Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanunda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi

Gereğinin yapılmasını saygılarımla arz ederim. izan BİÇER KARACA

Tali Komisyon Oo )Plan ve Bütçe

Bayındırlık, İmar,

Esas Komisyon Ulaştırma ve Turizm

Tarih: 19-1-2026 |Esas No:2/34'79

KANUNLAR ve AARAKLAR BSK 1 Io!

GENE bel

|. 16 Ocak 207

© ARggk9R

Otoyol ve erişme kontrolünün uygulandığı karayollarında geçiş ücretlerinin zamanında ve tam olarak tahsili; altyapının sürdürülebilir işletimi, bakım-onarım finansmanı ve hizmetin sürekliliği açısından zorunludur. Ödemesiz geçişlere bağlanan yaptırımların amacı da tahsilat disiplinini sağlamak ve kötüye kullanımı caydırmaktır. Ancak yaptırımın düzeyi ile tahsilat sürecinin işletilme biçimi, uygulamada öngörülebilirlik ve orantılılık bakımından tartışmalara konu olmaktadır.

Mevcut uygulamada ödemesiz geçiş, sonrasında geçen sürelere göre farklı sonuçlar doğurmakta, belirli süre içinde ödeme yapılması halinde ceza uygulanmamakta, daha sonra ödenmesi halinde ise önce daha hafif sonrasında ise daha ağır derecede ceza uygulanmaktadır.

Bununla birlikte, açık kaynak haberlere ve kamuoyuna yansıyan tartışmalara bakıldığında, ödemesiz geçiş tutarının KÖİ kapsamındaki otoyollarda icra, aşamasına taşınmasıyla birlikte, asıl alacağın üzerine eklenen feriler nedeniyle toplam yükün orantısız bir şekilde ağırlaştığı ve ödemesiz geçişin geç fark edilmesi halinde ise vatandaşın mağduriyetine yol açtığı ve "bilgilendirme yapılmadan icraya verilme" iddialarının kamuoyunda sıkça gündeme geldiği görülmektedir. Diğer yandan yargı içtihatlarında, ödemesiz geçişe bağlanan cezanın bildirim yapılmamış olması nedeniyle ortadan kalkmayacağı yönünde değerlendirmelerin bulunduğu da görülmektedir. Burada amaç, "borcu ve yaptırımı bütünüyle işlevsiz kılmak" değil tahsilatın icra aşamasına geçmeden önce tebligat ve ispat standardını güçlendirmek ve ayrıca yaptırım derecelerini daha ölçülü hale getirmek olmalıdır.

Kanun teklifi ile;

Birinci eksende, ödemesiz geçişe bağlanan ceza tutarı dört kattan iki kata indirilmektedir. Böylece hem tahsilat disiplinini koruyan hem de caydırıcılık niteliği devam eden bir yaklaşımla ceza düzeyi daha ölçülü bir düzeye çekilmektedir.

İkinci eksende, işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollarda ödemesiz geçişe ilişkin tespit ve kayıtların belirli süre içinde Karayolları Genel Müdürlüğüne iletilmesi hükme bağlanmakta; kırk beşinci günden sonra tahsil edilecek geçiş ücreti ve cezanın icra takibine konu edilmesinden önce 7201 sayılı Tebligat Kanunu uyarınca 4 r ilme öngörülmektedir. Muhatabın elektronik tebligat adresinin bulunması halinde t Ligği Elektronik Tebligat Sistemi üzerinden yapılması, tebligatın usulüne uygun yapılmış sayıldığı tarihten itibaren belirli bir süre geçmedikçe icra takibine gidilememesi ve icra takibinde tebligata ilişkin belge veya elektronik tebligat delil kaydının dosyaya sunulması ile ispat ve süreç yönetimi netleştirilmektedir. Bu delil kaydının tahsilat ile yargı ve icra süreçlerinde kullanılmak üzere işletici şirkete elektronik ortamda iletilmesi suretiyle uygulamada belirsizliklerin azaltılması hedeflenmektedir.

Sonuç itibariyle işbu kanun teklifi; ödemesiz geçişlere ilişkin yaptırımın orantılılığını güçlendirmeyi, KÖİ kapsamındaki tahsilat sürecinde icra öncesi tebligat ve delil standardını yükseltmeyi, uyuşmazlıkları azaltmayı ve hukuki güvenliği pekiştirmeyi amaçlamaktadır. Ayrıca, ihlalli geçişlerin sorgulanmasına imkan veren mevcut dijital kanalların bulunmasına rağmen, icra aşamasına gelmeden önce tebligat ve delil yükünün açık biçimde düzenlenmesiyle süreçlerin daha şeffaf ve denetlenebilir hale gelmesi hedeflenmektedir. MADDE GEREKÇELERİ