2803 Sayılı Jandarma Teşkilat, Görev ve Yetkileri Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifi

2803 Sayılı Jandarma Teşkilat, Görev ve Yetkileri Kanununda Değişiklik

Yapılması Hakkında Kanun Teklifim gerekçesiyle birlikte ekte sunulmuştur.

Balıkesir Milletvekili Tali Komisyon Plan ve Bütçe Esas Komisyon İçişleri Tarih: 3-2-2025 Esas No:2/2895 TAL N

31 Trak eh GEREKÇE

Jandarma ve Sahil Güvenlik Akademisi 669 Sayılı Kanun hükmünde kararname ve sonrasında da 2803 sayılı Kanunu 13/A maddesi altında yapılan düzenleme ile kurulmuştur. Halen Milli Savunma Üniversitesi (Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı tedbirler alınması ve Milli Savunma Üniversitesi Kurulması İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabul Edilmesi Hakkında Kanun) ve Harp Okulları (4566 Sayılı Harp Okulları Kanunu) benzeri özel bir kanunu bulunmamaktadır.

Jandarma ve Sahil Güvenlik Akademisine özgülenmiş özel bir Kanunu bulunmadığından özlük haklarını da içeren tüm düzenlemeler 2803 sayılı kanunun 13/A maddesi altında yapılmaktadır. 2803 13/A maddesinde "Akademide istihdam edilen Jandarma hizmetleri sınıfı ve sahil güvenlik hizmetleri sınıfı dışından olan öğretim elemanlarının görev süreleri, her türlü özlük hakları, izinleri, akademik unvanlarının yükselmesi ve korunması konusunda 2347 sayılı Kanun ve 11/10/1983 tarihli ve 2914 sayılı Yükseköğretim Personel Kanunu hükümleri uygulanır." hükmüyle beraber ve ayrıca yine aynı maddede "Yükseköğretim kurumlarından akademik personel görevlendirilmesinde, bu maddede hüküm bulunmayan hallerde 2547 sayılı Kanun hükümleri uygulanır." denilmesine rağmen özlük haklarını da içerecek şekilde Jandarma ve Sahil Güvenlik Akademisinde; akademik ünvana sahip sivil öğretim üyelerine kanuni bir dayanağı olmadan askeri rütbe verilmektedir. Kanunla yapılması gereken özlük haklarına yönelik düzenlemeler idari işlemler veya yönetmelikler ile yerine getirmeye çalışmaktadır. Bu kapsamda Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı Kurum Kimlik Kartı Yönetmeliği (11.12.2018 Resmi Gazete Sayısı: 30622) 6/(1Yİ) Maddesi "2803 sayılı Kanun kapsamında profesör öğretim üyeleri arasından Jandarma ve Sahil Güvenlik Akademisi Başkanı ve Dekanı olarak atananlar için Milli Savunma Üniversitesi personeli ile emsal uygulama yapılabilmesi maksadıyla, Milli Savunma Bakanlığı yöneticilerine ve aile fertlerine kart verilmesinde geçerli olan esaslar uygulanır. " şeklinde düzenlemesi kanunu dayanağı olmadığı işin geçerli bir düzenleme değildir ve ayrıca diğer sivil kaynaktan temin edilmiş Güreli; > elemanlarını da kapsamamaktadır.

Rütbe; hiyerarşi ile kazanılan, yetki ve sorumluluğu olan ve aynı zamanda derece ve kademe ile ilişkili olan mesleki bir sıralamayı tanımlamaktadır. Rütbe; mesleki birikimi anlatır ve hiyerarşi esaslı bir düzenlemedir. Dolayısıyla rütbe emsali olmak bu tecrübeye sahip olmayı gerektirir. Bununla birlikte öğretim elemanlığı, her unvandan girilerek başlanabilen bir meslektir. Örneğin mesleğin ilk gününde olan bir doçente aynı zamanda bir yarbay muadilliği vermek, o meslekten ziyade askerlik ve jandarmanın temel değerlerini önü alınamayacak şekilde zedeleme potansiyelini oluşturmak anlamına gelmektedir. Ayrıca Türk Silahlı Kuvvetleri İç Hizmet Kanunu (madde 3) subayı, asker olarak tanımlamakta; askeri memurları da birden sekize kadar sınıflandırmaktadır. Aynı kanunun 4'ncü maddesin ise; "Muhtelif sınıfların rütbe isimlerinin başlarına sınıf veya meslek ismi konulur. " denilmesine rağmen sivil öğretim üyeleri ve dekana tevdi edilen rütbe karşılıklarında sınıfı belirtilmemektedir. Hepsinden önemlisi bu konuyu tanımlayan kanuni bir düzenleme de bulunmamaktadır.

Konunun daha iyi anlaşılması için hiyerarşi esasına bağlı kaymakam, polis veya hakim gibi meslek gruplarında hiyerarşik yükselme; süre ve ünvanlarla ilişkilidir. Doğrudan üst makamlara ait rütbelerin verilmesi hiyerarşik düzeni bozacaktır. Mevcut yasal olmayan uygulamaya tersten bakıldığında; askerlik hizmeti olup olmamasına bakılmaksızın akademik ünvanı olan birinin askeri rütbe ile ilişkilendirilmesi, askeri rütbe ile akademik ünvanın ilişkilendirilmesi gibi bir anlam oluşturur ki bu durumda "Profesör" ünvanının "Albay" rütbesi ile eşleştirilmesi; albayın da profesör ile eşleştirilmesini gibi bir durumu ortaya çıkarır. Ayrıca sivil akademisyenlere rütbe verilmesinin fiili bir faydası olduğunu söylemek de imkânsızdır.

Jandarma ve Sahil Güvenlik Akademisinde yasal bir düzenleme olmadan yapılan öğretim üyelerine ve Dekana verilen askeri rütbe ve ünvanların özlük hakları ile ilişkili olması sebebiyle, Anayasa 128 madde gereği, kanuni olarak yapılması gerekmektedir.

Bu kanun teklifi, Jandarma ve Sahil Güvenlik Akademisinde jandarma hizmetleri sınıfı ve sahil güvenlik hizmetleri sınıfı dışında görev yapan sivil öğretim üyeleri ve Dekana yasal dayanağı olmayan askeri rütbe verilmesinin sistemde yaratığ soruna çözüm getirmeyi amaçlamaktadır.