Yabancı Dijital Konaklama Platformları Kanunu Teklifi

(1) Bu Kanunun amacı; yabancı dijital konaklama platformlarının elektronik ticaret ortamı üzerinden yurt içinde gerçekleştirilen faaliyetlerine ilişkin usul ve esasları belirlemektir.

(2) Bu Kanun yabancı dijital konaklama platformlarının elektronik ticaret ortamı üzerinden yurt içinde faaliyette bulunabilmesine ilişkin koşulları, yükümlülükleri ve uygulanacak yaptırımları kapsar.

Gerekçe: Madde ile Kanunun amacı ve kapsamı düzenlenmektedir.

(1) Bu Kanunda geçen;

a) Aracı hizmet sağlayıcı: Başkalarına ait iktisadi ve ticari faaliyetlerin yapılmasına elektronik ticaret ortamını sağlayan gerçek ve tüzel kişileri,

b) Bakanlık: Kültür ve Turizm Bakanlığını,

c) Hizmet sağlayıcı: Elektronik ticaret faaliyetinde bulunan gerçek ya da tüzel kişileri,

ç) İzin belgesi: Yabancı dijital konaklama platformlarının elektronik ticaret ortamı üzerinden yurt içinde faaliyette bulunabilmesi için Bakanlık tarafından düzenlenen izin belgesini,

d) Yabancı dijital konaklama platformu: Elektronik ticaret ortamı üzerinden bu Kanun kapsamında yurt içinde faaliyette bulunan yurt dışında yerleşik hizmet sağlayıcı ve aracı hizmet sağlayıcıyı, ifade eder.

Gerekçe: Madde ile Kanunda geçen temel kavramların tanımları yapılmaktadır.

(1) Yabancı dijital konaklama platformlarının faaliyet gösterilebilmesi için Bakanlıktan izin belgesi alması zorunludur. İzin belgesi alarak faaliyette bulunan yabancı dijital konaklama platformlarının bu Kanun kapsamındaki faaliyetleri için başkaca bir işletme/izin belgesi aranmaz.

(2) Belge ücreti beş milyon Türk lirasıdır. Bu tutar her takvim yılı başından geçerli olmak üzere her yıl bir önceki yıla ilişkin olarak 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun mükerrer 298 inci maddesi uyarınca tespit ve ilan edilen yeniden değerleme oranında artırılarak uygulanır. Cumhurbaşkanı bu tutarı iki katına kadar artırmaya veya yarısına kadar indirmeye yetkilidir. Belge ücreti Bakanlık döner sermaye hesabına yatırılır.

(3) İzin belgesinin geçerlilik süresi iki yıldır ve belge devredilemez. (4) İzin belgesi alabilmek için;

a) Dijital hizmet vergisi mükellefi olunması,

b) Vergi dairelerine borcunun bulunmaması,

c) Yurt içinde tebligata esas bir irtibat adresi ve sorumlu bir Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı veya bir tüzel kişinin gösterilmesi,

g) Sorumlu gerçek veya tüzel kişiler için Ulusal Elektronik Tebligat Sistemi (UETS) adresinin bildirilmesi,

d) Belge ücretinin yatırılmış olması, gereklidir.

(5) Yabancı dijital konaklama platformları adli veya idari makamlarca gönderilecek tebligat, bildirim veya taleplerin gereğinin yerine getirilmesi ve kişiler tarafından bu Kanun ve diğer kanunlar kapsamında yapılacak başvuruların cevaplandırılması ve diğer yükümlülüklerin yerine getirilmesini temin için yetkili en az bir kişiyi Türkiye'de temsilci olarak belirler ve bu kişinin iletişim bilgilerine kolayca görülebilecek ve doğrudan erişilebilecek şekilde faaliyetini yürüttüğü elektronik ticaret ortamında yer verir ve Bakanlığa bildirir. Temsilcinin tüzel kişi olması halinde tüzel kişiliğin 13/1/2011 tarihli ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununa göre sermaye şirketi türünde kurulmuş olması, şirketi temsile yetkili kişilerden en az birinin Türk vatandaşı ve Türkiye'de mukim olması zorunludur. Temsilcinin gerçek kişi olması hâlinde ise bu kişinin Türk vatandaşı ve Türkiye'de mukim olması zorunludur.

