Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi

Anayasa'nın 2'nci maddesinde Türkiye Cumhuriyeti'nin bir sosyal hukuk devleti olduğu hüküm altına alınmış, 56'ncı maddesinde ise devletin herkesin hayatını beden ve ruh sağlığı içinde sürdürmesini sağlamakla yükümlü olduğu açıkça belirtilmiştir. Sosyal devlet ilkesinin en temel gereklerinden biri, yurttaşların sağlık hizmetlerine eşit, erişilebilir ve ekonomik engellerden arındırılmış biçimde ulaşabilmesini sağlamaktır.

Ancak son yıllarda sağlık hizmetlerinin finansmanında uygulanan politikalar, kamusal sağlık hizmetini giderek daha fazla mali yük doğuran bir alana dönüştürmüş; muayene katılım payları, reçete katkı payları ve benzeri uygulamalar özellikle sabit gelirli kesimler açısından sağlık hizmetlerine erişimi zorlaştıran bir unsur haline gelmiştir.

Emekliler, çalışma yaşamları boyunca ödedikleri primler ve vergiler aracılığıyla sosyal güvenlik sisteminin finansmanına önemli katkı sunmuş yurttaşlardır. Bununla birlikte, yaşamlarının en fazla sağlık hizmetine ihtiyaç duydukları döneminde sağlık hizmeti alabilmek için maaşlarından çeşitli adlar altında kesintiler yapılması, sosyal güvenlik sisteminin dayanışma ilkesine ve sosyal devlet anlayışına aykırı bir durum ortaya çıkarmaktadır.

Türkiye?de emekli aylıklarının önemli bir bölümü açlık sınırına yaklaşmış ya da bu sınırın altına düşmüştür. Artan hayat pahalılığı, kira, gıda ve enerji fiyatlarındaki yükseliş emeklilerin alım gücünü ciddi biçimde zayıflatmıştır. Bu koşullar altında sağlık hizmetlerinden alınan katılım payları ve benzeri kesintiler emekliler açısından ciddi bir ekonomik yük oluşturmakta, özellikle kronik hastalığı bulunan ve düzenli tedavi görmek zorunda olan emekliler için bu durum sağlık hizmetine erişimi fiilen zorlaştırmaktadır.

Sağlık hizmeti temel bir insan hakkıdır ve kamusal sorumluluk alanı içerisinde değerlendirilmelidir. Sosyal güvenlik sisteminin amacı, bireyleri hastalık ve yaşlılık gibi riskler karşısında korumak ve insan onuruna yakışır bir yaşamın güvencesini sağlamaktır. Emekli aylıklarından sağlık hizmeti nedeniyle kesinti yapılması ise bu amaca ters düşen bir uygulamadır.

Sağlık hizmetinin bir ayrıcalık değil, herkes için güvence altına alınması gereken temel bir hak olduğu anlayışından hareketle, emeklilerin sağlık hizmetlerine erişimini kolaylaştırmak ve üzerlerindeki mali yükü azaltmak sosyal devlet ilkesinin gereğidir.

Bu Kanun Teklifi ile emekli aylığı alan kişilerden sağlık hizmetlerinden yararlanırken muayene katılım payı ve benzeri adlar altında herhangi bir kesinti yapılmasının önüne geçilmesi amaçlanmaktadır. Böylece milyonlarca emeklinin sağlık hizmetlerine erişiminin kolaylaştırılması ve ekonomik yüklerinin azaltılması hedeflenmektedir. MADDE GEREKÇELERİ