Devlet Memurları Kanunu ve İş Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi

Saygılarımla.

Sağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler

Tali Komisyon

Esas Komisyon (Plan ve Bütçe Tarih: 8-10-2024 Esas No:2/2484

04 Ekim ZU44

04 Ekim 204

© İ496onAh

Ülkemizde engellilere yönelik sağlıklı bir veri bulunmamasına karşın yapılan araştırmalar toplam nüfusun yaklaşık yüzde 11 — 12'sinin en az bir engelinin bulunduğunu ortaya çıkarmıştır.

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından açıklanan 2022 yılı Engelli ve Yaşlı İstatistik Bültenine göre ise ülkemizde en az bir engeli olanların nüfusa oranı yüzde 6,9'dur. Engelli nüfusun yaş gruplarına göre dağılımına bakıldığında 65 yaş ve üzeri nüfusta engelli kişilerin oranının "018,7 olduğu görülmektedir. Bu oran 15-64 yaş arasındaki nüfusta 966,0, 0-14 yaş arasındaki nüfusta ise "01,2 olarak tespit edilmiştir.

Ancak bu rakamlara karşın engelli bireylerin kamu ve özelde işe yerleştirilmeleri mevcut düzenlemelerde yüzde 3 — 4 olarak uygulanmaktadır.

Oysa işsizlik genel olarak bütün vatandaşları etkilemekte, geçim derdi engelli — engelsiz diye ayrım yapmamaktadır. Öte yandan istihdam olanaklarının gittikçe zorlaştığı da göz önüne alındığında bundan en çok zarar gören ve mağduriyet yaşayanların dezavantajlı gruplar yani engelliler olduğu bir gerçektir.

Bütün bu gerçeklere rağmen bu yıl itibarı ile 2.323 engelli ataması yapılmıştır. Bu atamalar için sınava girenlerin sayısı ise 115 bin civarındadır. Bu sayı sınava girmeye uygun engeli olan ve sınavdan haberdar olanların sayısıdır. Sınava giremeyecek kadar engeli olanların ya da sınavdan haberi olmayanlar bu sayının çok çok üzerindedir. Ancak yapılan atama sınava girenlerin sadece yüzde 1,9'ine karşılık gelmektedir. Bu durumda yılın ilk altı ayı itibariyle kamuda yapılan atamalar yasal gerekliliğin de altında kalmaktadır. Özel sektöre bakıldığında ise bu konuda sağlıklı bir veriye ulaşmak mümkün değildir. Bu konuda etkin bir denetim ve caydırıcı yaptırımlar uygulanmadığından çoğu işyerinin yüzde 3"lük kontenjanı uygulamadığı bilinmektedir.

İstihdam sorununun yanında toplumsal yaşamda da çeşitli sorunlarla boğuşmak zorunda kalan engellilerin kimseye muhtaç olmadan insan onuruna yakışır bir şekilde yaşamlarını idame ettirmeleri en başta devletin sorumluluğundadır. Bu nedenle ülkeyi yönetenler, yasalara uyulması konusunda kararlı ve iradeli bir duruş sergilemeli, engellilerin çalışma yaşamına kazandırılmasına yönelik önlemler ve cazip teşvikler sunmalıdır.

Her geçen gün engelli birey sayısının arttığı, buna karşın hem kamuda hem de özel sektörde istihdam oranının talebi karşılamadığı ve aynı oranda kaldığı gerçeğiyle engelli istihdamına yönelik oranlarda artış yapılması bir ihtiyaçtan çok bir zorunluluk haline gelmiştir. Bu amaçla hazırlanan teklifle memur ve işçi alımlarındaki yasal zorunluluk oranlarında artış içermektedir. MADDE GEREKÇELERİ