(6) Yabancı dijital konaklama platformunun finansal muhasebe açısından konsolide bir grubun üyesi olması hâlinde müstakil olarak faaliyette bulunacak her bir platform için ayrı belge düzenlenir. Bu şekilde belgelendirme işlemlerinde aynı tebligat adresi ve sorumlu kişi üzerinden işlem yürütülebilir.

Gerekçe: Madde ile yabancı dijital konaklama platformlarının yurt içinde faaliyette bulunabilmeleri için Bakanlıktan izin belgesi alma zorunluluğu getirilerek, belge ücreti, belgenin geçerlilik süresi ve temsilci bulundurma zorunluluğu ile diğer şartlara yer verilerek platformların hukuki ve idari yükümlülüklere tabi şekilde faaliyet göstermesi, tüketici haklarının korunması, kamu denetiminin sağlanması ve sektörde kayıtlı ve şeffaf bir yapının oluşturulması amaçlanmaktadır.

(1) Yabancı dijital konaklama platformları Bakanlıktan turizm belgeli konaklama işletmeleri ile Bakanlıktan izin belgeli turizm amaçlı kiralanan konutların elektronik ticaretini ve elektronik yolla gerçekleştirilen uçak bileti satışlarını doğrudan gerçekleştirebilirler.

(2) Yabancı dijital konaklama platformları, bu Kanun gereğince doğrudan gerçekleştirme hakkına sahip oldukları faaliyetler dışında münhasıran seyahat acentaları tarafından sunulan hizmetlerin ticaretini 14/9/1972 tarihli ve 1618 sayılı Seyahat Acentaları ve Seyahat Acentaları Birliği Kanunu kapsamında işletme belgesini haiz seyahat acentaları aracılığı ile araç kiralama hizmetlerini ise bu amaçla Ticaret Bakanlığınca yetkilendirilmiş işletmeler aracılığı ile yapabilirler.

(3) Birinci fıkra kapsamında doğrudan yabancı dijital konaklama platformları tarafından ulaştırma, konaklama ve bunlara bağlı olmayan hizmetlerden en az ikisinin birlikte yapıldığı satışlar paket tur kapsamında değerlendirilmez.

(4) Bu Kanunda açıkça belirtilenlerle bağlantılı ve bunların tamamlayıcısı niteliğindeki turizm faaliyetlerinden izin verilebilecekleri belirlemeye Bakanlık yetkilidir.

(5) İzin belgesi kapsamında yer alan faaliyetlerden kaynaklı uyuşmazlıklarda münhasıran Türk hukuku uygulanır ve Türk mahkemeleri münhasıran yetkilidir.

(6) Bu Kanun uyarınca yetkilendirilen ve münhasıran yetkilendirildikleri konularda faaliyet gösteren yabancı dijital konaklama platformları, 23/10/2014 tarihli ve 6563 sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun kapsamında elektronik ticaret aracı hizmet sağlayıcı veya elektronik ticaret hizmet sağlayıcı kabul edilmez.

Gerekçe: Madde ile yabancı dijital konaklama platformlarının izin belgesi kapsamında doğrudan gerçekleştirebileceği faaliyetlere ilişkin düzenleme yapılarak bu faaliyetlerin sınırı belirlenmektedir. Ayrıca yabancı dijital konaklama platformlarının doğrudan gerçekleştirme hakkına sahip oldukları faaliyetler dışında münhasıran seyahat acentaları tarafından sunulan hizmetlerin ticaretini ancak 1618 sayılı Seyahat Acentaları ve Seyahat Acentaları Birliği Kanunu kapsamında işletme belgesini haiz seyahat acentaları aracılığı ile yapabilecekleri yönündeki düzenleme ile seyahat acentalarının münhasır faaliyet alanlarının korunması amaçlanmaktadır. Yabancı dijital konaklama platformlarının merkezlerinin yurtdışında olması ve birden fazla ülkede faaliyet yürütmeleri nedeniyle hem hizmet aldıkları hem de hizmet verdikleri kişilerle aralarındaki sözleşmelerde uyuşmazlıkların yabancı ülke hukukuna tabi olduğuna ilişkin düzenlemelere yer verildiği görülmektedir. İzin belgesi kapsamındaki faaliyetlerden kaynaklanan uyuşmazlıklarda Türk hukukunun uygulanacağı ve Türk mahkemelerinin yetkili olacağı hüküm altına alınarak hukuki güvenlik sağlanması amaçlanmaktadır.

