6098 Sayılı Türk Borçlar Yasasının 347/2. Maddesinde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifi

Bir insan hakkı olarak mülkiyet hakkı, birçok anayasa ve ulusal üstü insan hakları sözleşmelerinde kendisine yer bulmuştur. Nitekim Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının (bundan böyle Anayasa veya AY) 35. maddesinde mülkiyet hakkı tanınmış ve güvenceye alınmıştır. Anayasal mülkiyet hakkı rejimi, AY md. 35'teki düzenlemeye dayanmaktadır.

Eşya hukukundan imar hukukuna, fikri mülkiyet hukukundan vergi hukukuna, idare hukukundan borçlar hukukuna birbiriyle alakasız sayılabilecek neredeyse bütün hukuk disiplinlerini ilgilendiren mülkiyet hakkının Anayasanın sadece tek bir maddesinde düzenlenmekle yetinildiği düşünülemez. Anayasal mülkiyet hakkı rejimini yöneten temel hüküm (AY md. 35) dışında çok sayıda maddede mülkiyet hakkını ilgilendiren hükümlere yer verilmiştir. 1982 Anayasasında mülkiyet hakkını doğrudan ilgilendiren ve özellikle bireysel başvurularda rol oynayan başta kamulaştırmaya ilişkin md. 46, kıyılara ilişkin md. 43, toprak mülkiyetine ilişkin md. 44, ormanlara ilişkin md. 169 ve 170, kültür ve tabiat varlıklarına ilişkin 63, doğal kaynaklara ilişkin md. 168, müsadereye ilişkin md. 28 (8) - md. 30 ve 38 (109, vergiye ilişkin md. 73, sosyal güvenliğe ilişkin md. 60-61 ve temel hakların sınırlandırılma rejimini düzenleyen md. 13 hükümlerini bu bağlamda hatırlatmak mümkündür. AİHS sisteminde, mülkiyet hakkı konusunda oldukça kapsamlı bir içtihadi birikim bulunmaktadır

Mülkiyet hakkına uygun olarak, maliklerin mağdur olmaması için kiracı ile malik arasındaki ilişkinin hakkaniyete uygun olarak yeniden güncel koşullara göre düzenlenmesi ve toplumsal huzurun sağlanması gereklidir.

Gerçekten de, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 347/2. Maddesinde düzenlenen kira sözleşmesinin kendiliğinden sona erme süresi yasa da on yıl olarak yer almakta ve Yargıtay bu süreye bir yıl sözleşme başında bir yıl da sözleşme sonunda olmak üzere iki yıl ilave etmekte ve süre Yargıtay İçtihatları ile 12 yıla çıkmaktadır. Bu durum bur çok toplumsal huzursuzluğa ve tartışmalara neden olmaktadır. Yargısal uygulamalarla 12 yıl uygulanan sözleşmenin feshi koşulları büyük haksızlıklara neden olmakta, mülkiyet hakkının tam ihlali olmaktadır.

Mülkiyet hakkı ve sınırlı ayni haklar mutlak hak niteliğindedir, herkese karşı korunur ve herkese karşı ileri sürülebilir. Yasa bu hali ile tamamen taşınmaz maliklerini mağdur eden ve mülkiyet hakkının tam ihlali kapsamında "tümüyle" kiracıları koruyan bir durumdadır.

Yapılması gereken maliklerin mülkiyet hakkını koruyarak, kiracıları da mağdur etmeyen bir sistemi oluşturmak ve böylece hukuka ve hakkaniyete uygun bir yol bularak toplumu ve yargı sistemini rahatlatmaktır.

İş bu kanun değişikliği ile hedeflenen mülkiyet hakkının, kiracıları da gözeterek korunması için yasanın malikler ile kiracılar arasında bir denge kurularak hukuka ve hakkaniyete uygun hale getirilmesi ve toplumsal huzurun sağlanması ile yargı makamlarının yükünün hafifletilmesi hedeflenmiştir.