıtlara geçmişti.
1864'ün ekim sonuna kadar sürülenlerden 40 bini Trabzon ve 60 bini de Samsun'da olmak üzere 100 binden fazla Çerkes ölmüş, şehirlerin çevresi Çerkes mezarlıkları ile dolmuştu. Trabzon kıyılarına ayak basan muhacirlerin sayısı yaklaşık olarak 220 bini bulmuş ve bunlardan dul ve yetimler başta olmak üzere yaklaşık 10 bini açlık ve hastalıktan ölmektense köle olarak satılmak zorunda kalmıştı.
I Milyonun üzerindeki Çerkes'in çıktığı bu ölüm yolunda 500 Binin üzerinde insan hayatlarını kaybetmiştir. Bu yaşananları uluslararası hukukta tanımlayabilecek tek kelime vardır O da "Soykırım"dır. Ne yazık ki halen günümüzde yaşanan trajedinin adı ülkemizdeki başka olaylarda olduğu gibi siyasi gerekçelerle tam koyulamamıştır. Korkulması gereken Soykırım kelimesi değil bu gerçekle yüzleşmemiş ve ders çıkarmamış toplumların gelecekteki facialara da davetiye çıkarmış olmasıdır. Çerkesler sadece 1864 .yılında sürgünde katledilmemiştir. Türkiye'de yaşayan Çerkeslerin dilleri ve kültürleri de katledilmeye çalışılmıştır. Halen daha Türkiye'de de Çerkeslerin dil ve kültür mücadeleleri devam etmektedir.
Biz siyasilere düşen ülkemizde bütün halkların kimliklerini ve kültülerini koruyarak toplumun barış içinde yaşamalarını tesis edecek düzenlemeleri hayata geçirmektir. Bu sayede çocuklarımıza Barış içinde huzurlu yaşayacakları bir ülke bırakabiliriz. Bu büyük zulmün 158. sene-i devriyesinde Çerkes dostlarımın acısını yürekten paylaşıyorum. Torunlarının acılarını bir nebze olsun hafifletebilmek için de 21 Mayıs gününün "21 Mayıs 1864 Çerkes Soykırımında Hayatını Kaybedenleri Anma ve Yas
Günü" ilan edilmesi gerektiğini düşünüyorum.
Madde metinleri teklifin TBMM’ye sunulan metninden (PDF) yazıya döküldü.
İLGİLİ KAYITLAR