(1) Yabancı dijital konaklama platformları izin belgesi kapsamı dışında faaliyette bulunamaz, başka ürünlerin satış ve pazarlamasını gerçekleştiremez. İzin belgesi kapsamındaki faaliyetlerini yalnızca bu faaliyetler için kullanacağı elektronik ticaret ortamı üzerinden gerçekleştirmek zorundadır.

(2) Yabancı dijital konaklama platformları; izin belgesine esas bilgi ve belgelerde meydana gelen değişiklikleri on beş gün içerisinde Bakanlığa bildirir.

(3) Yabancı dijital konaklama platformları, Bakanlıkça istenilen bilgi ve belgeleri on beş gün içinde göndermek zorundadır. Talep edilmesi ve talebin uygun görülmesi halinde Bakanlıkça on beş gün ek süre verilir.

(4) Yabancı dijital konaklama platformları, konaklama işletmeleri ve turizm amaçlı kiralanan konutların elektronik ticareti ve tanıtımında belge numaralarını Bakanlıkça belirlenen usule uygun şekilde doğrulayarak faaliyetlerinde bu belge numaralarına yer vermek zorundadır.

(5) Yabancı dijital konaklama platformları, herhangi bir hizmet verilmediği veya verilen hizmetin türü ve hizmet bedelinin tutar ya da oranı aracılık sözleşmesinde belirtilmediği hâllerde faaliyete konu hizmeti verenden bedel alamaz.

(6) Yabancı dijital konaklama platformları, aracılık sözleşmesinde herhangi bir nesnel ölçüte yer verilmediği hâlde ya da kamu kurumlarına veya adli mercilere başvuruda bulunulduğu gerekçesiyle faaliyete konu hizmeti vereni sıralama ya da tavsiye sisteminde geriye düşüremez, hizmeti kısıtlayamaz, askıya alamaz veya sonlandıramaz.

(7) Yabancı dijital konaklama platformları; faaliyete konu hizmeti verenlerin ticari ilişkilerini, alternatif kanallardan aynı ya da farklı fiyattan mal veya hizmet sunmasını ya da reklam yapmasını kısıtlayamaz, kendisinden veya herhangi bir kişiden mal veya hizmet teminine satış fiyatında tek taraflı değişiklik yapılması dâhil olmak üzere, faaliyete konu hizmeti verenleri kampanyalı hizmet satışına zorlayamaz. Bunlara imkân sağlayan herhangi bir hükme aracılık sözleşmesinde yer veremez.

(8) Yabancı dijital konaklama platformları tarafından hizmete konu satış bedeli üzerinden alınacak tutar her ne ad altında olursa olsun yüzde on yediyi geçemez. Yabancı dijital konaklama platformlarının hizmete konu satış bedeli üzerinden aldıkları tutar, katma değer vergisi hariç tutar üzerinden hesaplanır.

Gerekçe: Madde ile yabancı dijital platformlarının yükümlülükleri düzenlemektedir. Yapılan düzenleme ile hem Bakanlığa karşı sorumlulukları hüküm altına alınmakta hem de sektörde adil rekabet ortamının sağlanması amaçlanmaktadır.

(1) Bu Kanunun;

a) 4 üncü maddesinin ikinci fıkrası gereğince 1618 sayılı Kanun kapsamında işletme belgesini haiz seyahat acentaları aracılığı ile sunulması zorunlu hizmetler ile Ticaret Bakanlığınca yetkilendirilmiş işletmeler aracılığı ile sunulması gereken araç kiralama hizmetlerinin yetki/işletme belgesini haiz olmayan işletmeler vasıtasıyla gerçekleştirildiğinin tespiti halinde iki yüz bin Türk lirası idari para cezası verilir.

