Hayvanları Koruma Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi

Büyük şehirlerimiz başta olmak üzere sokak hayvanları ile ilgili karşılaşılan sorunlar giderek artmakta, müdahale edilmemesi durumunda içinden çıkılamayacak bir noktaya doğru tırmanmaktadır. Özellikle kamuya açık alanlarda; -parklarda yaşam yerleri sokaklar olan sahipsiz köpeklerin insanlara saldırma vakalarının görsel olarak sosyal medyada yoğun bir şekilde yer verilmesi zaman zaman kontrol dışına çıkabilen tepkilere yol açmaktadır. Buna mukabil hayvan severlerin sokak hayvanlarına yönelik şiddet ve istismar olaylarına verdikleri haklı tepkiler de aynı şekilde sosyal mecraların ana gündemini oluşturmaktadır.

Hayvanları Koruma Kanunu ve Hayvanların Korunmasına Dair Uygulama Yönetmeliği kapsamında mevcut sorunların giderilmesi ve çözümler üretilmesi bakımından gerekli hukuki güvenceleri veriyor izlenimi yaratsa da yaptırımların alt sınırı iki yıl altında olması sebebiyle uygulamada hâkimlerin takdiri ve iyi hal indirimleri ile yatarı olmayan cezaların verildiği görülmektedir. Hayvan haklarının korunması, denetlenmesi ile ilgili Valiler başkanlığında oluşturulan il hayvan haklarını koruma kurulları başta olmak üzere, Tarım ve Orman Bakanlığı, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ile İçişleri Bakanlığının yanı sıra ilgili kamu kurumları ve yerel yönetimler gerekli tedbirlerin alınması noktasında yetersiz kalmaktadır.

Sokak hayvanlarının sayısının yüksek olduğu ve durumun umutsuz gözüktüğü ülkelerde işe yarayacağı bilimsel olarak ispatlanmış bir yöntem olarak, "Topla, Bakımını Yap, Aşıla, Aldığın Yere Bırak" adı verilen dört aşama tavsiye ediliyor. Ülkemizdeki yasalar da bununla uyuşuyor. 2004 yılında yürürlüğe giren ve 2021 yılında bazı değişiklikler yapılarak adli yaptırımlar eklenen Hayvanları Koruma Kanunu'nda hayvanların kısırlaştırılması, aşılanması, rehabilite edilmesi ve kayıt altına alındıktan sonra alındıkları ortama bırakılması esastır. Mevzuatta yazılı olan kuralların gerektiği gibi uygulanamaması nedeniyle sorunun çözümlenemediği ortadadır.

Taraf olduğumuz uluslararası anlaşmalar ile ulusal mevzuatımızda mevcut pek çok düzenlemede ayrım gözetmeksizin bütün canlıların doğal haklara sahip olduğu hukuki olarak güvence altına alınmıştır. Ne yazık ki uygulamada.bu hakların korunamadığı gibi yasaların gerektiği gibi uygulanamadığı da görülmektedir. Özellikle devletin ilgili kurumları ile birlikte belediyeler, sivil toplum kuruluşları ve genel olarak toplumun yasal güvenceye alınan bu hakların korunmasına ve herkesin kanunlara uymâ'zofunluluğu olmasına rağmen gereken hassasiyet gösterilmemektedir. Yerel yönetimlerin görevleri arasında bulunan kısırlaştırma işlemi, sağlık bakımından kanunda yer alan usuller ile yapılmamaktadır.

Hayvanlara yönelik şiddet ve istismarın önlenmesi bunu gerçekleştirenlere yönelik hızlı ve etkin caydırıcı tedbirlerin uygulanması, bu konudâ özverili çalışmaları bulunan sivil toplum kuruluşlarının desteklenmesi ile birlikte şiddet olaylarının ilgili adli makamlara iletilme sürecinin etkinleştirilmesi gerekmektedir.

Bu nedenlerle, yaşam yerleri sokaklar olan hayvanların haklarının korunmasına yönelik olarak mevcut kanunun uygulanmasından doğan eksikliklerin giderilmesi amacıyla iş bu kanun teklifi hazırlanmıştır. "