Seçimlerin Temel Hükümleri ve Seçmen Kütükleri Hakkında Kanunda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanun Teklifi

13.03.2008 tarih ve 5749 sayılı Kanunla 298 sayılı Seçimlerin Temel Hükümleri ve Seçmen Kütükleri Hakkında Kanunda değişiklikler yapılmıştır. Bu değişiklikler arasında 5749 sayılı Kanunun 9'uncu maddesi ile 298 sayılı Kanunun 93'üncü maddesinde yapılan parmak boyası uygulamasının kaldırılması olmuştur. Söz konusu 93'üncü maddedeki değişikliğin gerekçesi olarak parmak boyası uygulamasının; Seçim Bilişim Sistemi (SEÇSIS) projesinin amacına ulaşmış olması, ekonomik yönden tasarruf sağlanarak çağın koşullarına uyulması gösterilmiştir.

Ancak, SEÇSIS'in kapalı kaynaklı bir sistem olması ve bağımsız denetime açık olmaması nedeniyle 2008 tarihinden sonra yapılan tüm seçimlerde kamuoyunda güvenlik ve şeffaflık endişeleri oluşmuştur. Sistem üzerinde yapılabilecek potansiyel manipülasyonların dış denetimle tespit edilememesi, seçimlere olan güveni zayıflatmaktadır.

Seçimlerin dürüst, adil ve güvenilir bir ortamda yapılması, Anayasa'nın 67'inci maddesi ile güvence altına alınmıştır. Seçim süreçlerinde zaman zaman mükerrer oy kullanımı ve seçmen iradesini sakatlayacak çeşitli usulsüzlük girişimlerine dair iddialar gündeme gelmiştir. Halkın seçim sonuçlarına tam güven duyabilmesi için yalnızca teknik altyapıya değil, aynı zamanda fiziksel önlemlere de ihtiyaç duyulmaktadır.

Parmak boyası uygulaması, mükerrer oy kullanımını fiziksel olarak önleyen etkili bir yöntemdir. Seçmen, oy kullandığında görünür ve kalıcı bir iz bırakır ve mükerrer oy kullanması imkânsız hâle getirilir. Bu uygulama, geçmişte Türkiye' de başarıyla uygulanmış olup, başkaca büyük ve kalabalık demokrasi örneklerinde hâlen kullanılmaktadır.

Modern teknolojiyle üretilen, insan sağlığına zararı bulunmayan, birkaç gün içinde doğal şekilde silinen özel mürekkeplerin kullanılmasıyla uygulamanın sağlık yönünden herhangi bir risk oluşturmayacağı da açıktır.

Nitekim, kamuoyunda yapılan araştırmalar da seçmenlerin büyük çoğunluğunun parmak boyası uygulamasının geri getirilmesini desteklediğini ortaya koymaktadır. Seçimlerin şeffaflığını ve güvenilirliğini artıracak bu uygulamanın yeniden hayata geçirilmesi, demokratik süreçlerin güçlendirilmesi açısından büyük önem taşımaktadır.

Bu kanun teklifi ile parmak boyası uygulamasının yeniden hayata geçirilmesi, seçim güvenliğini artıracak ve halkın seçim sonuçlarına olan güvenini pekiştirecektir. Sağlık açısından zararsız ve uluslararası standartlara uygun boyaların kullanılmasıyla, uygulamanın herhangi bir olumsuz etkisi olmayacaktır.

Sonuç olarak, bu teklif, demokratik süreçlerin güçlendirilmesi ve seçimlerin adil bir şekilde gerçekleştirilmesi adına önemli bir adım olarak değerlendirilmektedir. T. B. M. M