b) 5 inci maddesinin birinci fıkrasına aykırı hareket edilmesi halinde iki yüz bin Türk lirası idari para cezası verilerek aykırılığın giderilmesi için on beş gün süre verilir. Aykırılığın verilen süre içerisinde giderilmemesi veya aynı takvim yılı içerisinde ikinci defa tespiti halinde idari para cezası yüzde elli artırılarak uygulanır. Aykırılığın aynı takvim yılı içerisinde üçüncü defa tespiti halinde ayrıca süre verilmeksizin izin belgesi iptal edilir.

c) 5 inci maddesinin ikinci veya üçüncü fıkralarına aykırı hareket edildiğinin tespiti halinde iki yüz bin Türk lirası idari para cezası verilir. Verilen idari para cezasının tebliğinden itibaren on beş gün içinde yükümlülüğün yerine getirilmemesi hâlinde izin belgesi iptal edilir.

ç) 5 inci maddesinin dördüncü fıkrasına aykırı olarak faaliyetlerinde belge numaralarına yer verilmediğinin tespiti halinde belgesiz konaklama işletmeleri için 12/3/1982 tarihli ve 2634 sayılı Turizmi Teşvik Kanununun 33 üncü maddesinin onuncu fıkrası, belgesiz turizm amaçlı kiralanan konutlar için 25/10/2023 tarihli ve 7464 sayılı Konutların Turizm Amaçlı Kiralanmasına ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi hükümleri uygulanır.

d) 5 inci maddesinin beşinci fıkrasına aykırı hareket edildiğinin tespiti halinde haksız olarak alınan bedelin on katı tutarında idari para cezası verilir.

e) 5 inci maddesinin altıncı fıkrasına aykırı hareket edildiğinin tespiti halinde beş yüz bin Türk lirası idari para cezası verilir.

f) 5 inci maddesinin yedinci fıkrasına aykırı hareket edildiğinin tespiti halinde beş yüz bin Türk lirası idari para cezası verilir. Aykırılığın aynı takvim yılı içerisinde ikinci defa tespiti halinde idari para cezası yüzde elli artırılarak uygulanır. Aykırılığın aynı takvim yılı içerisinde üçüncü defa tespiti halinde izin belgesi iptal edilir.

g) 5 inci maddesinin sekizinci fıkrasına aykırı hareket edildiğinin tespiti halinde haksız olarak alınan bedelin on katı tutarında idari para cezası verilir. Aykırılığın aynı takvim yılı içerisinde ikinci defa tespiti halinde idari para cezası yüzde elli artırılarak uygulanır. Aykırılığın aynı takvim yılı içerisinde üçüncü defa tespiti halinde izin belgesi iptal edilir.

(2) Müşteriye verilmesi taahhüt edilen hizmetin eksik verilmesi ya da hiç verilmemesi halinde her bir sözleşme başına elli bin Türk lirasından yüz bin Türk lirasına kadar idari para cezası verilir.

(3) Bu Kanuna göre düzenlenen idari para cezaları ile bu Kanunun uygulanmasından kaynaklanan uyuşmazlıklara ilişkin mahkemelerce verilen kararlar ve kararların icrasından doğan yükümlülüklerin yerine getirilmediğinin Bakanlığa bildirilmesi halinde Bakanlıkça yükümlülüklerin yerine getirilmesi için yabancı dijital konaklama platformuna otuz gün süre verilir. Verilen süre sonunda yükümlülüklerin yerine getirilmemesi halinde izin belgesi iptal (4) 11/7/2019 tarihli ve 7183 sayılı Türkiye Turizm Tanıtım ve Geliştirme Ajansı Hakkında Kanuna göre yatırılması gereken turizm payının aynı Kanuna göre belirlenen usul ve esaslara uygun olarak süresinde yatırılmaması halinde yabancı dijital konaklama platformuna turizm payının yatırılması için on beş gün süre verilir. Verilen süre sonunda yatırılmaması (5) Yabancı dijital konaklama platformları, bu Kanun kapsamındaki faaliyetlerin yürütülmesinde Bakanlıkça belirlenen donanım, program ve yazılımları kullanmak ve işler halde bulundurmak zorundadır. Aksi durumun tespiti halinde beş yüz bin Türk Lirası idari para cezası uygulanır.

(6) Ülke yararına aykırı, kamu güvenini sarsıcı ve ülke turizmini baltalayıcı faaliyetlerde bulunulması halinde izin belgesi iptal edilir.

