5275 Sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanunda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifi

5275 Sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanunun 16- A maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

"Madde 16/A-(1) İnfazına başlanmış olsa bile, toplam on yıl veya daha az süreli hapis cezasına mahkum olan veya adli para cezası infaz sürecinde hapis cezasına çevrilen hükümlünün; ağır engelliliği nedeniyle bakıma muhtaç çocuğunun bulunması veya on sekiz yaşını doldurmamış çocuğunun ağır bir hastalığa maruz kalması hâlinde, infazın ertelenmesi esastır. Erteleme talebi ancak hükümlünün toplum güvenliği bakımından ağır ve somut tehlike oluşturduğunun; yalnızca suçun vasfı, mahkumiyet hükmü veya soyut kanaatlere dayanılmaksızın, güncel, somut ve objektif olgularla ortaya konulması hâlinde reddedilebilir. Ret kararında, tehlikenin hangi somut olgulara dayandığı açıkça ve gerekçeli olarak gösterilir. Bu şartların bulunması hâlinde cezasının infazı Cumhuriyet Başsavcılığınca bir yıla kadar ertelenir. Ağır engelliliği nedeniyle bakıma muhtaç çocuklar bakımından yaş sınırı aranmaz.

Erteleme süresi her defasında altı ayı geçmemek üzere en çok dört kez uzatılabilir. Erteleme süresi içinde zamanaşımı işlemez.

Çocuğun ağı engellilik nedeniyle bakıma muhtaç olma veya ağır hastalık hâli, 16 ncı maddenin üçüncü fikrasına göre belirlenir.

Erteleme süresi içinde; hükümlünün ertelemenin amacına veya yükümlülüklere aykırı davrandığının denetimli serbestlik müdürlüğü veya kolluk birimlerince tespit edilmesi, hükümlü hakkında kasten işlenen bir suçtan dolayı kamu davası açılması veya çocuğun iyileşmesi hâlinde, erteleme kararı kaldırılarak ceza derhâl infaz olunur.

Hükümlü, Cumhuriyet savcısı tarafından erteleme süresi içinde belirlenen yükümlülüklere uymakla yükümlüdür. Hükümlü, Cumhuriyet savcısı tarafından erteleme süresi içinde;

a) Belirli bir yerleşim bölgesini terk etmemek,

b) Belirlenen yerlere, belirtilen süreler içinde düzenli olarak başvurmak,

c) Ekonomik durumu göz önünde bulundurularak belirlenen güvence miktarını yatırmak, yükümlülüklerinden en az birine tâbi tutulur. Hükümlü hakkında ayrıca Cumhuriyet savcısı tarafından yurt dışına çıkamama yükümlülüğü konulur."

Gerekçe: Madde ile, 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanunun I6/A maddesinde değişiklik yapılarak, engelliliği nedeniyle bakıma muhtaç veya ağır hasta çocuğu bulunan hükümlüler bakımından cezanın infazının ertelenmesine ilişkin düzenlemenin kapsamı genişletilmektedir. Mevcut düzenlemede infaz ertelemesi imkânı yalnızca kadın hükümlüler bakımından öngörülmüşken, yapılan değişiklikle bu imkânın cinsiyet ayrımı yapılmaksızın tüm hükümlüler bakımından uygulanabilmesi amaçlanmaktadır. Çocuğun bakım ihtiyacı yalnızca anneye bağlı değildir. Annenin bulunmadığı, bakım görevini yerine getiremediği, çocuğun fiilen baba tarafından bakıldığı veya başka nedenlerle babanın çocuğun temel bakımını üstlendiği durumlarda da aynı koruyucu düzenlemeye ihtiyaç bulunmaktadır. Bu nedenle düzenlemenin "kadın hükümlü" ile sınırlı tutulması, çocuğun üstün yararı ilkesiyle bağdaşmamaktadır. Maddeyle ayrıca ağır engelliliği nedeniyle bakıma muhtaç çocuklar bakımından yaş sınırı kaldırılmaktadır. Ağır engellilik hâlinde bakım, gözetim ve destek ihtiyacı çoğu zaman on sekiz yaşın doldurulmasıyla sona ermemekte; bireyin yaşamı boyunca devam edebilmektedir. Bu nedenle ağır engelli çocuğu bulunan hükümlüler bakımından yaş sınırı aranmaması, engelli bireylerin korunması, aile bütünlüğünün desteklenmesi ve sosyal devlet ilkesinin gereğidir. Bununla birlikte ağır hastalığa maruz kalan çocuklar yönünden on sekiz yaş sınırı korunmakta; infaz ertelemesinin uygulanabilmesi için hükümlünün toplum güvenliği bakımından ağır ve somut tehlike oluşturmayacağının değerlendirilmesi şartı devam ettirilmektedir. Böylece düzenleme, hem çocuğun üstün yararını ve bakım ihtiyacını esas almakta hem de kamu güvenliği bakımından gerekli dengeyi gözetmektedir. Erteleme süresi, uzatma koşulları, zamanaşımının işlememesi, çocuğun sağlık veya engellilik durumunun tespiti, erteleme kararının kaldırılacağı hâller ve hükümlüye uygulanacak yükümlülükler de madde kapsamında açık şekilde düzenlenmektedir. Bu sayede infaz ertelemesi kararının keyfi biçimde değil, denetlenebilir, ölçülü ve kamu güvenliğini gözeten bir usulle uygulanması hedeflenmektedir. Sonuç olarak maddeyle; ağır engelli veya ağır hasta çocuğu bulunan hükümlüler bakımından infaz ertelemesi kurumu, çocuğun üstün yararı, engelli bireylerin korunması, aile hayatına saygı ve sosyal devlet ilkesi doğrultusunda yeniden düzenlenmektedir.

Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Gerekçe: Yürürlük maddesidir.

Bu Kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür.

Gerekçe: Yürütme maddesidir.