Pasaport Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifi

Muhtarlık kurumu, yerel demokrasinin en köklü ve doğrudan temsile dayalı yapı taşlarından biridir. Mahalle ve köy halkı tarafından doğrudan seçilen muhtarlar, devlet ile vatandaş arasında ilk temas noktası olma sorumluluğunu üstlenmiş, kamu hizmetlerinin en uç noktaya ulaştırılmasında tarihi ve güncel misyonlarıyla vazgeçilmez bir konumda yer almışlardır.

Demokrasinin temel taşı olarak kabul edilen muhtarlarımız, sadece idari bir görevi değil; aynı zamanda toplumsal bir temsil ve güven ilişkisini yürütmektedirler, Gerek afet yönetimi, sosyal yardımlar, nüfus ve güvenlik işlemleri gibi gündelik hayata doğrudan etki eden konularda; gerekse yerel halkın taleplerini daha üst düzey mercilere taşıma noktasında kritik bir köprü işlevi görmektedirler.

5682 sayılı Pasaport Kanunu'nun 14. maddesinde, hizmet pasaportu verilebilecek kamu görevlileri arasında il ve ilçe belediye başkanlarına yer verilmiş; ancak benzer şekilde halkın oyuyla seçilen ve benzer düzeyde yerel sorumluluk taşıyan köy ve mahalle muhtarları kapsam dışında bırakılmıştır. Bu durum hem temsil adaletine hem de idari eşitliğe aykırıdır.

Günümüzde muhtarlar; yerel yönetimlerin uluslararası düzeydeki temsil faaliyetlerinde, yurtdışı kardeş köy/mahalle ilişkilerinde, eğitim ve bilgi paylaşımı programlarında, diaspora faaliyetlerinde ve küresel yerel yönetim ağlarında daha fazla yer almaya başlamıştır. Bu bağlamda, görevleri gereği yurt dışına çıkmaları gerekebilecek muhtarlarımızın, hizmet pasaportuna erişimlerinin sağlanması hem idari işleyişin kolaylaştırılması hem de kamu kaynaklarının daha etkin ve güvenli şekilde kullanılması açısından önem arz etmektedir.

Bu teklif, muhtarların sahip olduğu tarihsel, toplumsal ve demokratik saygınlığı gözeten; halkın doğrudan temsilcisi konumundaki bu yöneticilere anayasal eşitlik çerçevesinde bir hak tanınmasını amaçlayan; aynı zamanda yerel demokrasinin güçlendirilmesini hedefleyen adil ve gerekli bir düzenlemedir.