(7) İzin belgesi iptal edilen yabancı dijital konaklama platformları altı ay süreyle yeni belge talebinde bulunamaz.

(8) Bakanlıktan izin belgesi almaksızın yurt içinde faaliyette bulunduğu tespit edilenler ile izin belgesi iptal edilen veya izin belgesi süresi sona eren yabancı dijital konaklama platformları için Bakanlıkça erişimin engellenmesi kararı verilir ve bu karar uygulanmak üzere Erişim Sağlayıcıları Birliğine gönderilir. Erişim engelleme kararları yirmi dört saat içinde sulh ceza hâkiminin onayına sunulur. Hâkim, kararını kırk sekiz saat içinde açıklar; aksi hâlde, karar kendiliğinden kalkar. Sulh ceza hâkimliğince verilen karara karşı 4/12/2004 tarihli ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu hükümlerine göre itiraz edilebilir.

(9) Bu maddede belirtilen idari yaptırımlar Bakanlık tarafından uygulanır. Düzenleme yetkisi

Gerekçe: Madde ile yabancı dijital konaklama platformlarına, kendilerine getirilen yükümlülüklere uymadığı hallerde Bakanlık tarafından uygulanacak cezalara ilişkin düzenleme yapılmaktadır. Ayrıca, izin belgesi olmaksızın faaliyette bulunanlara ilişkin erişimin engellenmesi kararının alınmasına, belgesiz konaklama tesisleri ile izin belgesi bulunmayan konutların elektronik ortamlarda pazarlama ve satışını yapan yabancı dijital konaklama platformlarına ise uyarma, idari para cezası ve içeriğin çıkartılmasına ve/veya erişimin

(1) Bu Kanunun uygulanması sırasında doğacak tereddütleri ve uygulamaya ilişkin aksaklıkları gidermeye, uygulama birliğini sağlayacak gerekli düzenlemeleri yapmaya, bu Kanunun uygulanmasına ilişkin usul ve esasları belirlemeye Bakanlık yetkilidir.

Gerekçe: Madde ile Kanunun uygulanmasında ihtiyaç duyulacak ikincil düzenlemelerin yapılması ile usul ve esasların belirlenmesi hususunda Bakanlık yetkili kılınmaktadır.

11/7/2019 tarihli ve 7183 sayılı Türkiye Turizm Tanıtım ve Geliştirme Ajansı Hakkında Kanunun 6 ncı maddesinin ikinci fıkrasının (g) bendinde yer alan Seyahat acentalarından (münferit uçak bileti satışları hariç)" ibaresinden sonra gelmek üzere "ve yabancı dijital konaklama platformlarından" ibaresi ve fıkraya aşağıdaki cümle eklenmiştir. Yabancı dijital konaklama platformlarından alınacak payın hesabında dijital hizmet vergisinin matrahı esas alınır."

Geçiş hükmü

GEÇİCİ MADDE 1- (1) Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte elektronik ticaret ortamı üzerinden yurt içinde faaliyette bulunan yabancı dijital konaklama platformları tarafından, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren üç ay içinde izin belgesi almak üzere Bakanlığa başvurulması zorunludur. Bu yükümlülüğe uymayan veya başvurusu kabul edilmeyenler hakkında 6 ncı maddenin sekizinci fıkrası hükümleri uygulanır.

Gerekçe: Madde ile 7183 sayılı Türkiye Turizm Tanıtım ve Geliştirme Ajansı Hakkında Kanun kapsamında alınan turizm payına ilişkin düzenleme yapılarak, ülkemizde faaliyet gösteren yabancı dijital konaklama platformlarının da turizm payı yükümlüleri arasına dahil edilmesi amaçlanmaktadır. GEÇİCİ MADDE 1- Madde ile halihazırda faaliyette bulunan yabancı dijital konaklama platformlarına izin belgesi alarak Kanuna uygun faaliyette bulunmalarına yönelik geçiş hükmü getirilmektedir. Düzenleme ile mevcut faaliyetlerin aksamasının önüne geçilerek uygulamada uyum sürecinin sağlanması amaçlanmaktadır.

(1) Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer. Yürütme

Gerekçe: Yürürlük maddesidir.

(1) Bu Kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür.

Gerekçe: Yürütme maddesidir.